UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

podstarzały

Chronologizacja

XV w., SStp

Odmiana

część mowy: przymiotnik


Stopień równy

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. podstarzały
podstarzały
podstarzały
podstarzałe
podstarzała
D. podstarzałego
podstarzałego
podstarzałego
podstarzałego
podstarzałej
C. podstarzałemu
podstarzałemu
podstarzałemu
podstarzałemu
podstarzałej
B. podstarzałego
podstarzałego
podstarzały
podstarzałe
podstarzałą
N. podstarzałym
podstarzałym
podstarzałym
podstarzałym
podstarzałą
Ms. podstarzałym
podstarzałym
podstarzałym
podstarzałym
podstarzałej
W. podstarzały
podstarzały
podstarzały
podstarzałe
podstarzała
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. podstarzali
podstarzali
podstarzałe
podstarzałe
D. podstarzałych
podstarzałych
podstarzałych
podstarzałych
C. podstarzałym
podstarzałym
podstarzałym
podstarzałym
B. podstarzałych
podstarzałych
podstarzałych
podstarzałe
N. podstarzałymi
podstarzałymi
podstarzałymi
podstarzałymi
Ms. podstarzałych
podstarzałych
podstarzałych
podstarzałych
W. podstarzali
podstarzali
podstarzałe
podstarzałe

Pochodzenie

Zob. stary

1.a mężczyzna

Definicja

taki, który zbliżył się już do wieku i stanu, jaki uważa się za typowy dla starości

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Bieg życia starzenie się

Relacje znaczeniowe

synonimy:  postarzały, przejrzały, starawy, starszawy

Połączenia

  • podstarzały facet, hippis, lowelas, playboy, mężczyzna; podstarzała aktorka, kobieta
  • nieco podstarzały

Cytaty

Otoczenie zazwyczaj pokpiwa i powątpiewa w ojcostwo podstarzałego playboya, a i on sam ma wiele obiekcji.

źródło: NKJP: Kukułcze jajka, Dziennik Polski, 2006-07-15

Była to twarz wielkiej podstarzałej aktorki, poryta bruzdami, tragiczna, o wspaniałych ciemnych, silnie podsiniałych oczach.

źródło: NKJP: Jerzy Andrzejewski: Noc i inne opowiadania, 1963

Wielu kapitanów i majorów wywodziło się z rezerwy - byli podstarzali i pozbawieni tej ikry potrzebnej oficerom.

źródło: NKJP: Internet

1.b twarz

Definicja

charakterystyczny dla osoby, którą można uznać za podstarzałą

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Bieg życia starzenie się

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Określenia fizyczności człowieka wygląd

Relacje znaczeniowe

synonimy:  postarzały

Połączenia

  • podstarzała twarz

Cytaty

[...] może być kobietą z podstarzałą twarzą, na której nałożona jest gruba warstwa makijażu.

źródło: NKJP: Internet

[...] pani Kuran, niska i otyła kobieta, której przedwcześnie podstarzałe rysy przekazywały dość bezwzględnie i okrutnie, szczególnie w odczuciu Ksawerego, jakie się w przyszłości mogą stać chłopięce rysy Marka, otóż się okazało, że pani Kuran od wielu tygodni nie widziała syna.

źródło: NKJP: Jerzy Andrzejewski: Miazga, 1979

Facet ma taką twarz podstarzałą, że się patrzeć nie chce.

źródło: Internet: m.se.pl

Składnia

bez ograniczeń + podstarzały + bez ograniczeń
szyk: neutralny

2. kraj

Definicja

taki, który składa się z nieco dużej liczby ludzi starych

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Bieg życia starzenie się

Relacje znaczeniowe

synonimy:  postarzały

Połączenia

  • podstarzałe społeczeństwo

Cytaty

Polska zacznie się wyludniać, a podstarzałego społeczeństwa nie będą w stanie utrzymać Polacy w wieku produkcyjnym.

źródło: NKJP: Wiesław Wesołowski: Demografia a gospodarka, Mazowieckie To i Owo, 2001-10-14

Autorka przyrównuje w swej pracy Wlk. Brytanię do klubu dżentelmenów, określając ją jako kraj „podstarzały, elitarny oraz bastion tradycji i konserwatyzmu”.

źródło: NKJP: Tara Parker-Pope: Gdyby Wlk. Brytania była towarem, spece od reklamy mieliby niełatwe zadanie, Gazeta Wyborcza, 1995-01-09

Społeczeństwo jest podstarzałe, a bez młodej krwi ten kraj daleko nie zajedzie.

źródło: Internet: forum.gp24.pl

3. sprzęt

Definicja

taki, który z powodu upływu czasu traci wartość użytkową

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii jakość i intensywność

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości czasu upływ czasu

Relacje znaczeniowe

synonimy:  postarzały, starawy, starszawy

Cytaty

Obecnie problemem są podstarzałe samochody jednostek w Czatkowicach, Siedlcu i Woli Filipowskiej, mimo to utrzymywane w sprawności i przydatne w akcjach.

źródło: NKJP: (cir): Sprawni i mobilni, Gazeta Krakowska, 2002-03-25

Nie wiadomo, czy piątkowa licytacja dojdzie do skutku. Nawet komornik uważa, że to strata czasu, bo kto zechce kupić niesprzedane dotąd książki Kozajdy albo podstarzały komputer?

źródło: NKJP: Izabela A. Kolasińska: Honor pod młotek, Gazeta Poznańska, 2006-06-22

Nasz sprzęt jest podstarzały. Nigdy do końca nie byliśmy pewni, czy będzie pracował.

źródło: NKJP: Joanna Pawłowska: Wróciłem do domu!, Dziennik Łódzki, 2004-07-30

4. film

Definicja

taki, który stał się nieco nieaktualny

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości czasu upływ czasu

Relacje znaczeniowe

synonimy:  postarzały, starawy

Cytaty

[...] powołuje się expressis verbis na dość istotne swego czasu (choć obecnie mocno podstarzałe) dzieło [...].

źródło: Sławomir Magala: Recenzja w postępowaniu habilitacyjnym dr. Łukasza Sułkowskiego, 2013-24-11 (wzks.uj.edu.pl)

„Sprzedawcy” z 1994 roku to dobry, ale nieco już podstarzały film.

źródło: Internet: joemonster.org

Książka jest podstarzała, ale nadal ma w sobie tę magię.

źródło: Internet: imperiumksiazkomaniaczki.blogspot.com

5. chleb

Definicja

taki, który jest nieco nieświeży

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Jedzenie i jego przygotowanie rodzaje pokarmu/potraw i ich cechy

Relacje znaczeniowe

synonimy:  postarzały, starawy
hiperonimy:  nieświeży

Cytaty

[...] z apetytem wcinaliśmy szarlotki, popijając podstarzałe ciastka oranżadą.

źródło: NKJP: Mirosław Sokołowski: Gady, 2007

Termometry, bieganina po korytarzu [...]. Potem śniadanie: podstarzały chleb, masła jak na lekarstwo, nieosolony twaróg i dżem, którego nie cierpię.

źródło: NKJP: Jacek Głębski: Kuracja, 1998

Smażone w głębokim oleju pierożki samosa z jarzynowym farszem były podstarzałe i przez to twarde oraz pozbawione wdzięku, ale bez wątpienia bardzo hinduskie.

źródło: NKJP: Piotr Bikont: Chińczyk i Hindus w jednym stali domu, Gazeta Wyborcza, 1995-08-04

Data ostatniej modyfikacji: 28.03.2018
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json