UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

mordować

Chronologizacja

1 połowa XV w., SStp

Pochodzenie

niem. morden

1. zabijać

Definicja

umyślnie pozbawiać życia człowieka lub zwierzę

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Bieg życia śmierć

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Prawo i łamanie prawa przestępstwa

Połączenia

  • oprawca mordował; bandyci, mordercy mordują
  • mordować ludzi; kobiety, dzieci; córkę, matkę; przeciwników politycznych; funkcjonariuszy; działaczy robotniczych; nieuleczalnie chorych; jeńców, ludność cywilną, rannych; Ormian, Polaków, Żydów
  • mordować (zakrwawioną) siekierą
  • mordować na zlecenie
  • mordować w planowy, bestialski/okrutny sposób
  • mordować z zimną krwią
  • mordować bestialsko, bezlitośnie; masowo
  • mordować i terroryzować; mordować i torturować
  • mordowano strzałem w tył głowy; w czasie okupacji; w czasie II wojny światowej
  • krzyki, wrzaski mordowanych kobiet, matek, dzieci

Cytaty

Tymczasem panowie zatrzymani na ulicach Warszawy są przestępcami z górnej półki i nawet nie chcę w tych okolicznościach słuchać pseudosocjologicznych dyrdymałów o zagubionej młodzieży, frustracji itd. Po prostu w każdym społeczeństwie są psychopaci gotowi mordować innych z powodu innej barwy szalika.

źródło: NKJP: W. Hagedorny: Szast–prast: Godność bandyty, Tygodnik Ciechanowski, 2008-09-09

Czerwona na twarzy Emilia dociskała coraz mocniej poduszkę, kiedy jej wzrok padł na wirujący wokół własnej osi srebrny krzyżyk, jej własny krzyżyk, który zawsze wisiał na jej szyi i który teraz prawie dotykał poduszki, którą mordowała matkę.

źródło: NKJP: Zygmunt Miłoszewski: Domofon, 2005

Sprzedawano uwalaną ziemią marchew, osełki masła i biały ser oraz kury, wedle życzenia od ręki mordowane zakrwawioną siekierką na kawałku podkładu kolejowego obok zawsze zajętej, sterczącej wśród kałuż drewnianej ubikacji.

źródło: NKJP: Włodzimierz Kowalewski: Excentrycy, 2007

Czeczeńscy „bojownicy o wolność” to banda warta tylko stryczka. To samo sądzę o „bojownikach o wolność Kurdystanu”, „bohaterskich żołnierzach IRA”, „wspaniałych Baskach” z ETA. Po prostu mordowanie ludzi strzałami zza węgła uważam za niedopuszczalne - niezależnie od Sprawy, o którą się walczy.

źródło: NKJP: Wyzysk, Dziennik Polski, 2002-10-31

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. morduję
mordujemy
2 os. mordujesz
mordujecie
3 os. morduje
mordują

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. mordowałem
+(e)m mordował
mordowałam
+(e)m mordowała
mordowałom
+(e)m mordowało
mordowaliśmy
+(e)śmy mordowali
mordowałyśmy
+(e)śmy mordowały
2 os. mordowałeś
+(e)ś mordował
mordowałaś
+(e)ś mordowała
mordowałoś
+(e)ś mordowało
mordowaliście
+(e)ście mordowali
mordowałyście
+(e)ście mordowały
3 os. mordował
mordowała
mordowało
mordowali
mordowały

bezosobnik: mordowano

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę mordował
będę mordować
będę mordowała
będę mordować
będę mordowało
będę mordować
będziemy mordowali
będziemy mordować
będziemy mordowały
będziemy mordować
2 os. będziesz mordował
będziesz mordować
będziesz mordowała
będziesz mordować
będziesz mordowało
będziesz mordować
będziecie mordowali
będziecie mordować
będziecie mordowały
będziecie mordować
3 os. będzie mordował
będzie mordować
będzie mordowała
będzie mordować
będzie mordowało
będzie mordować
będą mordowali
będą mordować
będą mordowały
będą mordować

