UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

wynagradzać

Chronologizacja

SWil, SJPWar, SJPDor, SJPSz, SJPDun, ISJP, PSWP, USJP

Pochodzenie

Zob. nagrodzić

1. pracę

Definicja

urzęd. 
dawać należne pieniądze za czyjąś pracę

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Praca wynagrodzenie za pracę

Relacje znaczeniowe

synonimy:  opłacać

Połączenia

  • wynagradzać górników, nauczycieli, personel, pracowników, zarząd, zawodników; nadgodziny, pracę, usługi
  • wynagradzać kwotą, premią, sumą
  • wynagradzać za pracę, za usługę, za wiedzę, za wykonywanie zawodu
  • wynagradzać dodatkowo, godziwie, hojnie, należycie, pieniężnie, sowicie, szczodrze, źle

Cytaty

Ministerstwo twierdzi, że nie ma podstaw prawnych, by dodatkowo wynagradzać nauczycieli.

źródło: KWSJP: Leszek Kalinowski: Matura na liście, Gazeta Lubuska, 2005

Zwykliśmy hojnie wynagradzać oddane nam usługi.

źródło: KWSJP: Stefan M. Kuczyński: Litwin i Andegawenka, 1977

Służba wojskowa poza granicami kraju miała być dodatkowo wynagradzana sumą 5 grzywien srebra od kopii.

źródło: KWSJP: Jarema Maciszewski: Szlachta polska i jej państwo, 1986

Celników będziemy wynagradzać za ich trudną, niewdzięczną pracę, zgodnie z regulacjami ustawowymi, które uchwalił parlament.

źródło: KWSJP: Sprawozdania stenograficzne Sejmu RP, 2002-11-21

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. wynagradzam
wynagradzamy
2 os. wynagradzasz
wynagradzacie
3 os. wynagradza
wynagradzają

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. wynagradzałem
+(e)m wynagradzał
wynagradzałam
+(e)m wynagradzała
wynagradzałom
+(e)m wynagradzało
wynagradzaliśmy
+(e)śmy wynagradzali
wynagradzałyśmy
+(e)śmy wynagradzały
2 os. wynagradzałeś
+(e)ś wynagradzał
wynagradzałaś
+(e)ś wynagradzała
wynagradzałoś
+(e)ś wynagradzało
wynagradzaliście
+(e)ście wynagradzali
wynagradzałyście
+(e)ście wynagradzały
3 os. wynagradzał
wynagradzała
wynagradzało
wynagradzali
wynagradzały

bezosobnik: wynagradzano

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę wynagradzał
będę wynagradzać
będę wynagradzała
będę wynagradzać
będę wynagradzało
będę wynagradzać
będziemy wynagradzali
będziemy wynagradzać
będziemy wynagradzały
będziemy wynagradzać
2 os. będziesz wynagradzał
będziesz wynagradzać
będziesz wynagradzała
będziesz wynagradzać
będziesz wynagradzało
będziesz wynagradzać
będziecie wynagradzali
będziecie wynagradzać
będziecie wynagradzały
będziecie wynagradzać
3 os. będzie wynagradzał
będzie wynagradzać
będzie wynagradzała
będzie wynagradzać
będzie wynagradzało
będzie wynagradzać
będą wynagradzali
będą wynagradzać
będą wynagradzały
będą wynagradzać

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. wynagradzajmy
2 os. wynagradzaj
wynagradzajcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. wynagradzałbym
bym wynagradzał
wynagradzałabym
bym wynagradzała
wynagradzałobym
bym wynagradzało
wynagradzalibyśmy
byśmy wynagradzali
wynagradzałybyśmy
byśmy wynagradzały
2 os. wynagradzałbyś
byś wynagradzał
wynagradzałabyś
byś wynagradzała
wynagradzałobyś
byś wynagradzało
wynagradzalibyście
byście wynagradzali
wynagradzałybyście
byście wynagradzały
3 os. wynagradzałby
by wynagradzał
wynagradzałaby
by wynagradzała
wynagradzałoby
by wynagradzało
wynagradzaliby
by wynagradzali
wynagradzałyby
by wynagradzały

