UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

żywy

Chronologizacja

2 połowa XIV w.,

Pochodzenie

psł. *živъ 'żywy, żyjący; pełen życiowej energii'

Zob. żyć

1. organizm

Definicja

taki, który egzystuje w sposób charakterystyczny dla ludzi i zwierząt

Noty o użyciu

Używane często w znaczeniu 'człowiek żywy'.

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA

CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat zwierząt

CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat roślin

Relacje znaczeniowe

sprzeczne:

martwy

Połączenia

żywy człowiek, mężczyzna; organizm; inwentarz; żywa istota, kobieta, osoba; przynęta; żywe stworzenie; żywe komórki; zwierzęta
(nie) wrócić żywy
wyglądać jak żywy
ledwie, ledwo, wpół żywy
żywy i martwy

Cytaty

	W pomieszczeniu umeblowanym jak typowy gabinet nie było żadnych trupów i aż trzy istoty żywe, nie licząc Mocka. Latał duży, bzyczący szerszeń. Oprócz niego w pokoju znajdowali się dwaj żywi ludzie, którzy krzyczeli na siebie. źródło: NKJP: Marek Krajewski: Dżuma w Breslau, 2007
	Prawdopodobnie najlepszy pisarz to martwy pisarz, nie komentujący pracy reżysera. Zaletą żywego pisarza jest to, że może być na planie filmowym i ratować, co się da, ze swego dzieła. źródło: NKJP: Manuela Gretkowska: Polka, 2001
	Kontener miał rozmiary trumny i do tej jednej trumny musieliśmy upchnąć dwie żywe osoby. To, że były żywe, czyli zdolne odczuwać zmęczenie, ból i strach, czyniło sprawę prawie beznadziejną. źródło: NKJP: Artur Baniewicz: Kisuny, 2008
	Odezwało się do mnie dużo osób prowadzących akcje charytatywne. Przeciwko przemocy wobec kobiet, przewożeniu żywych zwierząt sprzedanych za granicę do rzeźni, oślepianiu koni przed podróżami. źródło: NKJP: Krystyna Janda: Małpa, 2004
	Las to żywy organizm, wszystko w nim stale rośnie. źródło: NKJP: K.Jakubowski: Był sobie las, Tygodnik Ciechanowski, 2007-02-17

Odmiana

część mowy: przymiotnik

Stopień równy

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	żywy	żywy	żywy	żywe	żywa
D.	żywego	żywego	żywego	żywego	żywej
C.	żywemu	żywemu	żywemu	żywemu	żywej
B.	żywego	żywego	żywy	żywe	żywą
N.	żywym	żywym	żywym	żywym	żywą
Ms.	żywym	żywym	żywym	żywym	żywej
W.	żywy	żywy	żywy	żywe	żywa

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	żywi	żywi	żywe	żywe
D.	żywych	żywych	żywych	żywych
C.	żywym	żywym	żywym	żywym
B.	żywych	żywych	żywych	żywe
N.	żywymi	żywymi	żywymi	żywymi
Ms.	żywych	żywych	żywych	żywych
W.	żywi	żywi	żywe	żywe

2. pomnik

Definicja

będący człowiekiem spełniającym funkcję typową dla przedmiotu wyrażonego następującym rzeczownikiem

Kwalifikacja tematyczna

ATEMATYCZNY

Połączenia

żywy pomnik; żywa reklama; kronika legenda; bomba, tarcza

Cytaty

Rosyjskie środki masowej informacji podają, że dziś w Czeczenii przygotowuje się co najmniej kilka grup ludzi, mających stać się żywymi bombami.

źródło: NKJP: Czarne wdowy, Dziennik Polski, 2003-09-19

Wykształcona, mądra i elokwentna współpracownica spada mu z nieba. Żywy pomnik perfekcyjnej sekretarki.

źródło: NKJP: Janusz Rudnicki: Mój Wehrmacht, 2004

- Zjawisko picia alkoholu w miejscach publicznych jest naganne, nieobyczajne, powoduje zgorszenie. Pijacy są żywą reklamą alkoholu, a trzeba pamiętać, że zjawisko alkoholizmu w coraz większym stopniu dotyczy środowiska ludzi młodych.

