UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

przedłużyć

Chronologizacja

XIV w., Bańk

Pochodzenie

Zob. długi

1. linię

Definicja

sprawić, że coś zacznie mieć większą długość

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii wielkość,

Połączenia

  • przedłużyć autostradę, kabel, kreskę, linię, paznokcie
  • przedłużyć o kilka centymetrów, o kilometr, o metr

Cytaty

W obecności obydwu prezydentów przedstawiciele Polski i Ukrainy podpisali porozumienie w sprawie spółki Nowa Sarmatia, która ma zajmować się przedłużeniem rurociągu Odessa-Brody do Gdańska.

źródło: NKJP: (PAP): Deklaracja przed wspólnym Euro, Dziennik Polski, 2008-04-15

Kościół gotycki [...], jednonawowy, w poł. XV w. rozbudowany przez przedłużenie nawy o 2 przęsła.

źródło: NKJP: Włodzimierz Łęck: Wielkopolska : przewodnik, 1997

Mustang wyglądał niemal jak samochód wyścigowy [...]. Zachwycił nawet [...] szefa koncernu. Jedyne, czego zażądał, to przedłużenia nadwozia o półtora cala, żeby pasażer na tylnym siedzeniu mógł spokojnie wyprostować nogi.

źródło: NKJP: Tomasz Bułhak: Konie na betonie, CKM, 2000, nr 3

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. przedłużę
przedłużymy
2 os. przedłużysz
przedłużycie
3 os. przedłuży
przedłużą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. przedłużyłem
+(e)m przedłużył
przedłużyłam
+(e)m przedłużyła
przedłużyłom
+(e)m przedłużyło
przedłużyliśmy
+(e)śmy przedłużyli
przedłużyłyśmy
+(e)śmy przedłużyły
2 os. przedłużyłeś
+(e)ś przedłużył
przedłużyłaś
+(e)ś przedłużyła
przedłużyłoś
+(e)ś przedłużyło
przedłużyliście
+(e)ście przedłużyli
przedłużyłyście
+(e)ście przedłużyły
3 os. przedłużył
przedłużyła
przedłużyło
przedłużyli
przedłużyły

bezosobnik: przedłużono

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. przedłużmy
2 os. przedłuż
przedłużcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. przedłużyłbym
bym przedłużył
przedłużyłabym
bym przedłużyła
przedłużyłobym
bym przedłużyło
przedłużylibyśmy
byśmy przedłużyli
przedłużyłybyśmy
byśmy przedłużyły
2 os. przedłużyłbyś
byś przedłużył
przedłużyłabyś
byś przedłużyła
przedłużyłobyś
byś przedłużyło
przedłużylibyście
byście przedłużyli
przedłużyłybyście
byście przedłużyły
3 os. przedłużyłby
by przedłużył
przedłużyłaby
by przedłużyła
przedłużyłoby
by przedłużyło
przedłużyliby
by przedłużyli
przedłużyłyby
by przedłużyły

bezosobnik: przedłużono by

bezokolicznik: przedłużyć

imiesłów przysłówkowy uprzedni: przedłużywszy

gerundium: przedłużenie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. przedłużenie
przedłużenia
D. przedłużenia
przedłużeń
C. przedłużeniu
przedłużeniom
B. przedłużenie
przedłużenia
N. przedłużeniem
przedłużeniami
Ms. przedłużeniu
przedłużeniach
W. przedłużenie
przedłużenia

imiesłów przymiotnikowy bierny: przedłużony

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. przedłużony
przedłużony
przedłużony
przedłużone
przedłużona
D. przedłużonego
przedłużonego
przedłużonego
przedłużonego
przedłużonej
C. przedłużonemu
przedłużonemu
przedłużonemu
przedłużonemu
przedłużonej
B. przedłużonego
przedłużonego
przedłużony
przedłużone
przedłużoną
N. przedłużonym
przedłużonym
przedłużonym
przedłużonym
przedłużoną
Ms. przedłużonym
przedłużonym
przedłużonym
przedłużonym
przedłużonej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. przedłużeni
przedłużeni
przedłużone
przedłużone
D. przedłużonych
przedłużonych
przedłużonych
przedłużonych
C. przedłużonym
przedłużonym
przedłużonym
przedłużonym
B. przedłużonych
przedłużonych
przedłużonych
przedłużone
N. przedłużonymi
przedłużonymi
przedłużonymi
przedłużonymi
Ms. przedłużonych
przedłużonych
przedłużonych
przedłużonych

odpowiednik aspektowy: przedłużać

Składnia

Rzosobowy + przedłużyć +
CO + (o CO)

2. obrady

Definicja

sprawić, że jakieś działanie, wydarzenie lub stan trwa dłużej, niż planowano lub się spodziewano

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości czasu upływ czasu

Połączenia

  • przedłużyć areszt, czas trwania, debatę, godziny zwiedzania, kadencję, młodość, obrady, pobyt, przemowę, sezon, spotkanie, urlop, wizytę, wojnę, wyrok, życie
  • przedłużyć o kilka godzin, o parę miesięcy, o tydzień

Cytaty

[...] Hamas przedłuży trwający już rok rozejm, jeśli Izrael zawiesi zbrojne ataki.

