UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

otrzeć

Chronologizacja

1456, SStp

Pochodzenie

Zob. trzeć

1. łzy

Definicja

usunąć z powierzchni brud lub wilgoć, przesunąwszy czymś po niej

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Budowa i funkcjonowanie ciała ludzkiego czynności i stany fizjologiczne

Relacje znaczeniowe

	synonimy:	obetrzeć, przetrzeć, wytrzeć
	hiperonimy:	oczyścić, osuszyć, usunąć

Połączenia

otrzeć czoło, krew, łzy, policzek, pot, twarz, usta
otrzeć chustką, dłonią, ręką
otrzeć z czoła

Cytaty

	Zmęczonym ruchem zdjął czapkę i otarł rękawem pot. źródło: KWSJP: Janusz Krasiński: Haracz szarego dnia, 1973
	Stała na uboczu, tyłem do bawiących się dzieci, odwracając się od nich, żeby otrzeć łzy. źródło: KWSJP: Krystyna Kofta: Wióry, 1980
	Szemuel wyrzucił z piersi ciężkie westchnienie i otarł oblicze dłonią. źródło: KWSJP: Tadeusz Kudliński: Gniew o Szoszannę, 1963
	Horst machinalnie poprawiał umundurowanie, dociągnął pas, otarł karabinek z kropel rosy, przesunął sobie bagnet, żeby go mieć pod ręką. źródło: KWSJP: Zbigniew Krempf: Resztę pozostaw bogom, 1966
	Chłopak otarł usta. źródło: KWSJP: Krystyna Boglar: Zobaczysz, że pewnego dnia..., 1996

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	otrę	otrzemy
2 os.	otrzesz	otrzecie
3 os.	otrze	otrą

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	otarłem +(e)m otarł	otarłam +(e)m otarła	otarłom +(e)m otarło	otarliśmy +(e)śmy otarli	otarłyśmy +(e)śmy otarły
2 os.	otarłeś +(e)ś otarł	otarłaś +(e)ś otarła	otarłoś +(e)ś otarło	otarliście +(e)ście otarli	otarłyście +(e)ście otarły
3 os.	otarł	otarła	otarło	otarli	otarły

bezosobnik: otarto

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		otrzyjmy
2 os.	otrzyj	otrzyjcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	otarłbym bym otarł	otarłabym bym otarła	otarłobym bym otarło	otarlibyśmy byśmy otarli	otarłybyśmy byśmy otarły
2 os.	otarłbyś byś otarł	otarłabyś byś otarła	otarłobyś byś otarło	otarlibyście byście otarli	otarłybyście byście otarły
3 os.	otarłby by otarł	otarłaby by otarła	otarłoby by otarło	otarliby by otarli	otarłyby by otarły

bezosobnik: otarto by

bezokolicznik: otrzeć

imiesłów przysłówkowy uprzedni: otarłszy

gerundium: otarcie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	otarcie	otarcia
D.	otarcia	otarć
C.	otarciu	otarciom
B.	otarcie	otarcia
N.	otarciem	otarciami
Ms.	otarciu	otarciach
W.	otarcie	otarcia

imiesłów przymiotnikowy bierny: otarty

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	otarty	otarty	otarty	otarte	otarta
D.	otartego	otartego	otartego	otartego	otartej
C.	otartemu	otartemu	otartemu	otartemu	otartej
B.	otartego	otartego	otarty	otarte	otartą
N.	otartym	otartym	otartym	otartym	otartą
Ms.	otartym	otartym	otartym	otartym	otartej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	otarci	otarci	otarte	otarte
D.	otartych	otartych	otartych	otartych
C.	otartym	otartym	otartym	otartym
B.	otartych	otartych	otartych	otarte
N.	otartymi	otartymi	otartymi	otartymi
Ms.	otartych	otartych	otartych	otartych

odpowiednik aspektowy: ocierać

Składnia

Rz_osobowy

otrzeć

(CZYM) + CO + (z CZEGO)

2. skórę

Definicja

uszkodzić naskórek w wyniku kontaktu z czymś szorstkim

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Choroby i ich leczenie przyczyny, objawy i skutki chorób

Relacje znaczeniowe

	synonimy:	obetrzeć
	hiperonimy:	zranić

Połączenia

otrzeć bok
otarty łokieć

Cytaty

Każdy z Was na pewno przeciął się kiedyś nożem, otarł kolano, skaleczył w palec.

źródło: Internet

Najbardziej niebezpieczne są zaburzenia odczuwania bólu, bo chory często nie wie, że się skaleczył, zakłuł czy otarł skórę.

źródło: Internet

Wypadali z dżungli, walili zastrzyki znieczulające w otarte do krwi stopy, w biegu łapali przygotowany do następnego odcinka sprzęt i już ich nie było.

