UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

rozprostowywać

Chronologizacja

1861, SJPWil

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. rozprostowuję
rozprostowujemy
2 os. rozprostowujesz
rozprostowujecie
3 os. rozprostowuje
rozprostowują

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. rozprostowywałem
+(e)m rozprostowywał
rozprostowywałam
+(e)m rozprostowywała
rozprostowywałom
+(e)m rozprostowywało
rozprostowywaliśmy
+(e)śmy rozprostowywali
rozprostowywałyśmy
+(e)śmy rozprostowywały
2 os. rozprostowywałeś
+(e)ś rozprostowywał
rozprostowywałaś
+(e)ś rozprostowywała
rozprostowywałoś
+(e)ś rozprostowywało
rozprostowywaliście
+(e)ście rozprostowywali
rozprostowywałyście
+(e)ście rozprostowywały
3 os. rozprostowywał
rozprostowywała
rozprostowywało
rozprostowywali
rozprostowywały

bezosobnik: rozprostowywano

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę rozprostowywał
będę rozprostowywać
będę rozprostowywała
będę rozprostowywać
będę rozprostowywało
będę rozprostowywać
będziemy rozprostowywali
będziemy rozprostowywać
będziemy rozprostowywały
będziemy rozprostowywać
2 os. będziesz rozprostowywał
będziesz rozprostowywać
będziesz rozprostowywała
będziesz rozprostowywać
będziesz rozprostowywało
będziesz rozprostowywać
będziecie rozprostowywali
będziecie rozprostowywać
będziecie rozprostowywały
będziecie rozprostowywać
3 os. będzie rozprostowywał
będzie rozprostowywać
będzie rozprostowywała
będzie rozprostowywać
będzie rozprostowywało
będzie rozprostowywać
będą rozprostowywali
będą rozprostowywać
będą rozprostowywały
będą rozprostowywać

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. rozprostowujmy
2 os. rozprostowuj
rozprostowujcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. rozprostowywałbym
bym rozprostowywał
rozprostowywałabym
bym rozprostowywała
rozprostowywałobym
bym rozprostowywało
rozprostowywalibyśmy
byśmy rozprostowywali
rozprostowywałybyśmy
byśmy rozprostowywały
2 os. rozprostowywałbyś
byś rozprostowywał
rozprostowywałabyś
byś rozprostowywała
rozprostowywałobyś
byś rozprostowywało
rozprostowywalibyście
byście rozprostowywali
rozprostowywałybyście
byście rozprostowywały
3 os. rozprostowywałby
by rozprostowywał
rozprostowywałaby
by rozprostowywała
rozprostowywałoby
by rozprostowywało
rozprostowywaliby
by rozprostowywali
rozprostowywałyby
by rozprostowywały

bezosobnik: rozprostowywano by

bezokolicznik: rozprostowywać

imiesłów przysłówkowy współczesny: rozprostowując

gerundium: rozprostowywanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. rozprostowywanie
rozprostowywania
D. rozprostowywania
rozprostowywań
C. rozprostowywaniu
rozprostowywaniom
B. rozprostowywanie
rozprostowywania
N. rozprostowywaniem
rozprostowywaniami
Ms. rozprostowywaniu
rozprostowywaniach
W. rozprostowywanie
rozprostowywania

imiesłów przymiotnikowy czynny: rozprostowujący

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. rozprostowujący
rozprostowujący
rozprostowujący
rozprostowujące
rozprostowująca
D. rozprostowującego
rozprostowującego
rozprostowującego
rozprostowującego
rozprostowującej
C. rozprostowującemu
rozprostowującemu
rozprostowującemu
rozprostowującemu
rozprostowującej
B. rozprostowującego
rozprostowującego
rozprostowujący
rozprostowujące
rozprostowującą
N. rozprostowującym
rozprostowującym
rozprostowującym
rozprostowującym
rozprostowującą
Ms. rozprostowującym
rozprostowującym
rozprostowującym
rozprostowującym
rozprostowującej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. rozprostowujący
rozprostowujący
rozprostowujące
rozprostowujące
D. rozprostowujących
rozprostowujących
rozprostowujących
rozprostowujących
C. rozprostowującym
rozprostowującym
rozprostowującym
rozprostowującym
B. rozprostowujących
rozprostowujących
rozprostowujących
rozprostowujące
N. rozprostowującymi
rozprostowującymi
rozprostowującymi
rozprostowującymi
Ms. rozprostowujących
rozprostowujących
rozprostowujących
rozprostowujących

