UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

wyrównać się

Chronologizacja

SJPXVII, SJPWar, SJPDor, SJPSz, SJPDun, ISJP, PSWP, USJP

Pochodzenie

Zob. wyrównać

1. o terenie

Definicja

pozbyć się wgłębień i nierówności

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii kształty i figury

Relacje znaczeniowe

synonimy:  wygładzić się

Połączenia

  • bruzdy wyrównały się

Cytaty

Po miesiącu, przeglądając się w lustrze, spostrzegłem, że wyrównały się bruzdy na moich policzkach, a widoczne dawniej pod oczami zmarszczki wygładziły się.

źródło: NKJP: Tadeusz Nowak: A jak królem, a jak katem będziesz, 1967

Grubsza warstwa zaprawy daje pewność, że wyrównają się drobne nierówności podłoża, a płytki będą miały kontakt z zaprawą na całej powierzchni.

źródło: NKJP: (ANA): Płytki kontra beton, Gazeta Wrocławska, 2003-02-11

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. wyrównam się
wyrównamy się
2 os. wyrównasz się
wyrównacie się
3 os. wyrówna się
wyrównają się

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. wyrównałem się
+(e)m się wyrównał
wyrównałam się
+(e)m się wyrównała
wyrównałom się
+(e)m się wyrównało
wyrównaliśmy się
+(e)śmy się wyrównali
wyrównałyśmy się
+(e)śmy się wyrównały
2 os. wyrównałeś się
+(e)ś się wyrównał
wyrównałaś się
+(e)ś się wyrównała
wyrównałoś się
+(e)ś się wyrównało
wyrównaliście się
+(e)ście się wyrównali
wyrównałyście się
+(e)ście się wyrównały
3 os. wyrównał się
wyrównała się
wyrównało się
wyrównali się
wyrównały się

bezosobnik: wyrównano się

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. wyrównajmy się
2 os. wyrównaj się
wyrównajcie się

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. wyrównałbym się
bym się wyrównał
wyrównałabym się
bym się wyrównała
wyrównałobym się
bym się wyrównało
wyrównalibyśmy się
byśmy się wyrównali
wyrównałybyśmy się
byśmy się wyrównały
2 os. wyrównałbyś się
byś się wyrównał
wyrównałabyś się
byś się wyrównała
wyrównałobyś się
byś się wyrównało
wyrównalibyście się
byście się wyrównali
wyrównałybyście się
byście się wyrównały
3 os. wyrównałby się
by się wyrównał
wyrównałaby się
by się wyrównała
wyrównałoby się
by się wyrównało
wyrównaliby się
by się wyrównali
wyrównałyby się
by się wyrównały

bezosobnik: wyrównano by się

bezokolicznik: wyrównać się

imiesłów przysłówkowy uprzedni: wyrównawszy się

gerundium: wyrównanie się

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. wyrównanie się
wyrównania się
D. wyrównania się
wyrównań się
C. wyrównaniu się
wyrównaniom się
B. wyrównanie się
wyrównania się
N. wyrównaniem się
wyrównaniami się
Ms. wyrównaniu się
wyrównaniach się
W. wyrównanie się
wyrównania się

odpowiednik aspektowy: wyrównywać się

Składnia

Rznieżywotny + wyrównać się + bez ograniczeń

2. o oddechu

Definicja

uzyskać prawidłowy poziom lub rytm

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii jakość i intensywność

Połączenia

  • oddech, puls wyrównał się; ciśnienie wyrównało się

Cytaty

[...] skóra stała się ciepła i miękka. Oddech wyrównał się.

źródło: NKJP: Anna E. Kamieniecka: Dziewczyna z Buenos, 2005

Puls się wyrównał, ale nadal pozostawał słaby, podobnie jak oddech.

źródło: NKJP: Elżbieta Hajnicz: Poza nurtem czasu, 1996

Moje serce na moment zamieniło się miejscami z żołądkiem. Poczułem zawrót głowy jak na wysokiej huśtawce. Potem wszystko się wyrównało i wróciło do normy.

źródło: NKJP: Ewa Białołęcka: Tkacz iluzji, 2004

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. wyrównam się
wyrównamy się
2 os. wyrównasz się
wyrównacie się
3 os. wyrówna się
wyrównają się

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. wyrównałem się
+(e)m się wyrównał
wyrównałam się
+(e)m się wyrównała
wyrównałom się
+(e)m się wyrównało
wyrównaliśmy się
+(e)śmy się wyrównali
wyrównałyśmy się
+(e)śmy się wyrównały
2 os. wyrównałeś się
+(e)ś się wyrównał
wyrównałaś się
+(e)ś się wyrównała
wyrównałoś się
+(e)ś się wyrównało
wyrównaliście się
+(e)ście się wyrównali
wyrównałyście się
+(e)ście się wyrównały
3 os. wyrównał się
wyrównała się
wyrównało się
wyrównali się
wyrównały się

bezosobnik: wyrównano się

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. wyrównajmy się
2 os. wyrównaj się
wyrównajcie się

