UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

osądzić

Chronologizacja

1397, SStp

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	osądzę	osądzimy
2 os.	osądzisz	osądzicie
3 os.	osądzi	osądzą

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	osądziłem +(e)m osądził	osądziłam +(e)m osądziła	osądziłom +(e)m osądziło	osądziliśmy +(e)śmy osądzili	osądziłyśmy +(e)śmy osądziły
2 os.	osądziłeś +(e)ś osądził	osądziłaś +(e)ś osądziła	osądziłoś +(e)ś osądziło	osądziliście +(e)ście osądzili	osądziłyście +(e)ście osądziły
3 os.	osądził	osądziła	osądziło	osądzili	osądziły

bezosobnik: osądzono

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		osądźmy
2 os.	osądź	osądźcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	osądziłbym bym osądził	osądziłabym bym osądziła	osądziłobym bym osądziło	osądzilibyśmy byśmy osądzili	osądziłybyśmy byśmy osądziły
2 os.	osądziłbyś byś osądził	osądziłabyś byś osądziła	osądziłobyś byś osądziło	osądzilibyście byście osądzili	osądziłybyście byście osądziły
3 os.	osądziłby by osądził	osądziłaby by osądziła	osądziłoby by osądziło	osądziliby by osądzili	osądziłyby by osądziły

bezosobnik: osądzono by

bezokolicznik: osądzić

imiesłów przysłówkowy uprzedni: osądziwszy

gerundium: osądzenie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	osądzenie	osądzenia
D.	osądzenia	osądzeń
C.	osądzeniu	osądzeniom
B.	osądzenie	osądzenia
N.	osądzeniem	osądzeniami
Ms.	osądzeniu	osądzeniach
W.	osądzenie	osądzenia

imiesłów przymiotnikowy bierny: osądzony

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	osądzony	osądzony	osądzony	osądzone	osądzona
D.	osądzonego	osądzonego	osądzonego	osądzonego	osądzonej
C.	osądzonemu	osądzonemu	osądzonemu	osądzonemu	osądzonej
B.	osądzonego	osądzonego	osądzony	osądzone	osądzoną
N.	osądzonym	osądzonym	osądzonym	osądzonym	osądzoną
Ms.	osądzonym	osądzonym	osądzonym	osądzonym	osądzonej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	osądzeni	osądzeni	osądzone	osądzone
D.	osądzonych	osądzonych	osądzonych	osądzonych
C.	osądzonym	osądzonym	osądzonym	osądzonym
B.	osądzonych	osądzonych	osądzonych	osądzone
N.	osądzonymi	osądzonymi	osądzonymi	osądzonymi
Ms.	osądzonych	osądzonych	osądzonych	osądzonych

odpowiednik aspektowy: osądzać

Pochodzenie

Zob. sądzić

1. wydać opinię

Definicja

wydać wartościującą opinię

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie

Połączenia

osądzić komunistów
moralnie osądzić

Cytaty

	Niech go Bóg osądzi, ja mu wybaczyłam. źródło: NKJP: Anna Żebrowska, Olga z wyklętego rodu, Gazeta Wyborcza data wydania 1996-04-05
	Tylko Bóg jest zdolny osądzić czyny i myśli każdego z nas. źródło: NKJP: Marek Dziewiecki: Młodzi w poszukiwaniu szczęścia Szczęście – Miłość – Seksualność, 2007
	Nie odosobnione są sytuacje, w których ludzie zachowują się w sposób przynoszący im korzyść, chociaż nie tylko otoczenie, ale i oni sami skłonni byliby takie zachowanie osądzić jako moralnie niesłuszne. źródło: NKJP: Edmund Wnuk-Lipiński: Demokratyczna rekonstrukcja : z socjologii radykalnej zmiany społecznej, 1996
	[...] całą drogę gadał niby to z sympatii dla mnie, że martwić się jest najłatwiej i że lepiej, by mnie żałowano, zamiast by mnie osądzono za błędy, aczkolwiek mógłbym się poprawić i być w służbie wszystkim. źródło: NKJP: Janusz Głowacki: Rose Café i inne opowieści, 1997
	Francuscy historycy na pytanie: kto winien jest klęski, osądzili, że sztab generalny. źródło: NKJP: Zygmunt Kałużyński, Jak przegrałem wojnę, Polityka, 2001-09-22
	Jeśli uczniowie zawdzięczają wiele temu, że grają w sztukach samego Buchanana, to Buchanan zawdzięcza szkole to, że w jego sztukach gra sam Montaigne. Potomność osądzi, kto miał większy powód do dumy. źródło: NKJP: Józef Hen: Ja, Michał z Montaigne?, 2009
	W sumie starałem się powiedzieć więcej o sprawach mniej znanych. Czy postąpiłem słusznie, niech osądzą Czytelnicy. źródło: NKJP: Franciszek Ryszka: Noc i mgła: Niemcy w okresie hitlerowskim, 1997

Składnia

	+	osądzić	+	KOGO/CO + (za CO)
	+	osądzić	+	że ZDANIE \| ZDANIE PYTAJNO-ZALEŻNE

2. wydać wyrok

Definicja

wydać wyrok po zakończeniu postępowania sądowego

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Prawo i łamanie prawa sąd

Połączenia

osądzić przestępców, sprawców, zbrodniarzy
osądzony za przestępstwo, za zbrodnie
osądzić prawomocnie, sprawiedliwie, zgodnie z prawem
osądzić i skazać, osądzić i ukarać; złapać i osądzić

Cytaty

	Podobno rząd w Kigali chce osądzić za ludobójstwo aż 30 tysięcy ludzi. źródło: NKJP: Rwanda, Gazeta Wyborcza, 1994-08-08
	Minister sprawiedliwości Grzegorz Kurczuk powiedział, że popiera zaostrzenie kar za przestępstwa korupcyjne i przeciwko człowiekowi, ale ważniejsze od tego są procedury karne, które pozwolą sprawnie osądzić przestępców. źródło: NKJP: Prawo czy sprawiedliwość, Dziennik Polski, 2002-09-13
	Ówcześni koalicjanci utrudnili osądzenie czynów popełnionych po 13 grudnia, szczególnie masakry górników w kopalni „Wujek”. źródło: NKJP: Stanisław Janecki; Maciej Łuczak, WYMIAR NIESPRAWIEDLIWOŚCI, 1997
	W 2003 r. prokuratura wysłała akt oskarżenia przeciwko Lesiakowi, ale sąd zwrócił akta. Uznał, że nie może osądzić sprawy, w której zarzuty są tajne. źródło: NKJP: Barbara Madajczyk-Krasowska, Sprawny esbek zawsze się przyda, Dziennik Bałtycki, 2006-10-13
	W czerwcu 1937 odwołany do ZSRR, aresztowany 8 czerwca 1937 po przekroczeniu granicy, 21 sierpnia osądzony na karę śmierci i rozstrzelany tego samego dnia. źródło: NKJP: Stefan Leder, Witold Leder: Czerwona nić : ze wspomnień i prac rodziny Lederów, 2005

Składnia

	+	osądzić	+	KOGO + (za CO) + (na CO)
	+	osądzić	+	CO

Data ostatniej modyfikacji: 26.01.2023