imiesłów przymiotnikowy bierny: rozprostowywany

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. rozprostowywany
rozprostowywany
rozprostowywany
rozprostowywane
rozprostowywana
D. rozprostowywanego
rozprostowywanego
rozprostowywanego
rozprostowywanego
rozprostowywanej
C. rozprostowywanemu
rozprostowywanemu
rozprostowywanemu
rozprostowywanemu
rozprostowywanej
B. rozprostowywanego
rozprostowywanego
rozprostowywany
rozprostowywane
rozprostowywaną
N. rozprostowywanym
rozprostowywanym
rozprostowywanym
rozprostowywanym
rozprostowywaną
Ms. rozprostowywanym
rozprostowywanym
rozprostowywanym
rozprostowywanym
rozprostowywanej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. rozprostowywani
rozprostowywani
rozprostowywane
rozprostowywane
D. rozprostowywanych
rozprostowywanych
rozprostowywanych
rozprostowywanych
C. rozprostowywanym
rozprostowywanym
rozprostowywanym
rozprostowywanym
B. rozprostowywanych
rozprostowywanych
rozprostowywanych
rozprostowywane
N. rozprostowywanymi
rozprostowywanymi
rozprostowywanymi
rozprostowywanymi
Ms. rozprostowywanych
rozprostowywanych
rozprostowywanych
rozprostowywanych

odpowiednik aspektowy: rozprostować

Pochodzenie

Zob. prosty I

1. palce

Definicja

czynić prostym coś, co jest zgięte, skrzywione lub pochylone

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii kształty i figury

Relacje znaczeniowe

synonimy:  prostować, wyprostowywać
hiperonimy:  kształtować

Połączenia

  • rozprostowywać palce, nogi, ramiona

Cytaty

Przez chwilę zginał i starannie rozprostowywał palec.

źródło: NKJP: Janusz Głowacki: Rose Café i inne opowieści, 1997

Przeciągali się, rozprostowując zdrętwiałe ręce i nogi.

źródło: NKJP: Wojciech Jagielski: Wieże z kamienia, 2004

Można też dyskretnie, pod biurkiem, ćwiczyć stopy wykonując nimi okrężne ruchy, zginając i rozprostowując palce, poruszając piętą.

źródło: NKJP: (BN): Ćwicz swoje stopy, Słowo Polskie Gazeta Wrocławska, 2004-09-23

Koło zatoczki autobusowej zatrzymała samochód i wysiadła rozprostowując ramiona.

źródło: NKJP: Maciej Pinkwart: Dziewczyna z Ipanemy, 2003

W samolocie natomiast warto wykonać nawet niewielką gimnastykę nóg polegającą na ich zginaniu i rozprostowywaniu.

źródło: NKJP: Katarzyna Zawadzka: Nogi z ołowiu? Zadbaj o ich kondycję, Gazeta Krakowska, 2007-07-28

Składnia

bez ograniczeń + rozprostowywać +
CO

2. banknot

Definicja

czynić gładkim coś, co jest pofałdowane lub pomięte

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii kształty i figury

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii cechy dotykowe

Relacje znaczeniowe

synonimy:  prostować, wyprostowywać

Cytaty

Wyciąga z kieszeni zmięty komiks, rozprostowuje go.

źródło: NKJP: Joanna Rudniańska: Miejsca, 1999

Stał przy kasie, rozprostowując pogniecione dziesięciozłotówki.

źródło: NKJP: Krystyna Boglar: Zobaczysz, że pewnego dnia..., 1996

- Tu mi się coś pomyliło, nie mogę odczytać - rozprostowywał pomiętą karteczkę - ale to był ważny telefon.

źródło: NKJP: Wojciech Żukrowski: Kamienne tablice, 1966

[...] rozprostowywałem banknoty, przeliczałem trzykrotnie, gdyż zawsze wychodziła mi inna nieco suma [...]

źródło: NKJP: Włodzimierz Odojewski: Kwarantanna, 2009

Składnia

bez ograniczeń + rozprostowywać +
CO

Frazeologizmy

ktoś rozprostowuje kości
Data ostatniej modyfikacji: 21.01.2016
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json