źródło: NKJP: (J.ŚW): Uchwała na tydzień, Dziennik Polski, 2000-03-02

Odmiana

część mowy: przymiotnik

Stopień równy

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	żywy	żywy	żywy	żywe	żywa
D.	żywego	żywego	żywego	żywego	żywej
C.	żywemu	żywemu	żywemu	żywemu	żywej
B.	żywego	żywego	żywy	żywe	żywą
N.	żywym	żywym	żywym	żywym	żywą
Ms.	żywym	żywym	żywym	żywym	żywej
W.	żywy	żywy	żywy	żywe	żywa

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	żywi	żywi	żywe	żywe
D.	żywych	żywych	żywych	żywych
C.	żywym	żywym	żywym	żywym
B.	żywych	żywych	żywych	żywe
N.	żywymi	żywymi	żywymi	żywymi
Ms.	żywych	żywych	żywych	żywych
W.	żywi	żywi	żywe	żywe

Składnia

Rz	+	żywy	+
szyk: tylko prepozycja

3. krok

Definicja

energiczny, ruchliwy i pełen witalności

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Określenia fizyczności człowieka sprawność i wydolność organizmu

Połączenia

żywy chłopiec; krok; głos, ton; temperament, umysł; żywa dziewczynka; gestykulacja; twarz; wyobraźnia; żywe dziecko; żywe oczy
żywy w ruchach

Cytaty

	Mateusz jest bardzo żywym chłopcem. Ciekawi go świat, chciałby wszystkiego dotknąć, wszystkiego spróbować. źródło: NKJP: Współpracownik: Są dwa światy…, Tygodnik Ciechanowski, 2003-08-06
	Z jego żywej twarzy wprost tryskały energia, dzika siła życia, niebezpieczna inteligencja i jakiś trudny do nazwania czar. źródło: NKJP: Wojciech Jagielski: Wieże z kamienia, 2004
	Nowak usłyszał miły, żywy kobiecy głos i serdeczne powitanie. Po chwili do dużego pokoju wkroczyła dość wysoka kobieta o kasztanowych włosach. źródło: NKJP: Tomasz Konatkowski: Przystanek Śmierć, 2007
	Jest mi teraz lepiej niż wtedy, kiedy byłam z Krzyśkiem. Tak. Jestem spokojniejsza, żywsza i radośniejsza, w dużo większej harmonii ze sobą i światem.... źródło: NKJP: Sonia Raduńska: Białe zeszyty, 2005

Odmiana

część mowy: przymiotnik

Stopień równy

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	żywy	żywy	żywy	żywe	żywa
D.	żywego	żywego	żywego	żywego	żywej
C.	żywemu	żywemu	żywemu	żywemu	żywej
B.	żywego	żywego	żywy	żywe	żywą
N.	żywym	żywym	żywym	żywym	żywą
Ms.	żywym	żywym	żywym	żywym	żywej
W.	żywy	żywy	żywy	żywe	żywa

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	żywi	żywi	żywe	żywe
D.	żywych	żywych	żywych	żywych
C.	żywym	żywym	żywym	żywym
B.	żywych	żywych	żywych	żywe
N.	żywymi	żywymi	żywymi	żywymi
Ms.	żywych	żywych	żywych	żywych
W.	żywi	żywi	żywe	żywe

Stopień wyższy

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	żywszy	żywszy	żywszy	żywsze	żywsza
D.	żywszego	żywszego	żywszego	żywszego	żywszej
C.	żywszemu	żywszemu	żywszemu	żywszemu	żywszej
B.	żywszego	żywszego	żywszy	żywsze	żywszą
N.	żywszym	żywszym	żywszym	żywszym	żywszą
Ms.	żywszym	żywszym	żywszym	żywszym	żywszej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	żywsi	żywsi	żywsze	żywsze
D.	żywszych	żywszych	żywszych	żywszych
C.	żywszym	żywszym	żywszym	żywszym
B.	żywszych	żywszych	żywszych	żywsze
N.	żywszymi	żywszymi	żywszymi	żywszymi
Ms.	żywszych	żywszych	żywszych	żywszych

4. wspomnienie

Definicja

silny i wyraźny

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii jakość i intensywność

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:

silny

Połączenia

żywy protest; oddźwięk; dowód, przykład; ból; żywa pamięć, tęsknota; żywe wspomnienie; uczucie; żywe emocje
żywy w pamięci, we wspomnieniach