źródło: NKJP: Nie lękajcie się, Trybuna, 2006

Linia Maginota pozostała w zbiorowej pamięci jako symbol defensywnej polityki, która dla Francji skończyła się straszliwą katastrofą i przedłużyła nieszczęścia II wojny światowej.

źródło: KWSJP: Jerzy Besala: Społeczeństwo, Polityka, 2004

Cztery wieżyczki groziły rozpadnięciem, ich konstrukcja była mocno naruszona. Zaskoczyło to konserwatorów i przedłużyło roboty na wieży o kilka tygodni.

źródło: NKJP: Joanna Ferster-Barańska: Wieża jak nowa, Gazeta Miejska, 2001, nr 86

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. przedłużę
przedłużymy
2 os. przedłużysz
przedłużycie
3 os. przedłuży
przedłużą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. przedłużyłem
+(e)m przedłużył
przedłużyłam
+(e)m przedłużyła
przedłużyłom
+(e)m przedłużyło
przedłużyliśmy
+(e)śmy przedłużyli
przedłużyłyśmy
+(e)śmy przedłużyły
2 os. przedłużyłeś
+(e)ś przedłużył
przedłużyłaś
+(e)ś przedłużyła
przedłużyłoś
+(e)ś przedłużyło
przedłużyliście
+(e)ście przedłużyli
przedłużyłyście
+(e)ście przedłużyły
3 os. przedłużył
przedłużyła
przedłużyło
przedłużyli
przedłużyły

bezosobnik: przedłużono

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. przedłużmy
2 os. przedłuż
przedłużcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. przedłużyłbym
bym przedłużył
przedłużyłabym
bym przedłużyła
przedłużyłobym
bym przedłużyło
przedłużylibyśmy
byśmy przedłużyli
przedłużyłybyśmy
byśmy przedłużyły
2 os. przedłużyłbyś
byś przedłużył
przedłużyłabyś
byś przedłużyła
przedłużyłobyś
byś przedłużyło
przedłużylibyście
byście przedłużyli
przedłużyłybyście
byście przedłużyły
3 os. przedłużyłby
by przedłużył
przedłużyłaby
by przedłużyła
przedłużyłoby
by przedłużyło
przedłużyliby
by przedłużyli
przedłużyłyby
by przedłużyły

bezosobnik: przedłużono by

bezokolicznik: przedłużyć

imiesłów przysłówkowy uprzedni: przedłużywszy

gerundium: przedłużenie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. przedłużenie
przedłużenia
D. przedłużenia
przedłużeń
C. przedłużeniu
przedłużeniom
B. przedłużenie
przedłużenia
N. przedłużeniem
przedłużeniami
Ms. przedłużeniu
przedłużeniach
W. przedłużenie
przedłużenia

imiesłów przymiotnikowy bierny: przedłużony

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. przedłużony
przedłużony
przedłużony
przedłużone
przedłużona
D. przedłużonego
przedłużonego
przedłużonego
przedłużonego
przedłużonej
C. przedłużonemu
przedłużonemu
przedłużonemu
przedłużonemu
przedłużonej
B. przedłużonego
przedłużonego
przedłużony
przedłużone
przedłużoną
N. przedłużonym
przedłużonym
przedłużonym
przedłużonym
przedłużoną
Ms. przedłużonym
przedłużonym
przedłużonym
przedłużonym
przedłużonej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. przedłużeni
przedłużeni
przedłużone
przedłużone
D. przedłużonych
przedłużonych
przedłużonych
przedłużonych
C. przedłużonym
przedłużonym
przedłużonym
przedłużonym
B. przedłużonych
przedłużonych
przedłużonych
przedłużone
N. przedłużonymi
przedłużonymi
przedłużonymi
przedłużonymi
Ms. przedłużonych
przedłużonych
przedłużonych
przedłużonych

odpowiednik aspektowy: przedłużać

Składnia

Rzosobowy + przedłużyć +
CO + (o CO)

3. wizę

Definicja

sprawić, że coś stanie się dłużej przydatne lub ważne

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Funkcjonowanie państwa urzędy i ich funkcjonowanie

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Biznes funkcjonowanie firm i przedsiębiorstw

Połączenia

  • przedłużyć kontrakt, trwałość czegoś, ważność paszportu, wizę
  • przedłużyć o parę miesięcy, o następne (dalsze, kolejne) trzy miesiące, o tydzień
  • przedłużyć automatycznie

Cytaty

Nie dość że na kolejne trzy lata przedłużono szpitalowi w Białej atest, to jeszcze przyznano 96 procent możliwych do zdobycia punktów.

