Chronologizacja
Pochodzenie
Zob. zdobić
1. naczynie
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność artystyczna człowieka sztuki plastyczne
CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Tradycja zwyczaje i obyczaje
Relacje znaczeniowe
| synonimy: | przystroić, ubrać, udekorować, upiększyć |
Połączenia
- ozdobić fryzem, kokardą
- ozdobiony blendami, figurami, freskami, girlandami, haftami, herbami, malunkami, mozaikami, ornamentami, pilastrami, płaskorzeźbami, polichromią, portykiem, reliefami, rzeźbami, stiukami, sztukateriami, tympanonem; ozdobiona choinka, elewacja, świątynia; ozdobione kwiatami, motywami, napisami, podobiznami, ściany, wizerunkiem; ozdobiony budynek, kościół, pałac; ozdobiona sala; ozdobione drzwi, okna, wnętrze; bogato ozdobiony
Cytaty
|
Po posadzeniu roślinek można ozdobić podłoże kolorowymi kamykami, muszelkami czy gałązkami drzew. źródło: KWSJP: Izabela Kraj: Szklane kwietniki, Życie Warszawy nr 20/11, 2001 |
|
|
Najpierw ozdobił plastry boczku górkami chrzanu, następnie ugniótł i uformował za pomocą noża ostrą maź, po czym z lekkim westchnieniem pochłonął podwędzone i przypieczone mięso, zagryzając je czarnym razowym chlebem. źródło: KWSJP: Marek Krajewski: Koniec świata w Breslau, 2003 |
|
|
Tematy wszystkich trzech wymienionych kościołów inspirowały artystę, który ozdobił kościół wystawiony przez wysokiego dygnitarza dworu, Stylianosa. źródło: KWSJP: Janina Kłosińska: Sztuka bizantyńska, 1975 |
|
|
Pod koniec uczty wzniesiono na srebrnej tacy kołacz weselny, ozdobiony konfiturami i cukrami. źródło: KWSJP: Stefan M. Kuczyński: Litwin i Andegawenka, 1977 |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: dokonany
Tryb oznajmujący
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
ozdobię |
ozdobimy |
|||
| 2 os. |
ozdobisz |
ozdobicie |
|||
| 3 os. |
ozdobi |
ozdobią |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
ozdobiłem +(e)m ozdobił |
ozdobiłam +(e)m ozdobiła |
ozdobiłom +(e)m ozdobiło |
ozdobiliśmy +(e)śmy ozdobili |
ozdobiłyśmy +(e)śmy ozdobiły |
| 2 os. |
ozdobiłeś +(e)ś ozdobił |
ozdobiłaś +(e)ś ozdobiła |
ozdobiłoś +(e)ś ozdobiło |
ozdobiliście +(e)ście ozdobili |
ozdobiłyście +(e)ście ozdobiły |
| 3 os. |
ozdobił |
ozdobiła |
ozdobiło |
ozdobili |
ozdobiły |
bezosobnik: ozdobiono
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
ozdóbmy |
|
| 2 os. |
ozdób |
ozdóbcie |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
ozdobiłbym bym ozdobił |
ozdobiłabym bym ozdobiła |
ozdobiłobym bym ozdobiło |
ozdobilibyśmy byśmy ozdobili |
ozdobiłybyśmy byśmy ozdobiły |
| 2 os. |
ozdobiłbyś byś ozdobił |
ozdobiłabyś byś ozdobiła |
ozdobiłobyś byś ozdobiło |
ozdobilibyście byście ozdobili |
ozdobiłybyście byście ozdobiły |
| 3 os. |
ozdobiłby by ozdobił |
ozdobiłaby by ozdobiła |
ozdobiłoby by ozdobiło |
ozdobiliby by ozdobili |
ozdobiłyby by ozdobiły |
bezosobnik: ozdobiono by
bezokolicznik: ozdobić
imiesłów przysłówkowy uprzedni:
ozdobiwszy
gerundium: ozdobienie
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | ozdobienie |
ozdobienia |
| D. | ozdobienia |
ozdobień |
| C. | ozdobieniu |
ozdobieniom |
| B. | ozdobienie |
ozdobienia |
| N. | ozdobieniem |
ozdobieniami |
| Ms. | ozdobieniu |
ozdobieniach |
| W. | ozdobienie |
ozdobienia |
imiesłów przymiotnikowy bierny: ozdobiony
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | ozdobiony |
ozdobiony |
ozdobiony |
ozdobione |
ozdobiona |
| D. | ozdobionego |
ozdobionego |
ozdobionego |
ozdobionego |
ozdobionej |
| C. | ozdobionemu |
ozdobionemu |
ozdobionemu |
ozdobionemu |
ozdobionej |
| B. | ozdobionego |
ozdobionego |
ozdobiony |
ozdobione |
ozdobioną |
| N. | ozdobionym |
ozdobionym |
ozdobionym |
ozdobionym |
ozdobioną |
| Ms. | ozdobionym |
ozdobionym |
ozdobionym |
ozdobionym |
ozdobionej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | ozdobieni |
ozdobieni |
ozdobione |
ozdobione |
| D. | ozdobionych |
ozdobionych |
