UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

cięty

Chronologizacja

Zob. ciąć

Pochodzenie

Zob. ciąć

1.a felietonista

Definicja

wyrażający swoje myśli w sposób złośliwy, uszczypliwy

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Usposobienie człowieka cechy charakteru, temperamentu, zdolności i umiejętności

Relacje znaczeniowe

synonimy:  zjadliwy, złośliwy
hiperonimy:  dowcipny

Połączenia

  • cięty felietonista, pisarz
  • cięty jak osa

Cytaty

Nauczycielka biologii, kobieta surowa i cięta, [...] uznała, że Zenek robi sobie z niej kpiny.

źródło: NKJP: Antoni Libera: Madame, 2001

Dobry mówca, bystry obserwator życia politycznego i społecznego, cięty polemista, cieszył się znaczną popularnością w obozie chadeckim, choć formalnie nigdy do niego nie należał.

źródło: NKJP: Piotr Biliński: Feliks Koneczny (1862-1949). Życie i działalność, 2001

Smólski, wyrafinowany, cięty, chwilami bardzo nawet złośliwy, lecz zawsze pełen humoru, pisał: Pocieszam się więc, udając się co dzień do Genewy.

źródło: NKJP: Maria Rostworowska: Portret za mgłą. Opowieść o Oldze Boznańskiej, 2003

Odmiana

część mowy: przymiotnik


Stopień równy

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. cięty
cięty
cięty
cięte
cięta
D. ciętego
ciętego
ciętego
ciętego
ciętej
C. ciętemu
ciętemu
ciętemu
ciętemu
ciętej
B. ciętego
ciętego
cięty
cięte
ciętą
N. ciętym
ciętym
ciętym
ciętym
ciętą
Ms. ciętym
ciętym
ciętym
ciętym
ciętej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. cięci
cięci
cięte
cięte
D. ciętych
ciętych
ciętych
ciętych
C. ciętym
ciętym
ciętym
ciętym
B. ciętych
ciętych
ciętych
cięte
N. ciętymi
ciętymi
ciętymi
ciętymi
Ms. ciętych
ciętych
ciętych
ciętych

Składnia

Rzosobowy + cięty + bez ograniczeń
szyk: neutralny

1.b felieton

Definicja

zawierający celne uwagi, sformułowane w sposób złośliwy lub uszczypliwy

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Usposobienie człowieka cechy charakteru, temperamentu, zdolności i umiejętności

Relacje znaczeniowe

synonimy:  szyderczy, zjadliwy, złośliwy
hiperonimy:  celny, dowcipny

Połączenia

  • cięty aforyzm, dowcip, felieton, humor, język, komentarz, pamflet, tekst, wierszyk, żart; cięta fraszka, ironia, krytyka, odpowiedź, polemika, replika, riposta, satyra, uwaga, wypowiedź; cięte pióro, powiedzenie; cięte dialogi, obserwacje, słowa, zdania
  • cięty i celny, cięty i złośliwy; ostry i cięty, trafny i cięty

Cytaty

Jego poważna, rzadko kiedy uśmiechnięta twarz, ponury wzrok i cięte uwagi, z których słynął, nie przydawały mu sympatyków.

źródło: KJ PWN: Beata Ostrowicka: Kraina kolorów - księga intryg, 1999

Na długi czas zrezygnował z muzyki i pisania recenzji z koncertów dla felietonistyki. Miał cięte, precyzyjne pióro i posługiwał się nim znakomicie.

źródło: KJ PWN: Tadeusz Kwiatkowski: Panopticum, 1995

Za łatwo wychodziły mu cięte powiedzonka.

źródło: KJ PWN: Kultura, 1976

Śmiechem, dowcipem politycznym, nieraz bardzo ciętym, porozumiewaliśmy się z widzami doskonale.

źródło: NKJP: Z górki na górkę, Dziennik Polski - Magazyn, 2001-04-06-

Odmiana

część mowy: przymiotnik


Stopień równy

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. cięty
cięty
cięty
cięte
cięta
D. ciętego
ciętego
ciętego
ciętego
ciętej
C. ciętemu
ciętemu
ciętemu
ciętemu
ciętej
B. ciętego
ciętego
cięty
cięte
ciętą
N. ciętym
ciętym
ciętym
ciętym
ciętą
Ms. ciętym
ciętym
ciętym
ciętym
ciętej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. cięci
cięci
cięte
cięte
D. ciętych
ciętych
ciętych
ciętych
C. ciętym
ciętym
ciętym
ciętym
B. ciętych
ciętych
ciętych
cięte
N. ciętymi
ciętymi
ciętymi
ciętymi
Ms. ciętych
ciętych
ciętych
ciętych