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. mordujmy
2 os. morduj
mordujcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. mordowałbym
bym mordował
mordowałabym
bym mordowała
mordowałobym
bym mordowało
mordowalibyśmy
byśmy mordowali
mordowałybyśmy
byśmy mordowały
2 os. mordowałbyś
byś mordował
mordowałabyś
byś mordowała
mordowałobyś
byś mordowało
mordowalibyście
byście mordowali
mordowałybyście
byście mordowały
3 os. mordowałby
by mordował
mordowałaby
by mordowała
mordowałoby
by mordowało
mordowaliby
by mordowali
mordowałyby
by mordowały

bezosobnik: mordowano by

bezokolicznik: mordować

imiesłów przysłówkowy współczesny: mordując

gerundium: mordowanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. mordowanie
mordowania
D. mordowania
mordowań
C. mordowaniu
mordowaniom
B. mordowanie
mordowania
N. mordowaniem
mordowaniami
Ms. mordowaniu
mordowaniach
W. mordowanie
mordowania

imiesłów przymiotnikowy czynny: mordujący

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. mordujący
mordujący
mordujący
mordujące
mordująca
D. mordującego
mordującego
mordującego
mordującego
mordującej
C. mordującemu
mordującemu
mordującemu
mordującemu
mordującej
B. mordującego
mordującego
mordujący
mordujące
mordującą
N. mordującym
mordującym
mordującym
mordującym
mordującą
Ms. mordującym
mordującym
mordującym
mordującym
mordującej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. mordujący
mordujący
mordujące
mordujące
D. mordujących
mordujących
mordujących
mordujących
C. mordującym
mordującym
mordującym
mordującym
B. mordujących
mordujących
mordujących
mordujące
N. mordującymi
mordującymi
mordującymi
mordującymi
Ms. mordujących
mordujących
mordujących
mordujących

imiesłów przymiotnikowy bierny: mordowany

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. mordowany
mordowany
mordowany
mordowane
mordowana
D. mordowanego
mordowanego
mordowanego
mordowanego
mordowanej
C. mordowanemu
mordowanemu
mordowanemu
mordowanemu
mordowanej
B. mordowanego
mordowanego
mordowany
mordowane
mordowaną
N. mordowanym
mordowanym
mordowanym
mordowanym
mordowaną
Ms. mordowanym
mordowanym
mordowanym
mordowanym
mordowanej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. mordowani
mordowani
mordowane
mordowane
D. mordowanych
mordowanych
mordowanych
mordowanych
C. mordowanym
mordowanym
mordowanym
mordowanym
B. mordowanych
mordowanych
mordowanych
mordowane
N. mordowanymi
mordowanymi
mordowanymi
mordowanymi
Ms. mordowanych
mordowanych
mordowanych
mordowanych

odpowiednik aspektowy: zamordować

Składnia

Rzosobowy + mordować +
KOGO/CO

2. niszczyć

Definicja

sprawiać, że jakieś zjawisko lub organizacja przestanie istnieć lub funkcjonuje gorzej

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Zasady współżycia społecznego zachowania i wyrażenia nieakceptowane społecznie

Cytaty

W praktyce jednak jest codzienne rozstrzyganie dylematu, czy doświetleniem obrazów rozwieszonych w ciemnych z natury wnętrzach zamordować klimat miejsca, czy niedoświetleniem mordować obrazy.

źródło: NKJP: (AN): Światła i cienie, Dziennik Polski, 2001-11-02

[...] na tym dziwacznym zgromadzeniu obecni byli ludzie, którzy jak nikt inny mordowali na raty idee „Solidarności” [...].

źródło: NKJP: Poważny..., Dziennik Polski, 2002-08-23

Nikt już nie wie, dlaczego złotówka jest tak dużo warta. Na czym się to trzyma. [...] polscy politycy mordują od miesięcy złotówkę, a ona nic.

źródło: NKJP: Milczenie jest złotym, Dziennik Polski, 2002-07-12

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. morduję
mordujemy
2 os. mordujesz
mordujecie
3 os. morduje
mordują

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. mordowałem
+(e)m mordował
mordowałam
+(e)m mordowała
mordowałom
+(e)m mordowało
mordowaliśmy
+(e)śmy mordowali
mordowałyśmy
+(e)śmy mordowały
2 os. mordowałeś
+(e)ś mordował
mordowałaś
+(e)ś mordowała
mordowałoś
+(e)ś mordowało
mordowaliście
+(e)ście mordowali
mordowałyście
+(e)ście mordowały
3 os. mordował
mordowała
mordowało
mordowali
mordowały

bezosobnik: mordowano

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę mordował
będę mordować
będę mordowała
będę mordować
będę mordowało
będę mordować
będziemy mordowali
będziemy mordować
będziemy mordowały
będziemy mordować
2 os. będziesz mordował
będziesz mordować
będziesz mordowała
będziesz mordować
będziesz mordowało
będziesz mordować
będziecie mordowali
będziecie mordować
będziecie mordowały
będziecie mordować
3 os. będzie mordował
będzie mordować
będzie mordowała
będzie mordować
będzie mordowało
będzie mordować
będą mordowali
będą mordować
będą mordowały
będą mordować