bezosobnik: wynagradzano by

bezokolicznik: wynagradzać

imiesłów przysłówkowy współczesny: wynagradzając

gerundium: wynagradzanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. wynagradzanie
wynagradzania
D. wynagradzania
wynagradzań
C. wynagradzaniu
wynagradzaniom
B. wynagradzanie
wynagradzania
N. wynagradzaniem
wynagradzaniami
Ms. wynagradzaniu
wynagradzaniach
W. wynagradzanie
wynagradzania

imiesłów przymiotnikowy czynny: wynagradzający

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. wynagradzający
wynagradzający
wynagradzający
wynagradzające
wynagradzająca
D. wynagradzającego
wynagradzającego
wynagradzającego
wynagradzającego
wynagradzającej
C. wynagradzającemu
wynagradzającemu
wynagradzającemu
wynagradzającemu
wynagradzającej
B. wynagradzającego
wynagradzającego
wynagradzający
wynagradzające
wynagradzającą
N. wynagradzającym
wynagradzającym
wynagradzającym
wynagradzającym
wynagradzającą
Ms. wynagradzającym
wynagradzającym
wynagradzającym
wynagradzającym
wynagradzającej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. wynagradzający
wynagradzający
wynagradzające
wynagradzające
D. wynagradzających
wynagradzających
wynagradzających
wynagradzających
C. wynagradzającym
wynagradzającym
wynagradzającym
wynagradzającym
B. wynagradzających
wynagradzających
wynagradzających
wynagradzające
N. wynagradzającymi
wynagradzającymi
wynagradzającymi
wynagradzającymi
Ms. wynagradzających
wynagradzających
wynagradzających
wynagradzających

imiesłów przymiotnikowy bierny: wynagradzany

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. wynagradzany
wynagradzany
wynagradzany
wynagradzane
wynagradzana
D. wynagradzanego
wynagradzanego
wynagradzanego
wynagradzanego
wynagradzanej
C. wynagradzanemu
wynagradzanemu
wynagradzanemu
wynagradzanemu
wynagradzanej
B. wynagradzanego
wynagradzanego
wynagradzany
wynagradzane
wynagradzaną
N. wynagradzanym
wynagradzanym
wynagradzanym
wynagradzanym
wynagradzaną
Ms. wynagradzanym
wynagradzanym
wynagradzanym
wynagradzanym
wynagradzanej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. wynagradzani
wynagradzani
wynagradzane
wynagradzane
D. wynagradzanych
wynagradzanych
wynagradzanych
wynagradzanych
C. wynagradzanym
wynagradzanym
wynagradzanym
wynagradzanym
B. wynagradzanych
wynagradzanych
wynagradzanych
wynagradzane
N. wynagradzanymi
wynagradzanymi
wynagradzanymi
wynagradzanymi
Ms. wynagradzanych
wynagradzanych
wynagradzanych
wynagradzanych

odpowiednik aspektowy: wynagrodzić

Składnia

Rzosobowy + wynagradzać +
KOGO/CO + (JAK) + (za CO)
Rzosobowy + wynagradzać +
KOGO + za CO

2. stratę

Definicja

książk. 
robiąc coś dobrego, powodować, że jakaś strata lub przykrość staje się dla kogoś mniej dotkliwa

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia relacji międzyludzkich

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Stany psychiczne człowieka emocje i uczucia

Połączenia

  • wynagradzać głód, krzywdę, niedostatek, niewygody, straty, trudności, upokorzenie
  • wynagradzać dziecku, rodzinie, żonie
  • wynagradzać czułością, miłością

Cytaty

Rodacy wynagradzali Rzewuskiemu zesłanie, m.in. tytułem hetmana wielkiego koronnego, bogatym starostwem kowelskim.

źródło: KWSJP: Stanisław Sławomir Nicieja: Twierdze kresowe Rzeczypospolitej, 2006

Nazywał ją co prawda pieszczotliwie i poetycko Porannym Promykiem, ale można wątpić, czy to wynagradzało jej upokarzającą sytuację, w jakiej się znalazła.

źródło: KWSJP: Zbigniew Teplicki: Wielcy Indianie Ameryki Północnej, 1994

Miłość wynagradzała nam niedostatek, głód i chłód tamtych trudnych czasów.

