UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

zagasić

Chronologizacja

1 połowa XV w., SStp

Pochodzenie

Zob. gasić

1. ogień

Definicja

książk. 
spowodować, że coś zupełnie przestaje się palić

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Prawo i łamanie prawa policja i inne służby mundurowe

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii temperatura i ogień

Relacje znaczeniowe

synonimy:  ugasić, zgasić

Połączenia

  • zagasić ognisko, ogień, pożar, pożogę; świecę

Cytaty

[...] za pomocą owej soli i święconej wody zagasiła pożar w komorze, co nawet fajermani uznali za cud.

źródło: NKJP: Anna Szopińska: Zjednać sobie urodzaj i zdrowie, Dziennik Polski, 2005-03-26

- Do półlitrowego garnka nie nalejemy litra wody. Przeleje się i zagasi ogień.

źródło: NKJP: Michał Pol: Rozmawiał Curuś z Byrcynem, Gazeta Wyborcza, 1997-03-14

Nieoczekiwany podmuch wiatru zagasił świecę.

źródło: NKJP: Iwona Surmik: Ostatni smok, 2005

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. zagaszę
zagasimy
2 os. zagasisz
zagasicie
3 os. zagasi
zagaszą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. zagasiłem
+(e)m zagasił
zagasiłam
+(e)m zagasiła
zagasiłom
+(e)m zagasiło
zagasiliśmy
+(e)śmy zagasili
zagasiłyśmy
+(e)śmy zagasiły
2 os. zagasiłeś
+(e)ś zagasił
zagasiłaś
+(e)ś zagasiła
zagasiłoś
+(e)ś zagasiło
zagasiliście
+(e)ście zagasili
zagasiłyście
+(e)ście zagasiły
3 os. zagasił
zagasiła
zagasiło
zagasili
zagasiły

bezosobnik: zagaszono

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. zagaśmy
2 os. zagaś
zagaście

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. zagasiłbym
bym zagasił
zagasiłabym
bym zagasiła
zagasiłobym
bym zagasiło
zagasilibyśmy
byśmy zagasili
zagasiłybyśmy
byśmy zagasiły
2 os. zagasiłbyś
byś zagasił
zagasiłabyś
byś zagasiła
zagasiłobyś
byś zagasiło
zagasilibyście
byście zagasili
zagasiłybyście
byście zagasiły
3 os. zagasiłby
by zagasił
zagasiłaby
by zagasiła
zagasiłoby
by zagasiło
zagasiliby
by zagasili
zagasiłyby
by zagasiły

bezosobnik: zagaszono by

bezokolicznik: zagasić

imiesłów przysłówkowy uprzedni: zagasiwszy

gerundium: zagaszenie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. zagaszenie
zagaszenia
D. zagaszenia
zagaszeń
C. zagaszeniu
zagaszeniom
B. zagaszenie
zagaszenia
N. zagaszeniem
zagaszeniami
Ms. zagaszeniu
zagaszeniach
W. zagaszenie
zagaszenia

imiesłów przymiotnikowy bierny: zagaszony

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. zagaszony
zagaszony
zagaszony
zagaszone
zagaszona
D. zagaszonego
zagaszonego
zagaszonego
zagaszonego
zagaszonej
C. zagaszonemu
zagaszonemu
zagaszonemu
zagaszonemu
zagaszonej
B. zagaszonego
zagaszonego
zagaszony
zagaszone
zagaszoną
N. zagaszonym
zagaszonym
zagaszonym
zagaszonym
zagaszoną
Ms. zagaszonym
zagaszonym
zagaszonym
zagaszonym
zagaszonej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. zagaszeni
zagaszeni
zagaszone
zagaszone
D. zagaszonych
zagaszonych
zagaszonych
zagaszonych
C. zagaszonym
zagaszonym
zagaszonym
zagaszonym
B. zagaszonych
zagaszonych
zagaszonych
zagaszone
N. zagaszonymi
zagaszonymi
zagaszonymi
zagaszonymi
Ms. zagaszonych
zagaszonych
zagaszonych
zagaszonych

odpowiednik aspektowy: zagaszać

Składnia

bez ograniczeń + zagasić +
CO

2. światło

Definicja

książk. 
wyłączyć źródło światła

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I TECHNIKA Energia elektryczność