źródło: KWSJP: Witold Zadziorko: 400 mil przygody..., Tygodnik Podhalański, 1996, nr 1

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	otrę	otrzemy
2 os.	otrzesz	otrzecie
3 os.	otrze	otrą

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	otarłem +(e)m otarł	otarłam +(e)m otarła	otarłom +(e)m otarło	otarliśmy +(e)śmy otarli	otarłyśmy +(e)śmy otarły
2 os.	otarłeś +(e)ś otarł	otarłaś +(e)ś otarła	otarłoś +(e)ś otarło	otarliście +(e)ście otarli	otarłyście +(e)ście otarły
3 os.	otarł	otarła	otarło	otarli	otarły

bezosobnik: otarto

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		otrzyjmy
2 os.	otrzyj	otrzyjcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	otarłbym bym otarł	otarłabym bym otarła	otarłobym bym otarło	otarlibyśmy byśmy otarli	otarłybyśmy byśmy otarły
2 os.	otarłbyś byś otarł	otarłabyś byś otarła	otarłobyś byś otarło	otarlibyście byście otarli	otarłybyście byście otarły
3 os.	otarłby by otarł	otarłaby by otarła	otarłoby by otarło	otarliby by otarli	otarłyby by otarły

bezosobnik: otarto by

bezokolicznik: otrzeć

imiesłów przysłówkowy uprzedni: otarłszy

gerundium: otarcie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	otarcie	otarcia
D.	otarcia	otarć
C.	otarciu	otarciom
B.	otarcie	otarcia
N.	otarciem	otarciami
Ms.	otarciu	otarciach
W.	otarcie	otarcia

imiesłów przymiotnikowy bierny: otarty

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	otarty	otarty	otarty	otarte	otarta
D.	otartego	otartego	otartego	otartego	otartej
C.	otartemu	otartemu	otartemu	otartemu	otartej
B.	otartego	otartego	otarty	otarte	otartą
N.	otartym	otartym	otartym	otartym	otartą
Ms.	otartym	otartym	otartym	otartym	otartej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	otarci	otarci	otarte	otarte
D.	otartych	otartych	otartych	otartych
C.	otartym	otartym	otartym	otartym
B.	otartych	otartych	otartych	otarte
N.	otartymi	otartymi	otartymi	otartymi
Ms.	otartych	otartych	otartych	otartych

odpowiednik aspektowy: ocierać

Inne uwagi

Zwykle imb

Składnia

otrzeć

3. skórkę z pomarańczy

Definicja

zetrzeć wierzchnią warstwę owocu lub zioła

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Jedzenie i jego przygotowanie czynności związane z przyrządzaniem jedzenia

Połączenia

otarty majeranek; otarta bazylia, skórka

Cytaty

	Pomarańczę wyszorować, z połowy otrzeć skórkę i użyć jej do sosu, z drugiej połowy skroić cienkie spiralki skórki i odłożyć je do przybrania, a owoc obrać i pokroić w dużą kostkę. źródło: NKJP: Teresa Miazgowska: Specjały, Kuchnia, nr 12, 1998
	Do celów kulinarnych przygotowuje się tzw. ziele otarte. W tym celu należy wysuszone pędy ocierać na sicie o oczkach 4-5 mm. Dobrej jakości otarte ziele majeranku powinno mieć barwę szarozieloną, silny aromatyczny zapach. źródło: Internet: panacea.pl
	Do rozkłóconych żółtek wlewam ugotowane mleko i wsypuję skórkę otartą z jednej pomarańczy. źródło: NKJP: Kurt Scheller: Z pieca na łyżeczkę, Gazeta Wyborcza, 1998-07-24
	Posypać obficie otartą bazylią i w 4 rogach położyć po łyżce masła. źródło: Internet: doradcasmaku.pl

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	otrę	otrzemy
2 os.	otrzesz	otrzecie
3 os.	otrze	otrą

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	otarłem +(e)m otarł	otarłam +(e)m otarła	otarłom +(e)m otarło	otarliśmy +(e)śmy otarli	otarłyśmy +(e)śmy otarły
2 os.	otarłeś +(e)ś otarł	otarłaś +(e)ś otarła	otarłoś +(e)ś otarło	otarliście +(e)ście otarli	otarłyście +(e)ście otarły
3 os.	otarł	otarła	otarło	otarli	otarły

bezosobnik: otarto

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		otrzyjmy
2 os.	otrzyj	otrzyjcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	otarłbym bym otarł	otarłabym bym otarła	otarłobym bym otarło	otarlibyśmy byśmy otarli	otarłybyśmy byśmy otarły
2 os.	otarłbyś byś otarł	otarłabyś byś otarła	otarłobyś byś otarło	otarlibyście byście otarli	otarłybyście byście otarły
3 os.	otarłby by otarł	otarłaby by otarła	otarłoby by otarło	otarliby by otarli	otarłyby by otarły

bezosobnik: otarto by

bezokolicznik: otrzeć

imiesłów przysłówkowy uprzedni: otarłszy

gerundium: otarcie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	otarcie	otarcia
D.	otarcia	otarć
C.	otarciu	otarciom
B.	otarcie	otarcia
N.	otarciem	otarciami
Ms.	otarciu	otarciach
W.	otarcie	otarcia

imiesłów przymiotnikowy bierny: otarty

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	otarty	otarty	otarty	otarte	otarta
D.	otartego	otartego	otartego	otartego	otartej
C.	otartemu	otartemu	otartemu	otartemu	otartej
B.	otartego	otartego	otarty	otarte	otartą
N.	otartym	otartym	otartym	otartym	otartą
Ms.	otartym	otartym	otartym	otartym	otartej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	otarci	otarci	otarte	otarte
D.	otartych	otartych	otartych	otartych
C.	otartym	otartym	otartym	otartym
B.	otartych	otartych	otartych	otarte
N.	otartymi	otartymi	otartymi	otartymi
Ms.	otartych	otartych	otartych	otartych

odpowiednik aspektowy: ocierać

Inne uwagi

Zwykle imb

Składnia

otrzeć

Frazeologizmy

na otarcie łez II
na otarcie łez I

Data ostatniej modyfikacji: 18.02.2025