UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

wypaczyć

Chronologizacja

1642, Kart XVII-XVIII

Pochodzenie

Z przedrostkiem wy- od czasownika paczyć, wyabstrahowanego wskutek fałszywego podziału z pierwotnego o-paczyć (od: psł. *opakъ 'odwrotny, odwrócony')

1. drzwi

Definicja

sprawić, że coś utraciło właściwy kształt i nie ma prostych kątów, krawędzi lub powierzchni

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii kształty i figury

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii stan skupienia, trwałość materii

Relacje znaczeniowe

synonimy:  spaczyć
hiperonimy:  zniekształcić

Połączenia

  • wilgoć, woda wypaczyła
  • wypaczyć drzwi, okna, podłogę

Cytaty

Dla pewności wkręciłem wkręt w deskę tak, aby nie był widoczny i nie wypaczył deski.

źródło: Internet: muratordom.pl

Woda wypaczyła drzwi, zamoczyła ściany, podłogi, trochę mebli. Tynki trzeba będzie zbić, położyć nowe.

źródło: Internet: naszemiasto.pl

Dopiero gdy tynki wyschną, wstawia się okna drewniane. Niestety, jest to konieczne, jeśli nie chcemy, aby wilgoć wypaczyła okna.

źródło: Internet: aluhaus.com.pl

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. wypaczę
wypaczymy
2 os. wypaczysz
wypaczycie
3 os. wypaczy
wypaczą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. wypaczyłem
+(e)m wypaczył
wypaczyłam
+(e)m wypaczyła
wypaczyłom
+(e)m wypaczyło
wypaczyliśmy
+(e)śmy wypaczyli
wypaczyłyśmy
+(e)śmy wypaczyły
2 os. wypaczyłeś
+(e)ś wypaczył
wypaczyłaś
+(e)ś wypaczyła
wypaczyłoś
+(e)ś wypaczyło
wypaczyliście
+(e)ście wypaczyli
wypaczyłyście
+(e)ście wypaczyły
3 os. wypaczył
wypaczyła
wypaczyło
wypaczyli
wypaczyły

bezosobnik: wypaczono

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. wypaczmy
2 os. wypacz
wypaczcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. wypaczyłbym
bym wypaczył
wypaczyłabym
bym wypaczyła
wypaczyłobym
bym wypaczyło
wypaczylibyśmy
byśmy wypaczyli
wypaczyłybyśmy
byśmy wypaczyły
2 os. wypaczyłbyś
byś wypaczył
wypaczyłabyś
byś wypaczyła
wypaczyłobyś
byś wypaczyło
wypaczylibyście
byście wypaczyli
wypaczyłybyście
byście wypaczyły
3 os. wypaczyłby
by wypaczył
wypaczyłaby
by wypaczyła
wypaczyłoby
by wypaczyło
wypaczyliby
by wypaczyli
wypaczyłyby
by wypaczyły

bezosobnik: wypaczono by

bezokolicznik: wypaczyć

imiesłów przysłówkowy uprzedni: wypaczywszy

gerundium: wypaczenie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. wypaczenie
wypaczenia
D. wypaczenia
wypaczeń
C. wypaczeniu
wypaczeniom
B. wypaczenie
wypaczenia
N. wypaczeniem
wypaczeniami
Ms. wypaczeniu
wypaczeniach
W. wypaczenie
wypaczenia

imiesłów przymiotnikowy bierny: wypaczony

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. wypaczony
wypaczony
wypaczony
wypaczone
wypaczona
D. wypaczonego
wypaczonego
wypaczonego
wypaczonego
wypaczonej
C. wypaczonemu
wypaczonemu
wypaczonemu
wypaczonemu
wypaczonej
B. wypaczonego
wypaczonego
wypaczony
wypaczone
wypaczoną
N. wypaczonym
wypaczonym
wypaczonym
wypaczonym
wypaczoną
Ms. wypaczonym
wypaczonym
wypaczonym
wypaczonym
wypaczonej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. wypaczeni
wypaczeni
wypaczone
wypaczone
D. wypaczonych
wypaczonych
wypaczonych
wypaczonych
C. wypaczonym
wypaczonym
wypaczonym
wypaczonym
B. wypaczonych
wypaczonych
wypaczonych
wypaczone
N. wypaczonymi
wypaczonymi
wypaczonymi
wypaczonymi
Ms. wypaczonych
wypaczonych
wypaczonych
wypaczonych

odpowiedniki aspektowe: wypaczać , paczyć

Składnia

bez ograniczeń + wypaczyć +
CO

2. sens

Definicja

zniekształcić coś tak, że stało się nieprawidłowe lub fałszywe

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Zasady współżycia społecznego zachowania i wyrażenia nieakceptowane społecznie

Relacje znaczeniowe

synonimy:  skrzywić, spaczyć, wykrzywić, zdeformować, zniekształcić

Połączenia

  • wypaczyć historię; ideę, pojęcie, sens; obraz; wynik

Cytaty

Jeżeli sędzia może wypaczyć wynik meczu, to zrobił to właśnie w środę w Bytomiu.

