Chronologizacja
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
zasłaniam |
zasłaniamy |
|||
| 2 os. |
zasłaniasz |
zasłaniacie |
|||
| 3 os. |
zasłania |
zasłaniają |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
zasłaniałem +(e)m zasłaniał |
zasłaniałam +(e)m zasłaniała |
zasłaniałom +(e)m zasłaniało |
zasłanialiśmy +(e)śmy zasłaniali |
zasłaniałyśmy +(e)śmy zasłaniały |
| 2 os. |
zasłaniałeś +(e)ś zasłaniał |
zasłaniałaś +(e)ś zasłaniała |
zasłaniałoś +(e)ś zasłaniało |
zasłanialiście +(e)ście zasłaniali |
zasłaniałyście +(e)ście zasłaniały |
| 3 os. |
zasłaniał |
zasłaniała |
zasłaniało |
zasłaniali |
zasłaniały |
bezosobnik: zasłaniano
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
będę zasłaniał będę zasłaniać |
będę zasłaniała będę zasłaniać |
będę zasłaniało będę zasłaniać |
będziemy zasłaniali będziemy zasłaniać |
będziemy zasłaniały będziemy zasłaniać |
| 2 os. |
będziesz zasłaniał będziesz zasłaniać |
będziesz zasłaniała będziesz zasłaniać |
będziesz zasłaniało będziesz zasłaniać |
będziecie zasłaniali będziecie zasłaniać |
będziecie zasłaniały będziecie zasłaniać |
| 3 os. |
będzie zasłaniał będzie zasłaniać |
będzie zasłaniała będzie zasłaniać |
będzie zasłaniało będzie zasłaniać |
będą zasłaniali będą zasłaniać |
będą zasłaniały będą zasłaniać |
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
zasłaniajmy |
|
| 2 os. |
zasłaniaj |
zasłaniajcie |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
zasłaniałbym bym zasłaniał |
zasłaniałabym bym zasłaniała |
zasłaniałobym bym zasłaniało |
zasłanialibyśmy byśmy zasłaniali |
zasłaniałybyśmy byśmy zasłaniały |
| 2 os. |
zasłaniałbyś byś zasłaniał |
zasłaniałabyś byś zasłaniała |
zasłaniałobyś byś zasłaniało |
zasłanialibyście byście zasłaniali |
zasłaniałybyście byście zasłaniały |
| 3 os. |
zasłaniałby by zasłaniał |
zasłaniałaby by zasłaniała |
zasłaniałoby by zasłaniało |
zasłanialiby by zasłaniali |
zasłaniałyby by zasłaniały |
bezosobnik: zasłaniano by
bezokolicznik: zasłaniać
imiesłów przysłówkowy współczesny:
zasłaniając
gerundium: zasłanianie
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | zasłanianie |
zasłaniania |
| D. | zasłaniania |
zasłaniań |
| C. | zasłanianiu |
zasłanianiom |
| B. | zasłanianie |
zasłaniania |
| N. | zasłanianiem |
zasłanianiami |
| Ms. | zasłanianiu |
zasłanianiach |
| W. | zasłanianie |
zasłaniania |
imiesłów przymiotnikowy czynny: zasłaniający
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | zasłaniający |
zasłaniający |
zasłaniający |
zasłaniające |
zasłaniająca |
| D. | zasłaniającego |
zasłaniającego |
zasłaniającego |
zasłaniającego |
zasłaniającej |
| C. | zasłaniającemu |
zasłaniającemu |
zasłaniającemu |
zasłaniającemu |
zasłaniającej |
| B. | zasłaniającego |
zasłaniającego |
zasłaniający |
zasłaniające |
zasłaniającą |
| N. | zasłaniającym |
zasłaniającym |
zasłaniającym |
zasłaniającym |
zasłaniającą |
| Ms. | zasłaniającym |
zasłaniającym |
zasłaniającym |
zasłaniającym |
zasłaniającej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | zasłaniający |
zasłaniający |
zasłaniające |
zasłaniające |
| D. | zasłaniających |
zasłaniających |
zasłaniających |
zasłaniających |
| C. | zasłaniającym |
zasłaniającym |
zasłaniającym |
zasłaniającym |
| B. | zasłaniających |
zasłaniających |
zasłaniających |
zasłaniające |
| N. | zasłaniającymi |
zasłaniającymi |
zasłaniającymi |
zasłaniającymi |
| Ms. | zasłaniających |
zasłaniających |
zasłaniających |
zasłaniających |