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. wyrównałbym się
bym się wyrównał
wyrównałabym się
bym się wyrównała
wyrównałobym się
bym się wyrównało
wyrównalibyśmy się
byśmy się wyrównali
wyrównałybyśmy się
byśmy się wyrównały
2 os. wyrównałbyś się
byś się wyrównał
wyrównałabyś się
byś się wyrównała
wyrównałobyś się
byś się wyrównało
wyrównalibyście się
byście się wyrównali
wyrównałybyście się
byście się wyrównały
3 os. wyrównałby się
by się wyrównał
wyrównałaby się
by się wyrównała
wyrównałoby się
by się wyrównało
wyrównaliby się
by się wyrównali
wyrównałyby się
by się wyrównały

bezosobnik: wyrównano by się

bezokolicznik: wyrównać się

imiesłów przysłówkowy uprzedni: wyrównawszy się

gerundium: wyrównanie się

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. wyrównanie się
wyrównania się
D. wyrównania się
wyrównań się
C. wyrównaniu się
wyrównaniom się
B. wyrównanie się
wyrównania się
N. wyrównaniem się
wyrównaniami się
Ms. wyrównaniu się
wyrównaniach się
W. wyrównanie się
wyrównania się

odpowiednik aspektowy: wyrównywać się

Składnia

Rznieżywotny + wyrównać się + bez ograniczeń

3. o szansach

Definicja

przestać różnić się między sobą pod jakimś względem

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii jakość i intensywność

Połączenia

  • mecz wyrównał się; gra, walka wyrównała się; spotkanie wyrównało się; ceny, proporcje, siły, szanse wyrównały się
  • wyrównać się po iluś minutach, po przerwie
  • wyrównać się w którejś połowie
  • wyrównać się minimalnie, stosunkowo, znacznie

Cytaty

Już 12 min. po przerwie siły na boisku wyrównały się.

źródło: NKJP: Robert Radczak: Zemsta Niedzielana, Gazeta Wrocławska, 2002-08-12

Gdyby rynkowe ceny alkoholi wyrównały się ze stawkami przemytników, opłacalny byłby jedynie duży przemyt, łatwiejszy do zatrzymania niż ruch przygranicznych „mrówek”.

źródło: NKJP: Bartłomiej Leśniewski, Jacek Szczęsny: Bez cła, Wprost, 1997, nr 51

Jeszcze pod koniec XVIII w. dwie trzecie Szwajcarów i Holendrów było kalwinami, ale w 1914 r. proporcje liczebne między wyznawcami kalwinizmu i katolicyzmu wyrównały się.

źródło: NKJP: Andrzej Chwalba: Historia Powszechna. Wiek XIX, 2008

Jeszcze rok temu PDS [Partia Demokratycznego Socjalizmu, niem. Partei des demokratischen Sozialismus] uważano za relikt minionej epoki, który zniknie, gdy tylko warunki życia na wschodzie i zachodzie Niemiec wyrównają się.

źródło: NKJP: Weronika Kostyrko: Kolorowa ekipa Gysiego, Gazeta Wyborcza, 1994-10-03

Szanse wyrównały się. Teraz Lotnik ma tylko punkt przewagi nad Włókniarzem.

źródło: NKJP: (JEN): Włókniarz się dźwignął, Gazeta Wrocławska, 2006-05-12

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. wyrównam się
wyrównamy się
2 os. wyrównasz się
wyrównacie się
3 os. wyrówna się
wyrównają się

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. wyrównałem się
+(e)m się wyrównał
wyrównałam się
+(e)m się wyrównała
wyrównałom się
+(e)m się wyrównało
wyrównaliśmy się
+(e)śmy się wyrównali
wyrównałyśmy się
+(e)śmy się wyrównały
2 os. wyrównałeś się
+(e)ś się wyrównał
wyrównałaś się
+(e)ś się wyrównała
wyrównałoś się
+(e)ś się wyrównało
wyrównaliście się
+(e)ście się wyrównali
wyrównałyście się
+(e)ście się wyrównały
3 os. wyrównał się
wyrównała się
wyrównało się
wyrównali się
wyrównały się

bezosobnik: wyrównano się

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. wyrównajmy się
2 os. wyrównaj się
wyrównajcie się

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. wyrównałbym się
bym się wyrównał
wyrównałabym się
bym się wyrównała
wyrównałobym się
bym się wyrównało
wyrównalibyśmy się
byśmy się wyrównali
wyrównałybyśmy się
byśmy się wyrównały
2 os. wyrównałbyś się
byś się wyrównał
wyrównałabyś się
byś się wyrównała
wyrównałobyś się
byś się wyrównało
wyrównalibyście się
byście się wyrównali
wyrównałybyście się
byście się wyrównały
3 os. wyrównałby się
by się wyrównał
wyrównałaby się
by się wyrównała
wyrównałoby się
by się wyrównało
wyrównaliby się
by się wyrównali
wyrównałyby się
by się wyrównały

bezosobnik: wyrównano by się

bezokolicznik: wyrównać się

imiesłów przysłówkowy uprzedni: wyrównawszy się

gerundium: wyrównanie się

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. wyrównanie się
wyrównania się
D. wyrównania się
wyrównań się
C. wyrównaniu się
wyrównaniom się
B. wyrównanie się
wyrównania się
N. wyrównaniem się
wyrównaniami się
Ms. wyrównaniu się
wyrównaniach się
W. wyrównanie się
wyrównania się

odpowiednik aspektowy: wyrównywać się

Składnia

Rznieżywotny + wyrównać się + bez ograniczeń
Data ostatniej modyfikacji: 24.04.2017
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json