Cytaty

	Ten obraz, tak żywy w mojej pamięci - dwoje młodych ludzi objętych w spontanicznym odruchu radości, która nie mieści się w słowach - sprawia, że przez chwilę znów lubię ten plac, ten tłum, ten zapach. źródło: NKJP: Kamila Sławińska: Nowy Jork. Przewodnik niepraktyczny, 2008
	W ten weekend w kinie „Cudowni chłopcy”. Dawno nie oglądałam filmu o mężczyznach z tak żywą przyjemnością. źródło: NKJP: Izabela Filipiak: Kultura obrażonych, 2003
	Pałac Kultury i Nauki wciąż budzi żywe emocje wśród mieszkańców Warszawy, część z nich nadal widzi w nim symbol radzieckiej dominacji nad Polską. źródło: NKJP: M.Barwicka: Pałac pod lupą, Tygodnik Ciechanowski, 2007-03-07
	Ja jednak rzadko pozwalałem sobie na żywsze uczucia. Moje ciało wydawało mi się bezużyteczne i nieszczęśliwe. źródło: NKJP: Anna Bolecka: Concerto d'amore, 2004

Odmiana

część mowy: przymiotnik

Stopień równy

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	żywy	żywy	żywy	żywe	żywa
D.	żywego	żywego	żywego	żywego	żywej
C.	żywemu	żywemu	żywemu	żywemu	żywej
B.	żywego	żywego	żywy	żywe	żywą
N.	żywym	żywym	żywym	żywym	żywą
Ms.	żywym	żywym	żywym	żywym	żywej
W.	żywy	żywy	żywy	żywe	żywa

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	żywi	żywi	żywe	żywe
D.	żywych	żywych	żywych	żywych
C.	żywym	żywym	żywym	żywym
B.	żywych	żywych	żywych	żywe
N.	żywymi	żywymi	żywymi	żywymi
Ms.	żywych	żywych	żywych	żywych
W.	żywi	żywi	żywe	żywe

Stopień wyższy

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	żywszy	żywszy	żywszy	żywsze	żywsza
D.	żywszego	żywszego	żywszego	żywszego	żywszej
C.	żywszemu	żywszemu	żywszemu	żywszemu	żywszej
B.	żywszego	żywszego	żywszy	żywsze	żywszą
N.	żywszym	żywszym	żywszym	żywszym	żywszą
Ms.	żywszym	żywszym	żywszym	żywszym	żywszej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	żywsi	żywsi	żywsze	żywsze
D.	żywszych	żywszych	żywszych	żywszych
C.	żywszym	żywszym	żywszym	żywszym
B.	żywszych	żywszych	żywszych	żywsze
N.	żywszymi	żywszymi	żywszymi	żywszymi
Ms.	żywszych	żywszych	żywszych	żywszych

5. dyskusja

Definicja

odznaczający się intensywnością

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii jakość i intensywność

Relacje znaczeniowe

	synonimy:	ożywiony
	hiperonimy:	intensywny

Połączenia

żywy kontakt; żywa działalność; dyskusja, reakcja; żywe zaangażowanie, zainteresowanie

Cytaty

Od wczoraj jego malarstwo można oglądać w galerii Krzysztofory - legendarnej siedzibie Grupy Krakowskiej, ostatnio znów prowadzącej żywą działalność.

źródło: NKJP: Dawność w nowoczesności, Dziennik Polski, 2003-01-31

- Dyskusja przebiegała spokojnie. Oczekiwałem żywszej dyskusji na temat działalności związku w okresie czterech lat - oznajmił prezes związku [...].

źródło: NKJP: MB: Zebranie Związku KombatantówRP w NOK-u

W przypadku in vitro zimna bezkompromisowość Kościoła spowodowała żywą reakcję ludzi, którzy na wypowiedzi biskupów zwykli machać ręką. Może dlatego, że tym razem chodzi o ich dzieci?