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii kolory i światło

Relacje znaczeniowe

synonimy:  zgasić

Cytaty

- Jak oddziałowy, znaczy dowódca zmiany, pod celę zaglądał, to było spokojnie. Najgorzej się zaczynało, jak zagasił światło . Zaraz potem mnie wszyscy no... ruchali.

źródło: NKJP: Piotr Głuchowski: Lepiej na Tomka padło, 1997-01-06

Po prostu do dna wypaliła się oliwa w nie zagaszonej lampie o kształcie słońca, knot żarzył się i kopcił, szkło pociemniało.

źródło: NKJP: Marta Tomaszewska: Serpente w raju, 2001

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. zagaszę
zagasimy
2 os. zagasisz
zagasicie
3 os. zagasi
zagaszą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. zagasiłem
+(e)m zagasił
zagasiłam
+(e)m zagasiła
zagasiłom
+(e)m zagasiło
zagasiliśmy
+(e)śmy zagasili
zagasiłyśmy
+(e)śmy zagasiły
2 os. zagasiłeś
+(e)ś zagasił
zagasiłaś
+(e)ś zagasiła
zagasiłoś
+(e)ś zagasiło
zagasiliście
+(e)ście zagasili
zagasiłyście
+(e)ście zagasiły
3 os. zagasił
zagasiła
zagasiło
zagasili
zagasiły

bezosobnik: zagaszono

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. zagaśmy
2 os. zagaś
zagaście

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. zagasiłbym
bym zagasił
zagasiłabym
bym zagasiła
zagasiłobym
bym zagasiło
zagasilibyśmy
byśmy zagasili
zagasiłybyśmy
byśmy zagasiły
2 os. zagasiłbyś
byś zagasił
zagasiłabyś
byś zagasiła
zagasiłobyś
byś zagasiło
zagasilibyście
byście zagasili
zagasiłybyście
byście zagasiły
3 os. zagasiłby
by zagasił
zagasiłaby
by zagasiła
zagasiłoby
by zagasiło
zagasiliby
by zagasili
zagasiłyby
by zagasiły

bezosobnik: zagaszono by

bezokolicznik: zagasić

imiesłów przysłówkowy uprzedni: zagasiwszy

gerundium: zagaszenie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. zagaszenie
zagaszenia
D. zagaszenia
zagaszeń
C. zagaszeniu
zagaszeniom
B. zagaszenie
zagaszenia
N. zagaszeniem
zagaszeniami
Ms. zagaszeniu
zagaszeniach
W. zagaszenie
zagaszenia

imiesłów przymiotnikowy bierny: zagaszony

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. zagaszony
zagaszony
zagaszony
zagaszone
zagaszona
D. zagaszonego
zagaszonego
zagaszonego
zagaszonego
zagaszonej
C. zagaszonemu
zagaszonemu
zagaszonemu
zagaszonemu
zagaszonej
B. zagaszonego
zagaszonego
zagaszony
zagaszone
zagaszoną
N. zagaszonym
zagaszonym
zagaszonym
zagaszonym
zagaszoną
Ms. zagaszonym
zagaszonym
zagaszonym
zagaszonym
zagaszonej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. zagaszeni
zagaszeni
zagaszone
zagaszone
D. zagaszonych
zagaszonych
zagaszonych
zagaszonych
C. zagaszonym
zagaszonym
zagaszonym
zagaszonym
B. zagaszonych
zagaszonych
zagaszonych
zagaszone
N. zagaszonymi
zagaszonymi
zagaszonymi
zagaszonymi
Ms. zagaszonych
zagaszonych
zagaszonych
zagaszonych

odpowiednik aspektowy: zagaszać

3. nadzieję

Definicja

książk. 
całkowicie zlikwidować

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia

Relacje znaczeniowe

synonimy:  ugasić, zgasić

Połączenia

  • zagasić nadzieję, rozpalone nastroje, rozpacz, żar uczucia

Cytaty

Zrozumiał, że tylko Gomułka potrafi zagasić rozpalone nastroje albo poleje się morze krwi.