źródło: KWSJP: Stanisław Dobiasz: Nienawidzę Seneki, 1984

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. wynagradzam
wynagradzamy
2 os. wynagradzasz
wynagradzacie
3 os. wynagradza
wynagradzają

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. wynagradzałem
+(e)m wynagradzał
wynagradzałam
+(e)m wynagradzała
wynagradzałom
+(e)m wynagradzało
wynagradzaliśmy
+(e)śmy wynagradzali
wynagradzałyśmy
+(e)śmy wynagradzały
2 os. wynagradzałeś
+(e)ś wynagradzał
wynagradzałaś
+(e)ś wynagradzała
wynagradzałoś
+(e)ś wynagradzało
wynagradzaliście
+(e)ście wynagradzali
wynagradzałyście
+(e)ście wynagradzały
3 os. wynagradzał
wynagradzała
wynagradzało
wynagradzali
wynagradzały

bezosobnik: wynagradzano

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę wynagradzał
będę wynagradzać
będę wynagradzała
będę wynagradzać
będę wynagradzało
będę wynagradzać
będziemy wynagradzali
będziemy wynagradzać
będziemy wynagradzały
będziemy wynagradzać
2 os. będziesz wynagradzał
będziesz wynagradzać
będziesz wynagradzała
będziesz wynagradzać
będziesz wynagradzało
będziesz wynagradzać
będziecie wynagradzali
będziecie wynagradzać
będziecie wynagradzały
będziecie wynagradzać
3 os. będzie wynagradzał
będzie wynagradzać
będzie wynagradzała
będzie wynagradzać
będzie wynagradzało
będzie wynagradzać
będą wynagradzali
będą wynagradzać
będą wynagradzały
będą wynagradzać

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. wynagradzajmy
2 os. wynagradzaj
wynagradzajcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. wynagradzałbym
bym wynagradzał
wynagradzałabym
bym wynagradzała
wynagradzałobym
bym wynagradzało
wynagradzalibyśmy
byśmy wynagradzali
wynagradzałybyśmy
byśmy wynagradzały
2 os. wynagradzałbyś
byś wynagradzał
wynagradzałabyś
byś wynagradzała
wynagradzałobyś
byś wynagradzało
wynagradzalibyście
byście wynagradzali
wynagradzałybyście
byście wynagradzały
3 os. wynagradzałby
by wynagradzał
wynagradzałaby
by wynagradzała
wynagradzałoby
by wynagradzało
wynagradzaliby
by wynagradzali
wynagradzałyby
by wynagradzały

bezosobnik: wynagradzano by

bezokolicznik: wynagradzać

imiesłów przysłówkowy współczesny: wynagradzając

gerundium: wynagradzanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. wynagradzanie
wynagradzania
D. wynagradzania
wynagradzań
C. wynagradzaniu
wynagradzaniom
B. wynagradzanie
wynagradzania
N. wynagradzaniem
wynagradzaniami
Ms. wynagradzaniu
wynagradzaniach
W. wynagradzanie
wynagradzania

imiesłów przymiotnikowy czynny: wynagradzający

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. wynagradzający
wynagradzający
wynagradzający
wynagradzające
wynagradzająca
D. wynagradzającego
wynagradzającego
wynagradzającego
wynagradzającego
wynagradzającej
C. wynagradzającemu
wynagradzającemu
wynagradzającemu
wynagradzającemu
wynagradzającej
B. wynagradzającego
wynagradzającego
wynagradzający
wynagradzające
wynagradzającą
N. wynagradzającym
wynagradzającym
wynagradzającym
wynagradzającym
wynagradzającą
Ms. wynagradzającym
wynagradzającym
wynagradzającym
wynagradzającym
wynagradzającej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. wynagradzający
wynagradzający
wynagradzające
wynagradzające
D. wynagradzających
wynagradzających
wynagradzających
wynagradzających
C. wynagradzającym
wynagradzającym
wynagradzającym
wynagradzającym
B. wynagradzających
wynagradzających
wynagradzających
wynagradzające
N. wynagradzającymi
wynagradzającymi
wynagradzającymi
wynagradzającymi
Ms. wynagradzających
wynagradzających
wynagradzających
wynagradzających