źródło: NKJP: Agnieszka Graff: Rykoszetem. Rzecz o płci, seksualności i narodzie, 2008

Odmiana

część mowy: przymiotnik

Stopień równy

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	żywy	żywy	żywy	żywe	żywa
D.	żywego	żywego	żywego	żywego	żywej
C.	żywemu	żywemu	żywemu	żywemu	żywej
B.	żywego	żywego	żywy	żywe	żywą
N.	żywym	żywym	żywym	żywym	żywą
Ms.	żywym	żywym	żywym	żywym	żywej
W.	żywy	żywy	żywy	żywe	żywa

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	żywi	żywi	żywe	żywe
D.	żywych	żywych	żywych	żywych
C.	żywym	żywym	żywym	żywym
B.	żywych	żywych	żywych	żywe
N.	żywymi	żywymi	żywymi	żywymi
Ms.	żywych	żywych	żywych	żywych
W.	żywi	żywi	żywe	żywe

Stopień wyższy

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	żywszy	żywszy	żywszy	żywsze	żywsza
D.	żywszego	żywszego	żywszego	żywszego	żywszej
C.	żywszemu	żywszemu	żywszemu	żywszemu	żywszej
B.	żywszego	żywszego	żywszy	żywsze	żywszą
N.	żywszym	żywszym	żywszym	żywszym	żywszą
Ms.	żywszym	żywszym	żywszym	żywszym	żywszej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	żywsi	żywsi	żywsze	żywsze
D.	żywszych	żywszych	żywszych	żywszych
C.	żywszym	żywszym	żywszym	żywszym
B.	żywszych	żywszych	żywszych	żywsze
N.	żywszymi	żywszymi	żywszymi	żywszymi
Ms.	żywszych	żywszych	żywszych	żywszych

6. kolor

Definicja

jaskrawy - o bardzo intensywnym nasyceniu barwy

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii kolory i światło

Relacje znaczeniowe

	synonimy:	jaskrawy
	antonimy:	zgaszony

Połączenia

żywy kolor, odcień; akcent, element (kolorystyczny); żywa barwa

Cytaty

	Artystka zaprezentowała ponad dwadzieścia prac, portretów i pejzaży w żywych barwach, wśród których wyróżniały się dwa przepiękne, zgaszone i znacznie ciemniejsze nocne pejzaże. źródło: NKJP: Współpracownik: Krystyna Małecka w Galerii „P”: Wernisaż szczęśliwego malarstwa, Tygodnik Ciechanowski, 2002-12-16
	Stal jest tu pokryta nowoczesnym materiałem polimerowym, najczęściej kilkoma warstwami farby poliestrowej. Zapewnia jej to wysoką trwałość. Ponadto umożliwia nadawanie niemal dowolnej barwy w żywych odcieniach. źródło: NKJP: Spacerkiem po Budmie 2001, Dziennik Polski, 2001-02-07
	Po chwili w pokoju zrobiło się kolorowo. Koszule, krawaty, podkoszulki i marynarki w żywych barwach leżały na krzesłach i kanapie. źródło: NKJP: Anna Bolecka: Concerto d'amore, 2004
	Teraz przyszły słotne i pełne mgieł dni, barw wokoło jak na lekarstwo, za mokrą szybą czają się mniejsze i większe depresyjki, a jedyny żywy element kolorystyczny to twój czerwony od kataru nos. źródło: NKJP: Kwiat kalafiora, prasa, 2000
	[...] lubię takie sukienki, ale jak dla mnie mogłaby mieć jakiś żywszy kolor, bo za brązem nie przepadam [...]. źródło: NKJP: Internet

Odmiana

część mowy: przymiotnik

Stopień równy

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	żywy	żywy	żywy	żywe	żywa
D.	żywego	żywego	żywego	żywego	żywej
C.	żywemu	żywemu	żywemu	żywemu	żywej
B.	żywego	żywego	żywy	żywe	żywą
N.	żywym	żywym	żywym	żywym	żywą
Ms.	żywym	żywym	żywym	żywym	żywej
W.	żywy	żywy	żywy	żywe	żywa

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	żywi	żywi	żywe	żywe
D.	żywych	żywych	żywych	żywych
C.	żywym	żywym	żywym	żywym
B.	żywych	żywych	żywych	żywe
N.	żywymi	żywymi	żywymi	żywymi
Ms.	żywych	żywych	żywych	żywych
W.	żywi	żywi	żywe	żywe

Stopień wyższy

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	żywszy	żywszy	żywszy	żywsze	żywsza
D.	żywszego	żywszego	żywszego	żywszego	żywszej
C.	żywszemu	żywszemu	żywszemu	żywszemu	żywszej
B.	żywszego	żywszego	żywszy	żywsze	żywszą
N.	żywszym	żywszym	żywszym	żywszym	żywszą
Ms.	żywszym	żywszym	żywszym	żywszym	żywszej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	żywsi	żywsi	żywsze	żywsze
D.	żywszych	żywszych	żywszych	żywszych
C.	żywszym	żywszym	żywszym	żywszym
B.	żywszych	żywszych	żywszych	żywsze
N.	żywszymi	żywszymi	żywszymi	żywszymi
Ms.	żywszych	żywszych	żywszych	żywszych

