UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

rozniecić

Chronologizacja

2 połowa XV w., SStp

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. rozniecę
rozniecimy
2 os. rozniecisz
rozniecicie
3 os. roznieci
rozniecą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. roznieciłem
+(e)m rozniecił
roznieciłam
+(e)m roznieciła
roznieciłom
+(e)m roznieciło
roznieciliśmy
+(e)śmy rozniecili
roznieciłyśmy
+(e)śmy roznieciły
2 os. roznieciłeś
+(e)ś rozniecił
roznieciłaś
+(e)ś roznieciła
roznieciłoś
+(e)ś roznieciło
roznieciliście
+(e)ście rozniecili
roznieciłyście
+(e)ście roznieciły
3 os. rozniecił
roznieciła
roznieciło
rozniecili
roznieciły

bezosobnik: rozniecono

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. rozniećmy
2 os. roznieć
rozniećcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. roznieciłbym
bym rozniecił
roznieciłabym
bym roznieciła
roznieciłobym
bym roznieciło
rozniecilibyśmy
byśmy rozniecili
roznieciłybyśmy
byśmy roznieciły
2 os. roznieciłbyś
byś rozniecił
roznieciłabyś
byś roznieciła
roznieciłobyś
byś roznieciło
rozniecilibyście
byście rozniecili
roznieciłybyście
byście roznieciły
3 os. roznieciłby
by rozniecił
roznieciłaby
by roznieciła
roznieciłoby
by roznieciło
roznieciliby
by rozniecili
roznieciłyby
by roznieciły

bezosobnik: rozniecono by

bezokolicznik: rozniecić

imiesłów przysłówkowy uprzedni: roznieciwszy

gerundium: rozniecenie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. rozniecenie
rozniecenia
D. rozniecenia
roznieceń
C. roznieceniu
roznieceniom
B. rozniecenie
rozniecenia
N. roznieceniem
roznieceniami
Ms. roznieceniu
roznieceniach
W. rozniecenie
rozniecenia

imiesłów przymiotnikowy bierny: rozniecony

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. rozniecony
rozniecony
rozniecony
rozniecone
rozniecona
D. roznieconego
roznieconego
roznieconego
roznieconego
roznieconej
C. roznieconemu
roznieconemu
roznieconemu
roznieconemu
roznieconej
B. roznieconego
roznieconego
rozniecony
rozniecone
roznieconą
N. roznieconym
roznieconym
roznieconym
roznieconym
roznieconą
Ms. roznieconym
roznieconym
roznieconym
roznieconym
roznieconej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. roznieceni
roznieceni
rozniecone
rozniecone
D. roznieconych
roznieconych
roznieconych
roznieconych
C. roznieconym
roznieconym
roznieconym
roznieconym
B. roznieconych
roznieconych
roznieconych
rozniecone
N. roznieconymi
roznieconymi
roznieconymi
roznieconymi
Ms. roznieconych
roznieconych
roznieconych
roznieconych

odpowiednik aspektowy: rozniecać

Pochodzenie

Zob. niecić

1. ogień

Definicja

sprawić, że coś zaczęło się palić

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii temperatura i ogień

Relacje znaczeniowe

synonimy:  rozpalić

Połączenia

  • rozniecić ogień, ognisko, pożar

Cytaty

[...] kapitan zgarnął mech i rozniecił żar, oświetlający górski zmrok jak migocząca czerwona gwiazda.

źródło: NKJP: Manuela Gretkowska: Podręcznik do ludzi: tom 1 i ostatni – Czaszka, 1996

W chałupie panował już tak przejmujący ziąb, że kiedy kobieta po raz pierwszy roznieciła ogień, wszyscy troje odruchowo jęli garnąć się do rogu izby.

źródło: NKJP: Christian Skrzyposzek: Mojra, 1996

Ja, niestety, nie miałem ani ognia, ani żadnego sposobu, by rozniecić ognisko.

źródło: NKJP: Arkady Fiedler: Wyspa Robinsona, 1954

Niektórzy, przezorniejsi, przynieśli ze sobą rozniecone naprędce pochodnie tudzież kaganki z tłuszczem.

źródło: NKJP: Arkady Fiedler: Orinoko, 1957

Składnia

bez ograniczeń + rozniecić +
CO

2. emocje

Definicja

nasilić stan określony następującym rzeczownikiem

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Stany psychiczne człowieka emocje i uczucia

Relacje znaczeniowe

synonimy:  rozpalić

Połączenia

  • rozniecić emocje, uczucia; gniew, zapał

Cytaty

Każdy powód był dobry, by spowodować rozlew krwi, poddać kogoś torturom, rozniecić nienawiść.

źródło: NKJP: Zbigniew Teplicki: Wielcy Indianie Ameryki Północnej, 1994

Miałam wrażenie, że najdrobniejsza iskra jego uwagi roznieciłaby w niej pożar namiętności.

źródło: NKJP: Ewa Siarkiewicz: Kuźnia na rozdrożu, 2008

Kilka niezbyt twardych, niezbyt grubych, ale zdecydowanie prowadzonych linii służyło do rozniecenia niepokojącego sensualizmu w modnie udekorowanych entuzjastach i entuzjastkach jego wernisaży.

źródło: NKJP: Adam Czerniawski: Narracje ormiańskie, 2003

Składnia

bez ograniczeń + rozniecić +
CO

3. konflikt

Definicja

wywołać proces obejmujący coraz większą liczbę osób

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia relacji międzyludzkich

Relacje znaczeniowe

synonimy:  rozpalić
hiperonimy:  wywołać

Połączenia

  • rozniecić bunt, konflikt, powstanie

Cytaty

To właśnie decyzja serbskiego prezydenta Miloszevicia, który w 1989 roku pozbawił autonomii tę zamieszkaną w 90 proc. przez Albańczyków krainę, roznieciła serbski nacjonalizm i uruchomiła proces rozpadu Jugosławii.

źródło: NKJP: Dawid Warszawski: Cena pokoju, Gazeta Wyborcza, 1997-10-02

Jak zauważa autor biografii Papieża, George Weigel: „Pielgrzymka w 1979 roku roznieciła polską rewolucję [...]”.

źródło: NKJP: Grzegorz Bobek: Wychowawca nr 130, 2003

Represje rosyjskiej władzy tuż po powstaniu były tak dokuczliwe, że wcale nie mówiono dobrze o tych, którzy powstanie rozniecili.

źródło: NKJP: Jerzy Nowicki: W Siemiatyczach 145 lat temu, Głos Siemiatycz, 2008-06-02

Składnia

bez ograniczeń + rozniecić +
CO
Data ostatniej modyfikacji: 21.01.2016
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json