źródło: KWSJP: Krzysztof Strauchmann: Szpital mały, ale wspaniały, prasa, 2006

Żeby przedłużyć pozwolenie, należało do 20 marca przedstawić dwa orzeczenia: od lekarza i psychologa.

źródło: KWSJP: Pożegnanie z bronią?, prasa, 2005

Ustawy miały obowiązywać do końca 1996 r. Na wniosek posłów [...] parlament przedłużył ich ważność o cztery lata.

źródło: NKJP: Aureliusz M. Pędziwol: Havel wetuje ustawy lustracyjne, Gazeta Wyborcza, 1995-10-09

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. przedłużę
przedłużymy
2 os. przedłużysz
przedłużycie
3 os. przedłuży
przedłużą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. przedłużyłem
+(e)m przedłużył
przedłużyłam
+(e)m przedłużyła
przedłużyłom
+(e)m przedłużyło
przedłużyliśmy
+(e)śmy przedłużyli
przedłużyłyśmy
+(e)śmy przedłużyły
2 os. przedłużyłeś
+(e)ś przedłużył
przedłużyłaś
+(e)ś przedłużyła
przedłużyłoś
+(e)ś przedłużyło
przedłużyliście
+(e)ście przedłużyli
przedłużyłyście
+(e)ście przedłużyły
3 os. przedłużył
przedłużyła
przedłużyło
przedłużyli
przedłużyły

bezosobnik: przedłużono

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. przedłużmy
2 os. przedłuż
przedłużcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. przedłużyłbym
bym przedłużył
przedłużyłabym
bym przedłużyła
przedłużyłobym
bym przedłużyło
przedłużylibyśmy
byśmy przedłużyli
przedłużyłybyśmy
byśmy przedłużyły
2 os. przedłużyłbyś
byś przedłużył
przedłużyłabyś
byś przedłużyła
przedłużyłobyś
byś przedłużyło
przedłużylibyście
byście przedłużyli
przedłużyłybyście
byście przedłużyły
3 os. przedłużyłby
by przedłużył
przedłużyłaby
by przedłużyła
przedłużyłoby
by przedłużyło
przedłużyliby
by przedłużyli
przedłużyłyby
by przedłużyły

bezosobnik: przedłużono by

bezokolicznik: przedłużyć

imiesłów przysłówkowy uprzedni: przedłużywszy

gerundium: przedłużenie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. przedłużenie
przedłużenia
D. przedłużenia
przedłużeń
C. przedłużeniu
przedłużeniom
B. przedłużenie
przedłużenia
N. przedłużeniem
przedłużeniami
Ms. przedłużeniu
przedłużeniach
W. przedłużenie
przedłużenia

imiesłów przymiotnikowy bierny: przedłużony

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. przedłużony
przedłużony
przedłużony
przedłużone
przedłużona
D. przedłużonego
przedłużonego
przedłużonego
przedłużonego
przedłużonej
C. przedłużonemu
przedłużonemu
przedłużonemu
przedłużonemu
przedłużonej
B. przedłużonego
przedłużonego
przedłużony
przedłużone
przedłużoną
N. przedłużonym
przedłużonym
przedłużonym
przedłużonym
przedłużoną
Ms. przedłużonym
przedłużonym
przedłużonym
przedłużonym
przedłużonej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. przedłużeni
przedłużeni
przedłużone
przedłużone
D. przedłużonych
przedłużonych
przedłużonych
przedłużonych
C. przedłużonym
przedłużonym
przedłużonym
przedłużonym
B. przedłużonych
przedłużonych
przedłużonych
przedłużone
N. przedłużonymi
przedłużonymi
przedłużonymi
przedłużonymi
Ms. przedłużonych
przedłużonych
przedłużonych
przedłużonych

odpowiednik aspektowy: przedłużać

Składnia

Rzosobowy + przedłużyć +
CO + (o CO)
Data ostatniej modyfikacji: 12.06.2014
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json