7. pieniądz

Definicja

rzeczywisty

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii jakość i intensywność

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:

prawdziwy

Połączenia

żywy ogień; pieniądz; żywa gotówka

Cytaty

	Powiat wyemituje obligacje – te zostaną wymienione na walory, czyli żywą gotówkę. źródło: NKJP: Piotr Kanikowski: Dług do wzięcia, Gazeta Wrocławska, 2002-12-06
	Smażyli powidła tak, jak Bóg przykazał - w ogromnych miedzianych kotłach, pod gołym niebem, na prawdziwym, żywym ogniu. źródło: NKJP: amk: Dzisiaj powidła, Dziennik Polski, 2001-03-17
	Po co miał opowiadać enkawudziście o niekończących się wieczornych angielskich rozmowach, o tym, że poznał dokładnie z opowiadań niani życie w Londynie, o zabawnych angielskich grach i zgadywankach, które w kilka lat obdarzyły go żywą znajomością języka. źródło: NKJP: Mirosław M. Bujko: Czerwony byk, 2007
	Pozostawiałem za sobą przestrzeń wypełnioną po brzegi. I nie były to tylko sentymentalne wspomnienia, ale żywa treść mojego serca. źródło: NKJP: Anna Bolecka: Concerto d'amore, 2004

Odmiana

część mowy: przymiotnik

Stopień równy

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	żywy	żywy	żywy	żywe	żywa
D.	żywego	żywego	żywego	żywego	żywej
C.	żywemu	żywemu	żywemu	żywemu	żywej
B.	żywego	żywego	żywy	żywe	żywą
N.	żywym	żywym	żywym	żywym	żywą
Ms.	żywym	żywym	żywym	żywym	żywej
W.	żywy	żywy	żywy	żywe	żywa

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	żywi	żywi	żywe	żywe
D.	żywych	żywych	żywych	żywych
C.	żywym	żywym	żywym	żywym
B.	żywych	żywych	żywych	żywe
N.	żywymi	żywymi	żywymi	żywymi
Ms.	żywych	żywych	żywych	żywych
W.	żywi	żywi	żywe	żywe

Składnia

Rz	+	żywy	+
szyk: tylko prepozycja

8. język

Definicja

taki, który nie przestał być aktualny, ważny lub atrakcyjny i mamy z nim kontakt

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii jakość i intensywność

Połączenia

żywy język; żywa kultura, poezja, muzyka, sztuka
wiecznie żywy

Cytaty

[...] o 21.30 pojawi się gwiazda wieczoru - zespół „Happy End”, który na pewno zaśpiewa swój wiecznie żywy przebój „Jak się masz kochanie”.

źródło: NKJP: Żegocina ma już 709 lat, Dziennik Polski, 2002-08-08

Właśnie dlatego chciałam pana poznać, żeby rozmawiać po angielsku. Tylko dlatego. Wyłącznie dlatego, mister-leaster! – spojrzała groźnie. – Uczę angielskiego, tu niedaleko. Strasznie ciężko o kontakt z żywym językiem, a jeszcze w małej miejscowości...

źródło: NKJP: Włodziemierz Kowalewski: Excentrycy, 2007

Członkowie ICPPC wykazują ogromne zainteresowanie polską wsią, uważając ją za bardzo wyjątkową, z bogactwem natury, pięknem krajobrazów i ciągle żywej kultury ludowej.