imiesłów przymiotnikowy bierny: wynagradzany

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. wynagradzany
wynagradzany
wynagradzany
wynagradzane
wynagradzana
D. wynagradzanego
wynagradzanego
wynagradzanego
wynagradzanego
wynagradzanej
C. wynagradzanemu
wynagradzanemu
wynagradzanemu
wynagradzanemu
wynagradzanej
B. wynagradzanego
wynagradzanego
wynagradzany
wynagradzane
wynagradzaną
N. wynagradzanym
wynagradzanym
wynagradzanym
wynagradzanym
wynagradzaną
Ms. wynagradzanym
wynagradzanym
wynagradzanym
wynagradzanym
wynagradzanej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. wynagradzani
wynagradzani
wynagradzane
wynagradzane
D. wynagradzanych
wynagradzanych
wynagradzanych
wynagradzanych
C. wynagradzanym
wynagradzanym
wynagradzanym
wynagradzanym
B. wynagradzanych
wynagradzanych
wynagradzanych
wynagradzane
N. wynagradzanymi
wynagradzanymi
wynagradzanymi
wynagradzanymi
Ms. wynagradzanych
wynagradzanych
wynagradzanych
wynagradzanych

odpowiednik aspektowy: wynagrodzić

Składnia

bez ograniczeń + wynagradzać +
CO + KOMU + CZYM

3. za dobre uczynki

Definicja

książk. 
okazywać komuś swą wdzięczność lub uznanie, ofiarowując coś

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia relacji międzyludzkich

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Religia – kościół wyznania: zasady i prawdy wiary

Relacje znaczeniowe

synonimy:  nagradzać

Połączenia

  • Bóg wynagradza
  • wynagradzać człowieka; cnoty, dobre uczynki, wierność
  • wynagradzać błogosławieństwem

Cytaty

Prawdziwa muzułmanka lub muzułmanin wykorzystuje każdą najmniejszą okazję, aby pomóc drugiemu człowiekowi, ponieważ to Bóg jest Tym, który wynagradza każdy taki uczynek.

źródło: KWSJP: Pięć kobiet jednego Boga, Cosmopolitan, 1999, nr 12

Wiara tych, którzy nie domagają się nadzwyczajnych znaków i niezwykłych dowodów, ale z zaufaniem przyjmują Boże objawienie przekazywane im przez Kościół, jest tak cenna w oczach Boga, że wynagradza je specjalnym błogosławieństwem.

źródło: KWSJP: Tadeusz Loska: Wszystkie moje źródła są w Tobie: nabożeństwa eucharystyczne: godziny święte-spotkania modlitewne, 1999

Trud wynagradzano mu sutym posiłkiem i wódką.

źródło: KWSJP: Krzysztof Jarosławski: Obyczaj, Rzeczpospolita, 1997, nr 255

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. wynagradzam
wynagradzamy
2 os. wynagradzasz
wynagradzacie
3 os. wynagradza
wynagradzają

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. wynagradzałem
+(e)m wynagradzał
wynagradzałam
+(e)m wynagradzała
wynagradzałom
+(e)m wynagradzało
wynagradzaliśmy
+(e)śmy wynagradzali
wynagradzałyśmy
+(e)śmy wynagradzały
2 os. wynagradzałeś
+(e)ś wynagradzał
wynagradzałaś
+(e)ś wynagradzała
wynagradzałoś
+(e)ś wynagradzało
wynagradzaliście
+(e)ście wynagradzali
wynagradzałyście
+(e)ście wynagradzały
3 os. wynagradzał
wynagradzała
wynagradzało
wynagradzali
wynagradzały

bezosobnik: wynagradzano

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę wynagradzał
będę wynagradzać
będę wynagradzała
będę wynagradzać
będę wynagradzało
będę wynagradzać
będziemy wynagradzali
będziemy wynagradzać
będziemy wynagradzały
będziemy wynagradzać
2 os. będziesz wynagradzał
będziesz wynagradzać
będziesz wynagradzała
będziesz wynagradzać
będziesz wynagradzało
będziesz wynagradzać
będziecie wynagradzali
będziecie wynagradzać
będziecie wynagradzały
będziecie wynagradzać
3 os. będzie wynagradzał
będzie wynagradzać
będzie wynagradzała
będzie wynagradzać
będzie wynagradzało
będzie wynagradzać
będą wynagradzali
będą wynagradzać
będą wynagradzały
będą wynagradzać

