UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

ziębić

Chronologizacja

XVI w., SPXVI
Na podstawie indeksu haseł.

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. ziębię
ziębimy
2 os. ziębisz
ziębicie
3 os. ziębi
ziębią

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. ziębiłem
+(e)m ziębił
ziębiłam
+(e)m ziębiła
ziębiłom
+(e)m ziębiło
ziębiliśmy
+(e)śmy ziębili
ziębiłyśmy
+(e)śmy ziębiły
2 os. ziębiłeś
+(e)ś ziębił
ziębiłaś
+(e)ś ziębiła
ziębiłoś
+(e)ś ziębiło
ziębiliście
+(e)ście ziębili
ziębiłyście
+(e)ście ziębiły
3 os. ziębił
ziębiła
ziębiło
ziębili
ziębiły

bezosobnik: ziębiono

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę ziębił
będę ziębić
będę ziębiła
będę ziębić
będę ziębiło
będę ziębić
będziemy ziębili
będziemy ziębić
będziemy ziębiły
będziemy ziębić
2 os. będziesz ziębił
będziesz ziębić
będziesz ziębiła
będziesz ziębić
będziesz ziębiło
będziesz ziębić
będziecie ziębili
będziecie ziębić
będziecie ziębiły
będziecie ziębić
3 os. będzie ziębił
będzie ziębić
będzie ziębiła
będzie ziębić
będzie ziębiło
będzie ziębić
będą ziębili
będą ziębić
będą ziębiły
będą ziębić

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. ziąbmy
ziębmy
rzadziej ziębijmy
2 os. ziąb
zięb
rzadziej ziębij
ziąbcie
ziębcie
rzadziej ziębijcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. ziębiłbym
bym ziębił
ziębiłabym
bym ziębiła
ziębiłobym
bym ziębiło
ziębilibyśmy
byśmy ziębili
ziębiłybyśmy
byśmy ziębiły
2 os. ziębiłbyś
byś ziębił
ziębiłabyś
byś ziębiła
ziębiłobyś
byś ziębiło
ziębilibyście
byście ziębili
ziębiłybyście
byście ziębiły
3 os. ziębiłby
by ziębił
ziębiłaby
by ziębiła
ziębiłoby
by ziębiło
ziębiliby
by ziębili
ziębiłyby
by ziębiły

bezosobnik: ziębiono by

bezokolicznik: ziębić

imiesłów przysłówkowy współczesny:

ziębiąc

gerundium: ziębienie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. ziębienie
ziębienia
D. ziębienia
ziębień
C. ziębieniu
ziębieniom
B. ziębienie
ziębienia
N. ziębieniem
ziębieniami
Ms. ziębieniu
ziębieniach
W. ziębienie
ziębienia

imiesłów przymiotnikowy czynny: ziębiący

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. ziębiący
ziębiący
ziębiący
ziębiące
ziębiąca
D. ziębiącego
ziębiącego
ziębiącego
ziębiącego
ziębiącej
C. ziębiącemu
ziębiącemu
ziębiącemu
ziębiącemu
ziębiącej
B. ziębiącego
ziębiącego
ziębiący
ziębiące
ziębiącą
N. ziębiącym
ziębiącym
ziębiącym
ziębiącym
ziębiącą
Ms. ziębiącym
ziębiącym
ziębiącym
ziębiącym
ziębiącej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. ziębiący
ziębiący
ziębiące
ziębiące
D. ziębiących
ziębiących
ziębiących
ziębiących
C. ziębiącym
ziębiącym
ziębiącym
ziębiącym
B. ziębiących
ziębiących
ziębiących
ziębiące
N. ziębiącymi
ziębiącymi
ziębiącymi
ziębiącymi
Ms. ziębiących
ziębiących
ziębiących
ziębiących

imiesłów przymiotnikowy bierny: ziębiony

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. ziębiony
ziębiony
ziębiony
ziębione
ziębiona
D. ziębionego
ziębionego
ziębionego
ziębionego
ziębionej
C. ziębionemu
ziębionemu
ziębionemu
ziębionemu
ziębionej
B. ziębionego
ziębionego
ziębiony
ziębione
ziębioną
N. ziębionym
ziębionym
ziębionym
ziębionym
ziębioną
Ms. ziębionym
ziębionym
ziębionym
ziębionym
ziębionej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. ziębieni
ziębieni
ziębione
ziębione
D. ziębionych
ziębionych
ziębionych
ziębionych
C. ziębionym
ziębionym
ziębionym
ziębionym
B. ziębionych
ziębionych
ziębionych
ziębione
N. ziębionymi
ziębionymi
ziębionymi
ziębionymi
Ms. ziębionych
ziębionych
ziębionych
ziębionych

Pochodzenie

psł. *zębiti 'powodować ziębnięcie, marznięcie'

Od psł. *zębti (por. ziębnąć)

1. człowiek

Definicja

powodować znaczne obniżenie temperatury kogoś lub czegoś

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii temperatura i ogień

Relacje znaczeniowe

antonimy:  ogrzewać

Cytaty

Spodnie i spódnice zaczynają się w pasie, lub nawet powyżej niego [...] Oznacza to, że nie będziemy ziębić nerek, co fatalnie odbijało się na zdrowiu zwolenniczek pępkomanii.

źródło: NKJP: Nina Grella: Wiosenne ABC, Dziennik Zachodni, 2006-03-24

[...] ze względu na skłonność do zapaleń pęcherza nie możesz córci ziębić.

źródło: NKJP: Internet

Po długim, upalnym lecie bardzo wcześnie nastały chłody. Lodowate powietrze ziębiło ciała, przymrozki ścinały trawę.

źródło: NKJP: Iwona Surmik: Smoczy Pakt, 2003

Niemcy, załoga więzienia, pastwili się nad więzionymi; głodzili, ziębili, godzinami trzymali na mrozie [...].

źródło: Internet: garnek.pl/fotyess/8457475/radogoszcz

W boksach dla ośmiu psów było ich po kilkanaście. Brakowało misek z karmą, betonowe podłogi ziębiły zwierzęta, na ich głowy padał deszcz lub śnieg.

źródło: NKJP: Budych Zbigniew: Eutanazja na akord, Słowo Polskie Gazeta Wrocławska, 2006-06-20

Składnia

bez ograniczeń + ziębić +
KOGO/CO

2. wspomnienia

Definicja

powodować zmniejszenie intensywności czyichś uczuć

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Stany psychiczne człowieka emocje i uczucia

Cytaty

Zamarzam, wszystko mnie ziębi: on, jego uśmiech, słowa, wspomnienia.

źródło: Internet: weiches-herz-aus-stahl.tumblr.com/.../zamarzam-wszystko-mnie-ziebi

Chroniczna samotność nocy ziębi mi duszę.

źródło: NKJP: Internet

Jeszcze przez moment coś tłukło się Piotrowi Markowi pod czaszką - może nawet nie strach, może jedynie jakaś resztka rozpaczy, ale i to minęło wkrótce. [...] Był już w nim jedynie spokój i ziębiący coraz bardziej chłód.

źródło: NKJP: Włodzimierz Odojewski: Kwarantanna, 2009

Składnia

bez ograniczeń + ziębić +
(KOGO)
bez ograniczeń + ziębić +
(CO) + (KOMU)

Frazeologizmy

coś kogoś ani ziębi, ani parzy
coś kogoś ani ziębi, ani grzeje
Data ostatniej modyfikacji: 27.08.2018
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json