UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

rokować

Chronologizacja

SJPXVII, STR, SL, SWil, SJPWar, SJPDor, SJPSz, SJPDun, ISJP, PSWP, USJP

Pochodzenie

Zob. rok. Znaczenie 'prowadzić rozmowy dyplomatyczne, pertraktować' nawiązuje bezpośrednio do pierwotnego znaczenia rzeczownika *rokъ 'umawianie się, uzgadnianie czegoś'

1. prowadzić rozmowy

Definicja

prowadzić rozmowy w celu osiągnięcia porozumienia

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność intelektualna człowieka nazwy działań intelektualnych człowieka

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Funkcjonowanie państwa stosunki międzynarodowe

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Zasady współżycia społecznego zwroty grzecznościowe i zachowania akceptowane społecznie

Relacje znaczeniowe

synonimy:  pertraktować

Połączenia

  • rokować o członkostwo, o pakt
  • rokować z porywaczami, z przeciwnikami...; z Anglikami, z Sowietami, z Tatarami...; z Anglią; z Moskwą, z Warszawą...
  • negocjować i rokować

Cytaty

Wezwał [...] Efraimitów do walki, nie otrzymał jednak od nich żadnej odpowiedzi. Wobec tego nie czuł się na siłach wystąpić orężnie i postanowił rokować z Ammonitami, by zyskać na czasie.

źródło: NKJP: Zenon Kosidowski: Opowieści biblijne, 1996

Na Śląsku rządzę ja. Chcecie rokować, to ze mną. Wóz albo przewóz.

źródło: NKJP: Andrzej Sapkowski: Narrenturm, 2002

[...] nasz rząd - o czym mówiłem w swoim wystąpieniu - poważnie traktuje partnerów społecznych. Rozmawiamy, negocjujemy, rokujemy, wsłuchujemy się w krytyczne wnioski, wprowadzamy je do realizacji i mamy na to setki dowodów.

źródło: NKJP: Sprawozdanie stenograficzne z obrad Sejmu RP z dnia 26.05.1995

[...] rokujmy u siebie, rozmawiajmy o problematyce narodowościowej. Ale tylko o faktach. [...] Dość już było wynoszenia problemów mniejszości węgierskiej na forum międzynarodowe.

źródło: NKJP: Duszan Slobodnik: Nieczysta gra o nadzwyczajne prawa dla mniejszości, Gazeta Wyborcza, 1995-10-11

Wydaje mi się, że Kościuszko chciał w tej sprawie coś zrobić - wiedział, że trzeba będzie rokować z motłochem.

źródło: NKJP: Jarosław Marek Rymkiewicz: Rozmowy polskie w latach 1995-2008, 2009

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. rokuję
rokujemy
2 os. rokujesz
rokujecie
3 os. rokuje
rokują

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. rokowałem
+(e)m rokował
rokowałam
+(e)m rokowała
rokowałom
+(e)m rokowało
rokowaliśmy
+(e)śmy rokowali
rokowałyśmy
+(e)śmy rokowały
2 os. rokowałeś
+(e)ś rokował
rokowałaś
+(e)ś rokowała
rokowałoś
+(e)ś rokowało
rokowaliście
+(e)ście rokowali
rokowałyście
+(e)ście rokowały
3 os. rokował
rokowała
rokowało
rokowali
rokowały

bezosobnik: rokowano

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę rokował
będę rokować
będę rokowała
będę rokować
będę rokowało
będę rokować
będziemy rokowali
będziemy rokować
będziemy rokowały
będziemy rokować
2 os. będziesz rokował
będziesz rokować
będziesz rokowała
będziesz rokować
będziesz rokowało
będziesz rokować
będziecie rokowali
będziecie rokować
będziecie rokowały
będziecie rokować
3 os. będzie rokował
będzie rokować
będzie rokowała
będzie rokować
będzie rokowało
będzie rokować
będą rokowali
będą rokować
będą rokowały
będą rokować

