UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

kondycja

Chronologizacja

SPXVI: kondycyja, SKN, SJPXVII, STR, SL, SWil, SJPWar, SJPDor, SJPSz, SJPDun, ISJP, PSWP, USJP

Pochodzenie

łac. condicio ' umowa, warunek'

1. fizyczna

Definicja

stan sprawności organizmu

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Określenia fizyczności człowieka sprawność i wydolność organizmu

Relacje znaczeniowe

synonimy:  forma, samopoczucie

Połączenia

  • dobra, fatalna, kiepska, niezła, słaba, zła kondycja; kondycja duchowa, fizyczna, psychiczna, psychofizyczna, umysłowa, zdrowotna
  • ocena, poprawa kondycji
  • kondycja dopisuje (komuś), pogorszyła się (komuś)
  • poprawić/poprawiać, stracić, utrzymać/utrzymywać, zachować/zachowywać kondycję;
  • pogorszenie, polepszenie, wzmocnienie kondycji
  • dbać, zadbać o kondycję

Cytaty

Turniej stał się tyleż współzawodnictwem sportowym, co społecznym pospolitym ruszeniem na rzecz poprawy kondycji fizycznej i zdrowia.

źródło: NKJP: Podwójny sukces, Dziennik Polski, 2000-09-14

Od sypiania na drzewach, niedojadania i ciągłego napięcia kondycja się nie poprawia.

źródło: NKJP: Aleksander Minkowski: Szaleństwo Majki Skowron, 1994

Nasze boćki, wraz z innymi, mieszkają w zoo w specjalnym budynku na zapleczu i zwiedzający nie mogą ich zobaczyć. Spokój służy bocianom, a na zaplecze trafiają boćki w dość kiepskiej kondycji.

źródło: NKJP: Adam Wajrak: Bociany Wajraka, Gazeta Wyborcza - Dodatek, 1998-02-20

- Jaka jest Pana kondycja sportowa? Chyba niezła, bo ostatnio wiedzieliśmy w telewizji, jak główkuje Pan piłkę razem z profesorem Janem Miodkiem!

źródło: NKJP: Niech wygra piłka!, Dziennik Polski, 1998-05-09

Jesteśmy jednak zdania, iż trud ten warto podjąć. Zaowocuje on bowiem w przyszłości poprawą kondycji psychofizycznej ogółu ludzi, co będzie miało znaczenie nie tylko jednostkowe (dla poszczególnych podmiotów), ale i społeczne.

źródło: NKJP: Tadeusz Kasperczyk, Jan Fenczyn (red.): Podręcznik odnowy psychosomatycznej , 1996

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. kondycja
kondycje
D. kondycji
kondycji
neut
kondycyj
char
C. kondycji
kondycjom
B. kondycję
kondycje
N. kondycją
kondycjami
Ms. kondycji
kondycjach
W. kondycjo
kondycje

Inne uwagi

Zwykle lp.

2. finansowa

Definicja

książk. 
ogólny stan lub położenie kogoś lub czegoś

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie słownictwo oceniające

Relacje znaczeniowe

synonimy:  położenie, stan

Połączenia

  • dobra, doskonała, świetna, zła kondycja; kondycja ekonomiczna, ekonomiczno-finansowa, finansowa, finansowo-ekonomiczna
  • kondycja banku, firmy, gospodarki, spółki, szpitala; rodziny, państwa, społeczeństwa
  • ocena, poprawa kondycji
  • kondycja (kogo/czego) jest jakaś, pogorszyła się, poprawiła się

Cytaty

W 1992 r. kondycja banków - dzięki zwiększeniu kapitału - poprawiła się.

źródło: NKJP: Andrzej Siłuszek: The Economist?, Gazeta Wyborcza, 1994-09-21

Ufam, że kondycja materialna sędziów nie pogorszy się tak, by powtórzył się przypadek sprzed 30 lat, kiedy to pewien sędzia, aby związać koniec z końcem, pracował po godzinach jako motorniczy.

źródło: NKJP: Biedny sąd nie może być niezawisły, Gazeta Wyborcza, 1992-07-16

Przedsiębiorstwa są w dobrej kondycji ekonomicznej.

źródło: NKJP: Marietta Chojnacka: Firmoteka, Gazeta Wyborcza, 1994-12-16

Kondycja spółki - mówiąc delikatnie - jest niejasna. Choć ubiegłoroczny bilans przyniósł zaskakująco wysoki zysk, jednak analitycy uznali to za efekt operacji księgowych.

źródło: NKJP: Adam Grzeszak: Twierdza Elektrim, Polityka, 2001-04-28

Satysfakcje to jeden biegun, drugim są niepokoje związane z kondycją środowiska naukowego. Z tym przede wszystkim, że dobre zakłady naukowe kurczą się, biednieją i coraz rzadziej zatrudniają młodych ludzi po doktoracie.

źródło: NKJP: Ewa Nowakowska: Piękne umysły, Polityka, 2004-04-17

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. kondycja
kondycje
D. kondycji
kondycji
neut
kondycyj
char
C. kondycji
kondycjom
B. kondycję
kondycje
N. kondycją
kondycjami
Ms. kondycji
kondycjach
W. kondycjo
kondycje

Inne uwagi

Zwykle lp

Składnia

bez ograniczeń + kondycja +
KOGO/CZEGO

3. status społeczny

Definicja

daw. 
pozycja społeczna oceniana według stanu majątkowego

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Finanse czynności, przedmioty związane z pieniędzmi

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Zasady współżycia społecznego stosunki, grupy i organizacje społeczne

Połączenia

  • niska, wysoka kondycja

Cytaty

Cynda była też całkiem nieznośna w zachowaniu - pretensjonalna i krygująca się jak podlotek wobec ludzi wyższej kondycji - stojących niżej od siebie traktowała z góry.

źródło: NKJP: Iwona Surmik: Ostatni smok, 2005

Zachowuje się jak gbur, ale lekarz z niego całkiem zręczny. Daj mu pięć guldenów. Sądzę, że człowiekowi tak niskiej kondycji powinno wystarczyć.

źródło: NKJP: Wacław Gołembowicz: Wędrowiec, 1963

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. kondycja
kondycje
D. kondycji
kondycji
neut
kondycyj
char
C. kondycji
kondycjom
B. kondycję
kondycje
N. kondycją
kondycjami
Ms. kondycji
kondycjach
W. kondycjo
kondycje

Inne uwagi

Zwykle lp

Frazeologizmy

kondycja ludzka
Data ostatniej modyfikacji: 21.01.2014
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json