imiesłów przymiotnikowy bierny: zasłaniany
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | zasłaniany |
zasłaniany |
zasłaniany |
zasłaniane |
zasłaniana |
| D. | zasłanianego |
zasłanianego |
zasłanianego |
zasłanianego |
zasłanianej |
| C. | zasłanianemu |
zasłanianemu |
zasłanianemu |
zasłanianemu |
zasłanianej |
| B. | zasłanianego |
zasłanianego |
zasłaniany |
zasłaniane |
zasłanianą |
| N. | zasłanianym |
zasłanianym |
zasłanianym |
zasłanianym |
zasłanianą |
| Ms. | zasłanianym |
zasłanianym |
zasłanianym |
zasłanianym |
zasłanianej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | zasłaniani |
zasłaniani |
zasłaniane |
zasłaniane |
| D. | zasłanianych |
zasłanianych |
zasłanianych |
zasłanianych |
| C. | zasłanianym |
zasłanianym |
zasłanianym |
zasłanianym |
| B. | zasłanianych |
zasłanianych |
zasłanianych |
zasłaniane |
| N. | zasłanianymi |
zasłanianymi |
zasłanianymi |
zasłanianymi |
| Ms. | zasłanianych |
zasłanianych |
zasłanianych |
zasłanianych |
odpowiednik aspektowy: zasłonić
Pochodzenie
Z przedrostkiem za- od psł. *slaniati (sę), z regularnym wzdłużeniem -o- > -a- w stosunku do podstawowego czasownika *sloniti; por. zasłonić
1. kaptur twarz
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości przestrzeni ułożenie względem siebie
Relacje znaczeniowe
| antonimy: | odsłaniać |
Połączenia
- budynek, kaptur zasłania; drzewa, krzaki, włosy zasłaniają
- zasłaniać oczy, twarz; słońce, widoczność, widok
- zasłaniać ręką; firanką
Cytaty
|
Ludzie z Jasnej argumentowali, że korzenie drzew czynią szkody, a same drzewa zasłaniają im słońce. źródło: NKJP: Drzewa idą pod topór, Dziennik Zachodni, 2004-04-06 |
|
|
My zasłaniałyśmy szczelnie okno w kajucie, ale nawet wtedy przeciekało do nas to dziwne nocne słońce. źródło: NKJP: Monika Żeromska: Wspomnienia, 2007 |
|
|
[...] kilka tysięcy ludzi w bazylice i na Rynku zamarło w milczeniu, wsłuchując się w głośne bicie dzwonów. Ludzie zasłaniali twarze. Płakali. źródło: NKJP: (hsz): Ludzie zamarli w milczeniu, Gazeta Krakowska, 2005-04-03 |
|
|
Dach przecieka, a w sali ślubów Urzędu Stanu Cywilnego trzeba zasłaniać kotarą zacieki i pęknięcia na ścianach. źródło: NKJP: (mbr): Ratowanie ratusza, Dziennik Łódzki, 2004-06-07 |
|
|
Brązowe od brudu okno do połowy zasłaniała cerata, przybita gwoździami do ściany. źródło: NKJP: Jarosław Maślanek: Haszyszopenki, 2008 |
Składnia
|
+ | zasłaniać | + |
(KOMU) +
(KOGO/CO) +
(CZYM)
|
2. firankę
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Najbliższe środowisko życia człowieka czynności związane z codziennym życiem w domu
Relacje znaczeniowe
| antonimy: | odsłaniać |
Połączenia
- zasłaniać firanki, rolety, żaluzje
Cytaty
|
[...] przemknął zaraz po meczu z szatni do autokaru, nie dając żadnego autografu i na dodatek zasłaniając firankę w oknie. źródło: NKJP: Ronaldo zaniemówił, Dziennik Polski, 2001-10-31 |
Składnia
|
+ | zasłaniać | + |
CO
|
3. przed słońcem
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia relacji międzyludzkich
Połączenia
- zasłaniać ciałem, sobą
- zasłaniać przed słońcem, przed uderzeniem
Cytaty
|
Stali naprzeciw siebie - Polak i Niemiec, Polak w obozowym pasiaku zasłaniał sobą ukochaną dziewczynę, do której Niemiec zaraz strzeli. źródło: NKJP: Marta Tomaszewska: Miraż miłości, miraż śmierci, 2001 |
|
|
Skuleni, zasłaniali twarze przed obiektywami fotoreporterów. źródło: NKJP: Katarzyna Tokarska: Szalikowcy szybko skazani, 2006-04-04 |
Składnia
|
+ | zasłaniać | + |
KOGO/CO +
(CZYM) +
(przed CZYM)
|