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. rokujmy
2 os. rokuj
rokujcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. rokowałbym
bym rokował
rokowałabym
bym rokowała
rokowałobym
bym rokowało
rokowalibyśmy
byśmy rokowali
rokowałybyśmy
byśmy rokowały
2 os. rokowałbyś
byś rokował
rokowałabyś
byś rokowała
rokowałobyś
byś rokowało
rokowalibyście
byście rokowali
rokowałybyście
byście rokowały
3 os. rokowałby
by rokował
rokowałaby
by rokowała
rokowałoby
by rokowało
rokowaliby
by rokowali
rokowałyby
by rokowały

bezosobnik: rokowano by

bezokolicznik: rokować

imiesłów przysłówkowy współczesny: rokując

gerundium: rokowanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. rokowanie
rokowania
D. rokowania
rokowań
C. rokowaniu
rokowaniom
B. rokowanie
rokowania
N. rokowaniem
rokowaniami
Ms. rokowaniu
rokowaniach
W. rokowanie
rokowania

imiesłów przymiotnikowy czynny: rokujący

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. rokujący
rokujący
rokujący
rokujące
rokująca
D. rokującego
rokującego
rokującego
rokującego
rokującej
C. rokującemu
rokującemu
rokującemu
rokującemu
rokującej
B. rokującego
rokującego
rokujący
rokujące
rokującą
N. rokującym
rokującym
rokującym
rokującym
rokującą
Ms. rokującym
rokującym
rokującym
rokującym
rokującej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. rokujący
rokujący
rokujące
rokujące
D. rokujących
rokujących
rokujących
rokujących
C. rokującym
rokującym
rokującym
rokującym
B. rokujących
rokujących
rokujących
rokujące
N. rokującymi
rokującymi
rokującymi
rokującymi
Ms. rokujących
rokujących
rokujących
rokujących

Składnia

RZ osobowy + rokować +
(z KIM)
Rz osobowy + rokować +
(o CO)

2. prorokować

Definicja

przewidywać jakiś rozwój wydarzeń na podstawie znanych faktów

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność intelektualna człowieka nazwy działań intelektualnych człowieka

Relacje znaczeniowe

synonimy:  przepowiadać, przewidywać

Połączenia

  • lekarz rokuje coś
  • rokować powodzenie
  • rokować na przyszłość; na podstawie czegoś/jakiejś
  • rokować o powodzeniu, o przyszłości

Cytaty

Rozumiem więc tych, którzy domagają się energicznego ścigania zbrodni przeciwko ludzkości [...]. Przyznam się jednak, że nie najlepiej rokuję i tym staraniom.

źródło: NKJP: Adam Strzembosz: List do redakcji, Gazeta Wyborcza, 1992-07-20

Był też i taki medicus, który pisywał wiersze na tyle udatne, że przyjęto go do Koła Młodych przy Związku Literatów i rokowano mu poetycką karierę.

źródło: NKJP: Nocne życie, Dziennik Polski, 2000-08-26

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. rokuję
rokujemy
2 os. rokujesz
rokujecie
3 os. rokuje
rokują

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. rokowałem
+(e)m rokował
rokowałam
+(e)m rokowała
rokowałom
+(e)m rokowało
rokowaliśmy
+(e)śmy rokowali
rokowałyśmy
+(e)śmy rokowały
2 os. rokowałeś
+(e)ś rokował
rokowałaś
+(e)ś rokowała
rokowałoś
+(e)ś rokowało
rokowaliście
+(e)ście rokowali
rokowałyście
+(e)ście rokowały
3 os. rokował
rokowała
rokowało
rokowali
rokowały

bezosobnik: rokowano

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę rokował
będę rokować
będę rokowała
będę rokować
będę rokowało
będę rokować
będziemy rokowali
będziemy rokować
będziemy rokowały
będziemy rokować
2 os. będziesz rokował
będziesz rokować
będziesz rokowała
będziesz rokować
będziesz rokowało
będziesz rokować
będziecie rokowali
będziecie rokować
będziecie rokowały
będziecie rokować
3 os. będzie rokował
będzie rokować
będzie rokowała
będzie rokować
będzie rokowało
będzie rokować
będą rokowali
będą rokować
będą rokowały
będą rokować