źródło: NKJP: Tomasz Mucha: Krzyk niezgody, Trybuna Śląska, 2004-05-20

Edukacja ekologiczna powinna być permanentna, a nie wybiórcza. I warto pamiętać, że łatwo jest wypaczyć ideę, nawet najpiękniejszą i bardzo potrzebną.

źródło: NKJP: Urszula Giżyńska: Jak sprzątać to razem, Tygodnik Regionalny „Gazeta Częstochowska”, 2007-09-20

Deformacje wynikały w pewnym sensie z osaczenia, oblężenia trwającego wiele lat. One w gruncie rzeczy niesłychanie wypaczyły pierwotne koncepcje.

źródło: NKJP: Teresa Torańska: Oni, 1985

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. wypaczę
wypaczymy
2 os. wypaczysz
wypaczycie
3 os. wypaczy
wypaczą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. wypaczyłem
+(e)m wypaczył
wypaczyłam
+(e)m wypaczyła
wypaczyłom
+(e)m wypaczyło
wypaczyliśmy
+(e)śmy wypaczyli
wypaczyłyśmy
+(e)śmy wypaczyły
2 os. wypaczyłeś
+(e)ś wypaczył
wypaczyłaś
+(e)ś wypaczyła
wypaczyłoś
+(e)ś wypaczyło
wypaczyliście
+(e)ście wypaczyli
wypaczyłyście
+(e)ście wypaczyły
3 os. wypaczył
wypaczyła
wypaczyło
wypaczyli
wypaczyły

bezosobnik: wypaczono

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. wypaczmy
2 os. wypacz
wypaczcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. wypaczyłbym
bym wypaczył
wypaczyłabym
bym wypaczyła
wypaczyłobym
bym wypaczyło
wypaczylibyśmy
byśmy wypaczyli
wypaczyłybyśmy
byśmy wypaczyły
2 os. wypaczyłbyś
byś wypaczył
wypaczyłabyś
byś wypaczyła
wypaczyłobyś
byś wypaczyło
wypaczylibyście
byście wypaczyli
wypaczyłybyście
byście wypaczyły
3 os. wypaczyłby
by wypaczył
wypaczyłaby
by wypaczyła
wypaczyłoby
by wypaczyło
wypaczyliby
by wypaczyli
wypaczyłyby
by wypaczyły

bezosobnik: wypaczono by

bezokolicznik: wypaczyć

imiesłów przysłówkowy uprzedni: wypaczywszy

gerundium: wypaczenie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. wypaczenie
wypaczenia
D. wypaczenia
wypaczeń
C. wypaczeniu
wypaczeniom
B. wypaczenie
wypaczenia
N. wypaczeniem
wypaczeniami
Ms. wypaczeniu
wypaczeniach
W. wypaczenie
wypaczenia

imiesłów przymiotnikowy bierny: wypaczony

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. wypaczony
wypaczony
wypaczony
wypaczone
wypaczona
D. wypaczonego
wypaczonego
wypaczonego
wypaczonego
wypaczonej
C. wypaczonemu
wypaczonemu
wypaczonemu
wypaczonemu
wypaczonej
B. wypaczonego
wypaczonego
wypaczony
wypaczone
wypaczoną
N. wypaczonym
wypaczonym
wypaczonym
wypaczonym
wypaczoną
Ms. wypaczonym
wypaczonym
wypaczonym
wypaczonym
wypaczonej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. wypaczeni
wypaczeni
wypaczone
wypaczone
D. wypaczonych
wypaczonych
wypaczonych
wypaczonych
C. wypaczonym
wypaczonym
wypaczonym
wypaczonym
B. wypaczonych
wypaczonych
wypaczonych
wypaczone
N. wypaczonymi
wypaczonymi
wypaczonymi
wypaczonymi
Ms. wypaczonych
wypaczonych
wypaczonych
wypaczonych

odpowiedniki aspektowe: wypaczać , paczyć

Składnia

bez ograniczeń + wypaczyć +
CO

3. charakter

Definicja

spowodować, że czyjeś myślenie, zachowanie lub postawa negatywnie odbiegają od normy

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Zasady współżycia społecznego zachowania i wyrażenia nieakceptowane społecznie

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia

Relacje znaczeniowe

synonimy:  skrzywić, spaczyć

Połączenia

  • wypaczyć charakter

Cytaty

Jak sam dobrze wiesz, ci ludzie są celowo poddawani wychowaniu, które ma wypaczyć ich osobowość.