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. wynagradzajmy
2 os. wynagradzaj
wynagradzajcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. wynagradzałbym
bym wynagradzał
wynagradzałabym
bym wynagradzała
wynagradzałobym
bym wynagradzało
wynagradzalibyśmy
byśmy wynagradzali
wynagradzałybyśmy
byśmy wynagradzały
2 os. wynagradzałbyś
byś wynagradzał
wynagradzałabyś
byś wynagradzała
wynagradzałobyś
byś wynagradzało
wynagradzalibyście
byście wynagradzali
wynagradzałybyście
byście wynagradzały
3 os. wynagradzałby
by wynagradzał
wynagradzałaby
by wynagradzała
wynagradzałoby
by wynagradzało
wynagradzaliby
by wynagradzali
wynagradzałyby
by wynagradzały

bezosobnik: wynagradzano by

bezokolicznik: wynagradzać

imiesłów przysłówkowy współczesny: wynagradzając

gerundium: wynagradzanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. wynagradzanie
wynagradzania
D. wynagradzania
wynagradzań
C. wynagradzaniu
wynagradzaniom
B. wynagradzanie
wynagradzania
N. wynagradzaniem
wynagradzaniami
Ms. wynagradzaniu
wynagradzaniach
W. wynagradzanie
wynagradzania

imiesłów przymiotnikowy czynny: wynagradzający

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. wynagradzający
wynagradzający
wynagradzający
wynagradzające
wynagradzająca
D. wynagradzającego
wynagradzającego
wynagradzającego
wynagradzającego
wynagradzającej
C. wynagradzającemu
wynagradzającemu
wynagradzającemu
wynagradzającemu
wynagradzającej
B. wynagradzającego
wynagradzającego
wynagradzający
wynagradzające
wynagradzającą
N. wynagradzającym
wynagradzającym
wynagradzającym
wynagradzającym
wynagradzającą
Ms. wynagradzającym
wynagradzającym
wynagradzającym
wynagradzającym
wynagradzającej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. wynagradzający
wynagradzający
wynagradzające
wynagradzające
D. wynagradzających
wynagradzających
wynagradzających
wynagradzających
C. wynagradzającym
wynagradzającym
wynagradzającym
wynagradzającym
B. wynagradzających
wynagradzających
wynagradzających
wynagradzające
N. wynagradzającymi
wynagradzającymi
wynagradzającymi
wynagradzającymi
Ms. wynagradzających
wynagradzających
wynagradzających
wynagradzających

imiesłów przymiotnikowy bierny: wynagradzany

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. wynagradzany
wynagradzany
wynagradzany
wynagradzane
wynagradzana
D. wynagradzanego
wynagradzanego
wynagradzanego
wynagradzanego
wynagradzanej
C. wynagradzanemu
wynagradzanemu
wynagradzanemu
wynagradzanemu
wynagradzanej
B. wynagradzanego
wynagradzanego
wynagradzany
wynagradzane
wynagradzaną
N. wynagradzanym
wynagradzanym
wynagradzanym
wynagradzanym
wynagradzaną
Ms. wynagradzanym
wynagradzanym
wynagradzanym
wynagradzanym
wynagradzanej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. wynagradzani
wynagradzani
wynagradzane
wynagradzane
D. wynagradzanych
wynagradzanych
wynagradzanych
wynagradzanych
C. wynagradzanym
wynagradzanym
wynagradzanym
wynagradzanym
B. wynagradzanych
wynagradzanych
wynagradzanych
wynagradzane
N. wynagradzanymi
wynagradzanymi
wynagradzanymi
wynagradzanymi
Ms. wynagradzanych
wynagradzanych
wynagradzanych
wynagradzanych

odpowiednik aspektowy: wynagrodzić

Składnia

bez ograniczeń + wynagradzać +
KOGO/CO + (CZYM)
bez ograniczeń + wynagradzać +
KOMU + (CZYM)
Data ostatniej modyfikacji: 30.08.2014
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj