Chronologizacja
Pochodzenie
Zob. wszcząć
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości czasu upływ czasu
Relacje znaczeniowe
| synonimy: | rozpoczynać, zaczynać |
Połączenia
- prokuratura, sąd wszczyna
- wszczynać alarm; awantury, bójki, burdy, kłótnie, rozróbę; rozruchy, zamieszki; dyskusję, rozmowę; dochodzenie, śledztwo; postępowanie, proces, procedurę, sprawę; wojnę
- często, wielokrotnie wszczynać
- wszczynać i prowadzić
Cytaty
|
Wędrowni derwisze nie chcieli poddawać się władzy, dlatego często wszczynali bunty, w których brał udział założyciel bektaszyzmu. źródło: NKJP: Max Cegielski: Oko świata : od Konstantynopola do Stambułu, 2009 |
|
|
Mąż alkoholik doprowadził rodzinę do ruiny. I to nie tylko finansowej. Nałóg ujawnił się wkrótce po ślubie. Po pijanemu wszczynał awantury, bił i poniewierał. źródło: NKJP: Halina Stęplówna: Zagadki kryminalne Marsz weselny i..., Express Ilustrowany, 2002-03-08 |
|
|
Prokuratura wszczyna dochodzenie w sprawie skażenia wody. źródło: NKJP: pr. oby: Co przyniósł, czym zaskoczył, Dziennik Łódzki, 2003-01-03 |
|
|
Tuż po przerwie nie popisała się również grupka młodych kibiców, która próbowała zakłócić spotkanie wszczynając bójkę z Rockim. źródło: NKJP: LESZEK JAŹWIECKI: Dobre tylko 20 minut, Trybuna Śląska, 2002-02-04 |
|
|
W 1987 roku Dixon postanowił dochodzić swoich praw w sądzie, jednak obydwu stronom udało się zawrzeć porozumienie bez wszczynania procesu. źródło: NKJP: Grzegorz Brzozowicz, Filip Łobodziński: Sto płyt, które wstrząsnęły światem : kronnika czasów popkultury, 2000 |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
wszczynam |
wszczynamy |
|||
| 2 os. |
wszczynasz |
wszczynacie |
|||
| 3 os. |
wszczyna |
wszczynają |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
wszczynałem +(e)m wszczynał |
wszczynałam +(e)m wszczynała |
wszczynałom +(e)m wszczynało |
wszczynaliśmy +(e)śmy wszczynali |
wszczynałyśmy +(e)śmy wszczynały |
| 2 os. |
wszczynałeś +(e)ś wszczynał |
wszczynałaś +(e)ś wszczynała |
wszczynałoś +(e)ś wszczynało |
wszczynaliście +(e)ście wszczynali |
wszczynałyście +(e)ście wszczynały |
| 3 os. |
wszczynał |
wszczynała |
wszczynało |
wszczynali |
wszczynały |
bezosobnik: wszczynano
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
będę wszczynał będę wszczynać |
będę wszczynała będę wszczynać |
będę wszczynało będę wszczynać |
będziemy wszczynali będziemy wszczynać |
będziemy wszczynały będziemy wszczynać |
| 2 os. |
będziesz wszczynał będziesz wszczynać |
będziesz wszczynała będziesz wszczynać |
będziesz wszczynało będziesz wszczynać |
będziecie wszczynali będziecie wszczynać |
będziecie wszczynały będziecie wszczynać |
| 3 os. |
będzie wszczynał będzie wszczynać |
będzie wszczynała będzie wszczynać |
będzie wszczynało będzie wszczynać |
będą wszczynali będą wszczynać |
będą wszczynały będą wszczynać |
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
wszczynajmy |
|
| 2 os. |
wszczynaj |
wszczynajcie |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
wszczynałbym bym wszczynał |
wszczynałabym bym wszczynała |
wszczynałobym bym wszczynało |
wszczynalibyśmy byśmy wszczynali |
wszczynałybyśmy byśmy wszczynały |
| 2 os. |
wszczynałbyś byś wszczynał |
wszczynałabyś byś wszczynała |
wszczynałobyś byś wszczynało |
wszczynalibyście byście wszczynali |
wszczynałybyście byście wszczynały |
| 3 os. |
wszczynałby by wszczynał |
wszczynałaby by wszczynała |
wszczynałoby by wszczynało |
wszczynaliby by wszczynali |
wszczynałyby by wszczynały |
bezosobnik: wszczynano by
bezokolicznik: wszczynać
imiesłów przysłówkowy współczesny:
wszczynając
gerundium: wszczynanie
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | wszczynanie |
wszczynania |
| D. | wszczynania |
wszczynań |
| C. | wszczynaniu |
wszczynaniom |
| B. | wszczynanie |
wszczynania |
| N. | wszczynaniem |
wszczynaniami |
| Ms. | wszczynaniu |
wszczynaniach |
| W. | wszczynanie |
wszczynania |
imiesłów przymiotnikowy czynny: wszczynający
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | wszczynający |
wszczynający |
wszczynający |
wszczynające |
wszczynająca |
| D. | wszczynającego |
wszczynającego |
wszczynającego |
wszczynającego |
wszczynającej |
| C. | wszczynającemu |
wszczynającemu |
wszczynającemu |
wszczynającemu |
wszczynającej |
| B. | wszczynającego |
wszczynającego |
wszczynający |
wszczynające |
wszczynającą |
| N. | wszczynającym |
wszczynającym |
wszczynającym |
wszczynającym |
wszczynającą |
| Ms. | wszczynającym |
wszczynającym |
wszczynającym |
wszczynającym |
wszczynającej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | wszczynający |
wszczynający |
wszczynające |
wszczynające |
| D. | wszczynających |
wszczynających |
wszczynających |
wszczynających |
| C. | wszczynającym |
wszczynającym |
wszczynającym |
wszczynającym |
| B. | wszczynających |
wszczynających |
wszczynających |
wszczynające |
| N. | wszczynającymi |
wszczynającymi |
wszczynającymi |
wszczynającymi |
| Ms. | wszczynających |
wszczynających |
wszczynających |
wszczynających |
imiesłów przymiotnikowy bierny: wszczynany
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | wszczynany |
wszczynany |
wszczynany |
wszczynane |
wszczynana |
| D. | wszczynanego |
wszczynanego |
wszczynanego |
wszczynanego |
wszczynanej |
| C. | wszczynanemu |
wszczynanemu |
wszczynanemu |
wszczynanemu |
wszczynanej |
| B. | wszczynanego |
wszczynanego |
wszczynany |
wszczynane |
wszczynaną |
| N. | wszczynanym |
wszczynanym |
wszczynanym |
wszczynanym |
wszczynaną |
| Ms. | wszczynanym |
wszczynanym |
wszczynanym |
wszczynanym |
wszczynanej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | wszczynani |
wszczynani |
wszczynane |
wszczynane |
| D. | wszczynanych |
wszczynanych |
wszczynanych |
wszczynanych |
| C. | wszczynanym |
wszczynanym |
wszczynanym |
wszczynanym |
| B. | wszczynanych |
wszczynanych |
wszczynanych |
wszczynane |
| N. | wszczynanymi |
wszczynanymi |
wszczynanymi |
wszczynanymi |
| Ms. | wszczynanych |
wszczynanych |
wszczynanych |
wszczynanych |
odpowiednik aspektowy: wszcząć
Składnia
| Rzosobowy | + | wszczynać | + |
CO
|