źródło: NKJP: Jaga Rydzewska: Gwiazdomorze, 2006

Więzienie wypaczy go duchowo, skłoni do mistyki, do idealizmu, nauczy pokory. Charakter mu się zmieni i kiedy wróci, będzie zupełnie, ale to zupełnie innym, obcym człowiekiem...

źródło: NKJP: Aleksander Sołżenicyn: Krąg Pierwszy Tom 1, 1996

Mówi o jego dzieciństwie i młodości, związkach z rodzicami i ukochaną siostrą, o pierwszej fascynacji erotycznej i niewyobrażalnych cierpieniach, które wypaczyły mu charakter i zmusiły do zadawania bólu innym.

źródło: NKJP: Janusz Wróblewski: Narodziny bestii, Polityka, 2007-02-17

Odjeżdżał żegnany rodzinnym pochodem, na kacu, zostawiwszy pieniądze na potrzeby syna i obiecawszy dowozić następne w miarę możliwości, prosząc, by chłopakowi nie dawali do ręki ani kart, ani bimbru, ani niczego takiego, co mogłoby wypaczyć jego dobre wychowanie [...].

źródło: NKJP: Monika Piątkowska: Krakowska żałoba, 2006

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. wypaczę
wypaczymy
2 os. wypaczysz
wypaczycie
3 os. wypaczy
wypaczą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. wypaczyłem
+(e)m wypaczył
wypaczyłam
+(e)m wypaczyła
wypaczyłom
+(e)m wypaczyło
wypaczyliśmy
+(e)śmy wypaczyli
wypaczyłyśmy
+(e)śmy wypaczyły
2 os. wypaczyłeś
+(e)ś wypaczył
wypaczyłaś
+(e)ś wypaczyła
wypaczyłoś
+(e)ś wypaczyło
wypaczyliście
+(e)ście wypaczyli
wypaczyłyście
+(e)ście wypaczyły
3 os. wypaczył
wypaczyła
wypaczyło
wypaczyli
wypaczyły

bezosobnik: wypaczono

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. wypaczmy
2 os. wypacz
wypaczcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. wypaczyłbym
bym wypaczył
wypaczyłabym
bym wypaczyła
wypaczyłobym
bym wypaczyło
wypaczylibyśmy
byśmy wypaczyli
wypaczyłybyśmy
byśmy wypaczyły
2 os. wypaczyłbyś
byś wypaczył
wypaczyłabyś
byś wypaczyła
wypaczyłobyś
byś wypaczyło
wypaczylibyście
byście wypaczyli
wypaczyłybyście
byście wypaczyły
3 os. wypaczyłby
by wypaczył
wypaczyłaby
by wypaczyła
wypaczyłoby
by wypaczyło
wypaczyliby
by wypaczyli
wypaczyłyby
by wypaczyły

bezosobnik: wypaczono by

bezokolicznik: wypaczyć

imiesłów przysłówkowy uprzedni: wypaczywszy

gerundium: wypaczenie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. wypaczenie
wypaczenia
D. wypaczenia
wypaczeń
C. wypaczeniu
wypaczeniom
B. wypaczenie
wypaczenia
N. wypaczeniem
wypaczeniami
Ms. wypaczeniu
wypaczeniach
W. wypaczenie
wypaczenia

imiesłów przymiotnikowy bierny: wypaczony

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. wypaczony
wypaczony
wypaczony
wypaczone
wypaczona
D. wypaczonego
wypaczonego
wypaczonego
wypaczonego
wypaczonej
C. wypaczonemu
wypaczonemu
wypaczonemu
wypaczonemu
wypaczonej
B. wypaczonego
wypaczonego
wypaczony
wypaczone
wypaczoną
N. wypaczonym
wypaczonym
wypaczonym
wypaczonym
wypaczoną
Ms. wypaczonym
wypaczonym
wypaczonym
wypaczonym
wypaczonej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. wypaczeni
wypaczeni
wypaczone
wypaczone
D. wypaczonych
wypaczonych
wypaczonych
wypaczonych
C. wypaczonym
wypaczonym
wypaczonym
wypaczonym
B. wypaczonych
wypaczonych
wypaczonych
wypaczone
N. wypaczonymi
wypaczonymi
wypaczonymi
wypaczonymi
Ms. wypaczonych
wypaczonych
wypaczonych
wypaczonych

odpowiedniki aspektowe: wypaczać , paczyć

Składnia

bez ograniczeń + wypaczyć +
KOGO/CO
bez ograniczeń + wypaczyć +
CO + KOMU
Data ostatniej modyfikacji: 16.05.2023
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json