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. rokujmy
2 os. rokuj
rokujcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. rokowałbym
bym rokował
rokowałabym
bym rokowała
rokowałobym
bym rokowało
rokowalibyśmy
byśmy rokowali
rokowałybyśmy
byśmy rokowały
2 os. rokowałbyś
byś rokował
rokowałabyś
byś rokowała
rokowałobyś
byś rokowało
rokowalibyście
byście rokowali
rokowałybyście
byście rokowały
3 os. rokowałby
by rokował
rokowałaby
by rokowała
rokowałoby
by rokowało
rokowaliby
by rokowali
rokowałyby
by rokowały

bezosobnik: rokowano by

bezokolicznik: rokować

imiesłów przysłówkowy współczesny: rokując

gerundium: rokowanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. rokowanie
rokowania
D. rokowania
rokowań
C. rokowaniu
rokowaniom
B. rokowanie
rokowania
N. rokowaniem
rokowaniami
Ms. rokowaniu
rokowaniach
W. rokowanie
rokowania

imiesłów przymiotnikowy czynny: rokujący

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. rokujący
rokujący
rokujący
rokujące
rokująca
D. rokującego
rokującego
rokującego
rokującego
rokującej
C. rokującemu
rokującemu
rokującemu
rokującemu
rokującej
B. rokującego
rokującego
rokujący
rokujące
rokującą
N. rokującym
rokującym
rokującym
rokującym
rokującą
Ms. rokującym
rokującym
rokującym
rokującym
rokującej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. rokujący
rokujący
rokujące
rokujące
D. rokujących
rokujących
rokujących
rokujących
C. rokującym
rokującym
rokującym
rokującym
B. rokujących
rokujących
rokujących
rokujące
N. rokującymi
rokującymi
rokującymi
rokującymi
Ms. rokujących
rokujących
rokujących
rokujących

imiesłów przymiotnikowy bierny: rokowany

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. rokowany
rokowany
rokowany
rokowane
rokowana
D. rokowanego
rokowanego
rokowanego
rokowanego
rokowanej
C. rokowanemu
rokowanemu
rokowanemu
rokowanemu
rokowanej
B. rokowanego
rokowanego
rokowany
rokowane
rokowaną
N. rokowanym
rokowanym
rokowanym
rokowanym
rokowaną
Ms. rokowanym
rokowanym
rokowanym
rokowanym
rokowanej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. rokowani
rokowani
rokowane
rokowane
D. rokowanych
rokowanych
rokowanych
rokowanych
C. rokowanym
rokowanym
rokowanym
rokowanym
B. rokowanych
rokowanych
rokowanych
rokowane
N. rokowanymi
rokowanymi
rokowanymi
rokowanymi
Ms. rokowanych
rokowanych
rokowanych
rokowanych

Składnia

bez ograniczeń + rokować +
(KOMU) + CO
bez ograniczeń + rokować +
(o CZYM)

3. zapowiadać

Definicja

stanowić zapowiedź czegoś

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie słownictwo oceniające

Połączenia

  • interes rokuje coś/jakoś
  • rokować poprawę, sukces, szansę na coś, wyleczenie, zyski
  • dobrze, fatalnie, kiepsko, obiecująco, optymistycznie, pomyślnie, pozytywnie, słabo, świetnie, źle rokować

Cytaty

Maraton dla naszych zawodników był bardzo udany, co świadczy o dobrze przepracowanej zimie i świetnie rokuje na tegoroczny sezon.

źródło: NKJP: (HS): Marek Wojtas wicemistrzem Polski nauczycieli, Tygodnik Tucholski, 2008

Ponieważ schorzenie nie rokowało poprawy, lekarz uznał, że również „niezdolność do pracy ma charakter stały”.

źródło: NKJP: Bunt rencistów, Dziennik Polski, 2001-05-04

W Niemczech, poza szkolnictwem państwowym, dobrze ma się firma [...], która zrzesza ponad 90 filii i zatrudnia 10 tys. korepetytorów. Filie te rosną, jak grzyby po deszczu, a interes dobrze rokuje, bo klientów przybywa [...].