Składnia

Rznieżywotny + cięty + bez ograniczeń
szyk: neutralny

2. na kogoś

Definicja

pot. 
odnoszący się do kogoś lub czegoś niechętnie i złośliwie

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia relacji międzyludzkich

Relacje znaczeniowe

synonimy:  zagniewany
hiperonimy:  zły I

Połączenia

  • cięty na islam, na policję
  • strasznie cięty

Cytaty

Znów do rozprawy nie doszło, bo drugi sędzia - a bardzo był na nich cięty [...] - w przeddzień rozprawy nagle sam się powiesił.

źródło: KJ PWN: Tomasz Mirkowicz: Pielgrzymka do Ziemi Świętej Egiptu, 1999

Bo mój były był strasznie cięty na policję i tzw „brudasów”, u nas są tak określani przez hip-hopowców inne subkultury.

źródło: KWSJP: Hip-hop jak odbierają to inni?, Internet

Odmiana

część mowy: przymiotnik


Stopień równy

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. cięty
cięty
cięty
cięte
cięta
D. ciętego
ciętego
ciętego
ciętego
ciętej
C. ciętemu
ciętemu
ciętemu
ciętemu
ciętej
B. ciętego
ciętego
cięty
cięte
ciętą
N. ciętym
ciętym
ciętym
ciętym
ciętą
Ms. ciętym
ciętym
ciętym
ciętym
ciętej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. cięci
cięci
cięte
cięte
D. ciętych
ciętych
ciętych
ciętych
C. ciętym
ciętym
ciętym
ciętym
B. ciętych
ciętych
ciętych
cięte
N. ciętymi
ciętymi
ciętymi
ciętymi
Ms. ciętych
ciętych
ciętych
ciętych

Składnia

Rzosobowy + cięty +
na KOGO | na CO
szyk: neutralny

3. kwiat

Definicja

o roślinach: takie, które odcięto od korzeni

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat roślin budowa i funkcjonowanie roślin

Połączenia

  • cięty cis, świerk...; cięte chryzantemy, róże; drzewa, kwiaty, rośliny
  • cięte i doniczkowe (rośliny); (kwiaty) cięte i sztuczne

Cytaty

Bukiet z ciętych chryzantem [...] kosztuje tu około 5 zł, za donicę niedużych kwiatów trzeba zapłacić od 5 do 8 złotych.

źródło: NKJP: (Teresa): Co, gdzie i za ile?, Dziennik Polski - Tarnów, 2001-10-27

Po co miałby kupować kwiaty cięte, skoro kobieta ma na pewno własny ogródek.

źródło: KWSJP: Małgorzata Musierowicz: Dziecko piątku, 1993

Rośliny chronione wolno wywozić tylko za zgodą wojewódzkiego konserwatora przyrody [...]. Inne rośliny - zarówno cięte, jak i w doniczkach - możemy wywozić bez ograniczeń.

źródło: KWSJP: Magdalena Łuków: Prawo przewózu roślin przez granicę, 1995, prasa

W ciągu lata ćwiczyliśmy przysposobienie do obrony, robiliśmy zasieki, potykacze z ciętych drzew, [...] stanowiska pod moździerze i karabiny maszynowe.

źródło: KWSJP: Stanisława Górnikiewicz: Lwy z Westerplatte, 1983

Odmiana

część mowy: przymiotnik


Stopień równy

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. cięty
cięty
cięty
cięte
cięta
D. ciętego
ciętego
ciętego
ciętego
ciętej
C. ciętemu
ciętemu
ciętemu
ciętemu
ciętej
B. ciętego
ciętego
cięty
cięte
ciętą
N. ciętym
ciętym
ciętym
ciętym
ciętą
Ms. ciętym
ciętym
ciętym
ciętym
ciętej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. cięci
cięci
cięte
cięte
D. ciętych
ciętych
ciętych
ciętych
C. ciętym
ciętym
ciętym
ciętym
B. ciętych
ciętych
ciętych
cięte
N. ciętymi
ciętymi
ciętymi
ciętymi
Ms. ciętych
ciętych
ciętych
ciętych

Składnia

Rznieżywotny + cięty + bez ograniczeń
szyk: neutralny
Data ostatniej modyfikacji: 29.01.2014
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json