źródło: NKJP: „Rokossowski do Moskwy!”, Dziennik Polski, 2003-10-24

[...] narkotyk chemiczny może albo zagasić rozpacz albo zainspirować twórczość.

źródło: NKJP: Maria Gołaszewska: Estetyka pięciu zmysłów, 1997

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. zagaszę
zagasimy
2 os. zagasisz
zagasicie
3 os. zagasi
zagaszą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. zagasiłem
+(e)m zagasił
zagasiłam
+(e)m zagasiła
zagasiłom
+(e)m zagasiło
zagasiliśmy
+(e)śmy zagasili
zagasiłyśmy
+(e)śmy zagasiły
2 os. zagasiłeś
+(e)ś zagasił
zagasiłaś
+(e)ś zagasiła
zagasiłoś
+(e)ś zagasiło
zagasiliście
+(e)ście zagasili
zagasiłyście
+(e)ście zagasiły
3 os. zagasił
zagasiła
zagasiło
zagasili
zagasiły

bezosobnik: zagaszono

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. zagaśmy
2 os. zagaś
zagaście

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. zagasiłbym
bym zagasił
zagasiłabym
bym zagasiła
zagasiłobym
bym zagasiło
zagasilibyśmy
byśmy zagasili
zagasiłybyśmy
byśmy zagasiły
2 os. zagasiłbyś
byś zagasił
zagasiłabyś
byś zagasiła
zagasiłobyś
byś zagasiło
zagasilibyście
byście zagasili
zagasiłybyście
byście zagasiły
3 os. zagasiłby
by zagasił
zagasiłaby
by zagasiła
zagasiłoby
by zagasiło
zagasiliby
by zagasili
zagasiłyby
by zagasiły

bezosobnik: zagaszono by

bezokolicznik: zagasić

imiesłów przysłówkowy uprzedni: zagasiwszy

gerundium: zagaszenie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. zagaszenie
zagaszenia
D. zagaszenia
zagaszeń
C. zagaszeniu
zagaszeniom
B. zagaszenie
zagaszenia
N. zagaszeniem
zagaszeniami
Ms. zagaszeniu
zagaszeniach
W. zagaszenie
zagaszenia

imiesłów przymiotnikowy bierny: zagaszony

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. zagaszony
zagaszony
zagaszony
zagaszone
zagaszona
D. zagaszonego
zagaszonego
zagaszonego
zagaszonego
zagaszonej
C. zagaszonemu
zagaszonemu
zagaszonemu
zagaszonemu
zagaszonej
B. zagaszonego
zagaszonego
zagaszony
zagaszone
zagaszoną
N. zagaszonym
zagaszonym
zagaszonym
zagaszonym
zagaszoną
Ms. zagaszonym
zagaszonym
zagaszonym
zagaszonym
zagaszonej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. zagaszeni
zagaszeni
zagaszone
zagaszone
D. zagaszonych
zagaszonych
zagaszonych
zagaszonych
C. zagaszonym
zagaszonym
zagaszonym
zagaszonym
B. zagaszonych
zagaszonych
zagaszonych
zagaszone
N. zagaszonymi
zagaszonymi
zagaszonymi
zagaszonymi
Ms. zagaszonych
zagaszonych
zagaszonych
zagaszonych

odpowiednik aspektowy: zagaszać

Składnia

bez ograniczeń + zagasić +
CO
Data ostatniej modyfikacji: 11.06.2024
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json