źródło: NKJP: Arkadiusz Nelke: Co w szkole piszczy, Gazeta Lokalna Warszawa-Bemowo, 1998

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. rokuję
rokujemy
2 os. rokujesz
rokujecie
3 os. rokuje
rokują

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. rokowałem
+(e)m rokował
rokowałam
+(e)m rokowała
rokowałom
+(e)m rokowało
rokowaliśmy
+(e)śmy rokowali
rokowałyśmy
+(e)śmy rokowały
2 os. rokowałeś
+(e)ś rokował
rokowałaś
+(e)ś rokowała
rokowałoś
+(e)ś rokowało
rokowaliście
+(e)ście rokowali
rokowałyście
+(e)ście rokowały
3 os. rokował
rokowała
rokowało
rokowali
rokowały

bezosobnik: rokowano

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę rokował
będę rokować
będę rokowała
będę rokować
będę rokowało
będę rokować
będziemy rokowali
będziemy rokować
będziemy rokowały
będziemy rokować
2 os. będziesz rokował
będziesz rokować
będziesz rokowała
będziesz rokować
będziesz rokowało
będziesz rokować
będziecie rokowali
będziecie rokować
będziecie rokowały
będziecie rokować
3 os. będzie rokował
będzie rokować
będzie rokowała
będzie rokować
będzie rokowało
będzie rokować
będą rokowali
będą rokować
będą rokowały
będą rokować

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. rokujmy
2 os. rokuj
rokujcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. rokowałbym
bym rokował
rokowałabym
bym rokowała
rokowałobym
bym rokowało
rokowalibyśmy
byśmy rokowali
rokowałybyśmy
byśmy rokowały
2 os. rokowałbyś
byś rokował
rokowałabyś
byś rokowała
rokowałobyś
byś rokowało
rokowalibyście
byście rokowali
rokowałybyście
byście rokowały
3 os. rokowałby
by rokował
rokowałaby
by rokowała
rokowałoby
by rokowało
rokowaliby
by rokowali
rokowałyby
by rokowały

bezosobnik: rokowano by

bezokolicznik: rokować

imiesłów przysłówkowy współczesny: rokując

gerundium: rokowanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. rokowanie
rokowania
D. rokowania
rokowań
C. rokowaniu
rokowaniom
B. rokowanie
rokowania
N. rokowaniem
rokowaniami
Ms. rokowaniu
rokowaniach
W. rokowanie
rokowania

imiesłów przymiotnikowy czynny: rokujący

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. rokujący
rokujący
rokujący
rokujące
rokująca
D. rokującego
rokującego
rokującego
rokującego
rokującej
C. rokującemu
rokującemu
rokującemu
rokującemu
rokującej
B. rokującego
rokującego
rokujący
rokujące
rokującą
N. rokującym
rokującym
rokującym
rokującym
rokującą
Ms. rokującym
rokującym
rokującym
rokującym
rokującej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. rokujący
rokujący
rokujące
rokujące
D. rokujących
rokujących
rokujących
rokujących
C. rokującym
rokującym
rokującym
rokującym
B. rokujących
rokujących
rokujących
rokujące
N. rokującymi
rokującymi
rokującymi
rokującymi
Ms. rokujących
rokujących
rokujących
rokujących

imiesłów przymiotnikowy bierny: rokowany

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. rokowany
rokowany
rokowany
rokowane
rokowana
D. rokowanego
rokowanego
rokowanego
rokowanego
rokowanej
C. rokowanemu
rokowanemu
rokowanemu
rokowanemu
rokowanej
B. rokowanego
rokowanego
rokowany
rokowane
rokowaną
N. rokowanym
rokowanym
rokowanym
rokowanym
rokowaną
Ms. rokowanym
rokowanym
rokowanym
rokowanym
rokowanej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. rokowani
rokowani
rokowane
rokowane
D. rokowanych
rokowanych
rokowanych
rokowanych
C. rokowanym
rokowanym
rokowanym
rokowanym
B. rokowanych
rokowanych
rokowanych
rokowane
N. rokowanymi
rokowanymi
rokowanymi
rokowanymi
Ms. rokowanych
rokowanych
rokowanych
rokowanych

Składnia

RZ nieżywotny + rokować +
CO
RZ nieżywotny + rokować +
(na CO)
Rz nieżywotny + rokować +
JAK

Frazeologizmy

coś rokuje nadzieje
ktoś rokuje nadzieje
Data ostatniej modyfikacji: 17.07.2013
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json