źródło: NKJP: Sprawozdanie stenograficzne z obrad Sejmu RP z dnia 22.06.2001

Odmiana

część mowy: przymiotnik

Stopień równy

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	żywy	żywy	żywy	żywe	żywa
D.	żywego	żywego	żywego	żywego	żywej
C.	żywemu	żywemu	żywemu	żywemu	żywej
B.	żywego	żywego	żywy	żywe	żywą
N.	żywym	żywym	żywym	żywym	żywą
Ms.	żywym	żywym	żywym	żywym	żywej
W.	żywy	żywy	żywy	żywe	żywa

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	żywi	żywi	żywe	żywe
D.	żywych	żywych	żywych	żywych
C.	żywym	żywym	żywym	żywym
B.	żywych	żywych	żywych	żywe
N.	żywymi	żywymi	żywymi	żywymi
Ms.	żywych	żywych	żywych	żywych
W.	żywi	żywi	żywe	żywe

9. akcja

Definicja

sprawnie przebiegający, sugestywny i przyciągający uwagę

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii jakość i intensywność

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie słownictwo oceniające

Relacje znaczeniowe

synonimy:

wartki

Połączenia

żywy dialog; tok (opowiadania, opowieści); mecz; żywa akcja, fabuła; rozmowa

Cytaty

	[...] muszę przyznać, że filmy z wytwórni CBA wyróżniają się pozytywnie na tle marnej produkcji telewizyjnej, szczególnie pod względem dramaturgii, tempa i żywych dialogów. źródło: NKJP: W. Hagedorny: Szast – prast..., Tygodnik Ciechanowski, 2007-11-02
	Po przerwie mecz stał się żywszy, pierwsza zaatakowała Cracovia, ale 52 min Śrutwa po raz drugi w tym meczu stanął przed wielką szansa, dostał piłkę na 8 metrze od bramki i strzelił obok słupka. źródło: NKJP: Dobrze, że mieli Śrutwę, Dziennik Polski, 2004-03-29
	Film był przyjemny, amerykański, o żywej akcji. Śledząc ją o własnych troskach się zapominało, a cóż dopiero o cudzych. źródło: NKJP: Tadeusz Breza: Urząd, 1960
	Jest to bowiem typowa klechda ludowa z żywą fabułą, pełną wydarzeń niezwykłych, owiana baśniowym, prawie balladowym urokiem. źródło: NKJP: Zenon Kosidowski: Opowieści biblijne, 1963

Odmiana

część mowy: przymiotnik

Stopień równy

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	żywy	żywy	żywy	żywe	żywa
D.	żywego	żywego	żywego	żywego	żywej
C.	żywemu	żywemu	żywemu	żywemu	żywej
B.	żywego	żywego	żywy	żywe	żywą
N.	żywym	żywym	żywym	żywym	żywą
Ms.	żywym	żywym	żywym	żywym	żywej
W.	żywy	żywy	żywy	żywe	żywa

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	żywi	żywi	żywe	żywe
D.	żywych	żywych	żywych	żywych
C.	żywym	żywym	żywym	żywym
B.	żywych	żywych	żywych	żywe
N.	żywymi	żywymi	żywymi	żywymi
Ms.	żywych	żywych	żywych	żywych
W.	żywi	żywi	żywe	żywe

Stopień wyższy

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	żywszy	żywszy	żywszy	żywsze	żywsza
D.	żywszego	żywszego	żywszego	żywszego	żywszej
C.	żywszemu	żywszemu	żywszemu	żywszemu	żywszej
B.	żywszego	żywszego	żywszy	żywsze	żywszą
N.	żywszym	żywszym	żywszym	żywszym	żywszą
Ms.	żywszym	żywszym	żywszym	żywszym	żywszej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	żywsi	żywsi	żywsze	żywsze
D.	żywszych	żywszych	żywszych	żywszych
C.	żywszym	żywszym	żywszym	żywszym
B.	żywszych	żywszych	żywszych	żywsze
N.	żywszymi	żywszymi	żywszymi	żywszymi
Ms.	żywszych	żywszych	żywszych	żywszych

Frazeologizmy

Bareja wiecznie żywy
do żywego
jak żywy
kto żyw
ktoś klnie na czym świat stoi
ktoś klnie w żywe kamienie
ktoś klnie w żywy kamień
ktoś klnie w żywe kamienie
ktoś wraca do żywych
ktoś wraca do świata żywych
ktoś wrócił do żywych
ktoś wrócił do świata żywych
w żywe oczy I
w żywe oczy II
wszystko co żywe
żywa mowa
żywa pagina
żywa pochodnia
żywa skamieniałość
żywa skamielina
żywa torpeda
żywa waga
żywa wełna
żywe mięso
żywe ciało
żywe srebro
żywy duch
żywa dusza
żywy obraz
Żywy Różaniec
żywy towar
żywy trup

Data ostatniej modyfikacji: 20.10.2022