UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

metabolizm

Chronologizacja

SJPDor, SJPSz, SJPDun, ISJP, PSWP, USJP

Pochodzenie

internac.

ang. metabolism

fr. métabolisme

niem. Metabolismus

z gr. metabolḗ 'przemiana'

Definicja

biol. 
reakcje chemiczne i związane z nimi przemiany energii, zachodzące w komórkach żywych organizmów, warunkujące prawidłowe ich funkcjonowanie

Wymowa

[metabolism] lub [metabolizm]

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Budowa i funkcjonowanie ciała ludzkiego czynności i stany fizjologiczne

CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat zwierząt budowa i funkcjonowanie organizmów zwierzęcych

CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat roślin budowa i funkcjonowanie roślin

Relacje znaczeniowe

synonimy:  przemiana materii

Połączenia

  • prawidłowy, szybki, szybszy, wolniejszy; zły metabolizm; metabolizm komórkowy, tkankowy
  • metabolizm aminokwasów, białka/białek, cukrów, glukozy, lipidów, tłuszczu/tłuszczów, węglowodanów
  • poziom, proces, regulacja, szybkość, wpływ, zmiana metabolizmu; zaburzenia metabolizmu
  • hamować, obniżyć/obniżać, przyspieszać, regulować, spowalniać, zwalniać metabolizm

Cytaty

Mimo że metabolizm białek został rozpoznany niemal pół wieku temu, mechanizmy degradacji białek komórkowych - [...] - pozostają w dużej mierze nadal nie rozszyfrowane.

źródło: NKJP: Leokadia Kłyszejko-Stefanowicz: Cytobiochemia: biochemia niektórych struktur komórkowych, 1995

Wpływ na metabolizm lipidów i węglowodanów zależy od rodzaju gestagenu i sposobu jego podawania.

źródło: NKJP: Marek Pawlikowski: Leczenie hormonami i pochodnymi hormonów, 1996

Oczywiście, przyczyną otyłości może być zły metabolizm lub choroba.

źródło: NKJP: Mariola Zaczyńska: Nad kreską, Tygodnik Siedlecki, 2009-12-02

Kalorie niszczą metabolizm, a cukrzyca wynika z wadliwego metabolizmu.

źródło: NKJP: Paweł Walewski: Mniej jeść, więcej chodzić, Polityka, 2001-06-23

Niskokaloryczna dieta spowalnia metabolizm, a poza tym przyczynia się do mniejszej produkcji wolnych rodników tlenowych - ma zatem idealny wpływ na parametry regulujące długowieczność.

źródło: NKJP: Paweł Walewski: Wiek długowiecznych, Polityka, 2008-02-23

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m3

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. metabolizm
metabolizmy
D. metabolizmu
metabolizmów
C. metabolizmowi
metabolizmom
B. metabolizm
metabolizmy
N. metabolizmem
metabolizmami
Ms. metabolizmie
metabolizmach
W. metabolizmie
metabolizmy

Inne uwagi

Zwykle lp

Data ostatniej modyfikacji: 26.07.2011
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json