ozdobionych |
ozdobionych |
| C. | ozdobionym |
ozdobionym |
ozdobionym |
ozdobionym |
| B. | ozdobionych |
ozdobionych |
ozdobionych |
ozdobione |
| N. | ozdobionymi |
ozdobionymi |
ozdobionymi |
ozdobionymi |
| Ms. | ozdobionych |
ozdobionych |
ozdobionych |
ozdobionych |
odpowiedniki aspektowe: ozdabiać , zdobić
Inne uwagi
zwykle imb
Składnia
| Rzosobowy | + | ozdobić | + |
CO +
(CZYM)
|
2. o obrazach
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność artystyczna człowieka sztuki plastyczne
CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Tradycja zwyczaje i obyczaje
Relacje znaczeniowe
| synonimy: | ozdobić, udekorować, upiększyć |
Cytaty
|
Egzotyczne i nieznane rośliny ozdobią miejsce kultury i wypoczynku. źródło: KWSJP: Szanuj zieleń!, Tygodnik Płocki nr 22, 1998 |
|
|
Jak nożem uciął kończą się uprawne pola i zaczyna się suchy busz, półpustynna okolica, szara, rozległa, ozdobiona pagórkami wygasłych wulkanów. źródło: KWSJP: Ada Wińcza: Opowieści z sawanny i buszu, 1981 |
|
|
Po chwili ujrzeli szpakowatą głowę, a potem twarz ozdobioną szlachetnie garbatym nosem, należącą bynajmniej nie do ghula, lecz do szczupłego mężczyzny w średnim wieku. źródło: KWSJP: Andrzej Sapkowski: Chrzest ognia, 1996 |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: dokonany
Tryb oznajmujący
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
ozdobię |
ozdobimy |
|||
| 2 os. |
ozdobisz |
ozdobicie |
|||
| 3 os. |
ozdobi |
ozdobią |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
ozdobiłem +(e)m ozdobił |
ozdobiłam +(e)m ozdobiła |
ozdobiłom +(e)m ozdobiło |
ozdobiliśmy +(e)śmy ozdobili |
ozdobiłyśmy +(e)śmy ozdobiły |
| 2 os. |
ozdobiłeś +(e)ś ozdobił |
ozdobiłaś +(e)ś ozdobiła |
ozdobiłoś +(e)ś ozdobiło |
ozdobiliście +(e)ście ozdobili |
ozdobiłyście +(e)ście ozdobiły |
| 3 os. |
ozdobił |
ozdobiła |
ozdobiło |
ozdobili |
ozdobiły |
bezosobnik: ozdobiono
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
ozdóbmy |
|
| 2 os. |
ozdób |
ozdóbcie |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
ozdobiłbym bym ozdobił |
ozdobiłabym bym ozdobiła |
ozdobiłobym bym ozdobiło |
ozdobilibyśmy byśmy ozdobili |
ozdobiłybyśmy byśmy ozdobiły |
| 2 os. |
ozdobiłbyś byś ozdobił |
ozdobiłabyś byś ozdobiła |
ozdobiłobyś byś ozdobiło |
ozdobilibyście byście ozdobili |
ozdobiłybyście byście ozdobiły |
| 3 os. |
ozdobiłby by ozdobił |
ozdobiłaby by ozdobiła |
ozdobiłoby by ozdobiło |
ozdobiliby by ozdobili |
ozdobiłyby by ozdobiły |
bezosobnik: ozdobiono by
bezokolicznik: ozdobić
imiesłów przysłówkowy uprzedni:
ozdobiwszy
gerundium: ozdobienie
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | ozdobienie |
ozdobienia |
| D. | ozdobienia |
ozdobień |
| C. | ozdobieniu |
ozdobieniom |
| B. | ozdobienie |
ozdobienia |
| N. | ozdobieniem |
ozdobieniami |
| Ms. | ozdobieniu |
ozdobieniach |
| W. | ozdobienie |
ozdobienia |
imiesłów przymiotnikowy bierny: ozdobiony
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | ozdobiony |
ozdobiony |
ozdobiony |
ozdobione |
ozdobiona |
| D. | ozdobionego |
ozdobionego |
ozdobionego |
ozdobionego |
ozdobionej |
| C. | ozdobionemu |
ozdobionemu |
ozdobionemu |
ozdobionemu |
ozdobionej |
| B. | ozdobionego |
ozdobionego |
ozdobiony |
ozdobione |
ozdobioną |
| N. | ozdobionym |
ozdobionym |
ozdobionym |
ozdobionym |
ozdobioną |
| Ms. | ozdobionym |
ozdobionym |
ozdobionym |
ozdobionym |
ozdobionej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | ozdobieni |
ozdobieni |
ozdobione |
ozdobione |
| D. | ozdobionych |
ozdobionych |
ozdobionych |
ozdobionych |
| C. | ozdobionym |
ozdobionym |
ozdobionym |
ozdobionym |
| B. | ozdobionych |
ozdobionych |
ozdobionych |
ozdobione |
| N. | ozdobionymi |
ozdobionymi |
ozdobionymi |
ozdobionymi |
| Ms. | ozdobionych |
ozdobionych |
ozdobionych |
ozdobionych |
odpowiedniki aspektowe: zdobić , ozdabiać
Inne uwagi
zwykle imb
Składnia
| Rznieżywotny | + | ozdobić | + |
CO
|