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. mordujmy
2 os. morduj
mordujcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. mordowałbym
bym mordował
mordowałabym
bym mordowała
mordowałobym
bym mordowało
mordowalibyśmy
byśmy mordowali
mordowałybyśmy
byśmy mordowały
2 os. mordowałbyś
byś mordował
mordowałabyś
byś mordowała
mordowałobyś
byś mordowało
mordowalibyście
byście mordowali
mordowałybyście
byście mordowały
3 os. mordowałby
by mordował
mordowałaby
by mordowała
mordowałoby
by mordowało
mordowaliby
by mordowali
mordowałyby
by mordowały

bezosobnik: mordowano by

bezokolicznik: mordować

imiesłów przysłówkowy współczesny: mordując

gerundium: mordowanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. mordowanie
mordowania
D. mordowania
mordowań
C. mordowaniu
mordowaniom
B. mordowanie
mordowania
N. mordowaniem
mordowaniami
Ms. mordowaniu
mordowaniach
W. mordowanie
mordowania

imiesłów przymiotnikowy czynny: mordujący

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. mordujący
mordujący
mordujący
mordujące
mordująca
D. mordującego
mordującego
mordującego
mordującego
mordującej
C. mordującemu
mordującemu
mordującemu
mordującemu
mordującej
B. mordującego
mordującego
mordujący
mordujące
mordującą
N. mordującym
mordującym
mordującym
mordującym
mordującą
Ms. mordującym
mordującym
mordującym
mordującym
mordującej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. mordujący
mordujący
mordujące
mordujące
D. mordujących
mordujących
mordujących
mordujących
C. mordującym
mordującym
mordującym
mordującym
B. mordujących
mordujących
mordujących
mordujące
N. mordującymi
mordującymi
mordującymi
mordującymi
Ms. mordujących
mordujących
mordujących
mordujących

imiesłów przymiotnikowy bierny: mordowany

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. mordowany
mordowany
mordowany
mordowane
mordowana
D. mordowanego
mordowanego
mordowanego
mordowanego
mordowanej
C. mordowanemu
mordowanemu
mordowanemu
mordowanemu
mordowanej
B. mordowanego
mordowanego
mordowany
mordowane
mordowaną
N. mordowanym
mordowanym
mordowanym
mordowanym
mordowaną
Ms. mordowanym
mordowanym
mordowanym
mordowanym
mordowanej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. mordowani
mordowani
mordowane
mordowane
D. mordowanych
mordowanych
mordowanych
mordowanych
C. mordowanym
mordowanym
mordowanym
mordowanym
B. mordowanych
mordowanych
mordowanych
mordowane
N. mordowanymi
mordowanymi
mordowanymi
mordowanymi
Ms. mordowanych
mordowanych
mordowanych
mordowanych

odpowiednik aspektowy: zamordować

Składnia

Rzosobowy + mordować +
CO

3. prosić

Definicja

pot. 
natarczywie prosić kogoś o coś

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia relacji międzyludzkich

Relacje znaczeniowe

synonimy:  męczyć

Cytaty

Do dziś pamiętam wakacje w Kuźnicy na Helu i Wacka mordującego mamę i ojca tak długo, aż pozwolili mu pojechać na pierwszy festiwal do Sopotu.

źródło: NKJP: Mariusz Urbanek: Zły Tyrmand, 1992

Dziecko morduje mnie o coś, co nazywa „podświetlanym pulpitem”. Podobno na tym lepiej się rysuje, przenosi szkice itp.

źródło: Internet

Ogarnia mnie strach. Jest to strach specjalnego rodzaju, doznawałem go podczas pierwszej wizyty u Wojciecha, kiedy mordował mnie godzinami z powodu trzech nikomu niepotrzebnych naboi. Jak na złość, mam znowu te naboje ze sobą.

źródło: KWSJP: Wiesław Jażdżyński: Świętokrzyski polonez, 1983

Proszę się na mnie nie gniewać już więcej nie będę mordować Was listami tylko tym jednym.

źródło: KWSJP: Zbigniew Hora: Variola vera, 1982

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. morduję
mordujemy
2 os. mordujesz
mordujecie
3 os. morduje
mordują

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. mordowałem
+(e)m mordował
mordowałam
+(e)m mordowała
mordowałom
+(e)m mordowało
mordowaliśmy
+(e)śmy mordowali
mordowałyśmy
+(e)śmy mordowały
2 os. mordowałeś
+(e)ś mordował
mordowałaś
+(e)ś mordowała
mordowałoś
+(e)ś mordowało
mordowaliście
+(e)ście mordowali
mordowałyście
+(e)ście mordowały
3 os. mordował
mordowała
mordowało
mordowali
mordowały

bezosobnik: mordowano

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę mordował
będę mordować
będę mordowała
będę mordować
będę mordowało
będę mordować
będziemy mordowali
będziemy mordować
będziemy mordowały
będziemy mordować
2 os. będziesz mordował
będziesz mordować
będziesz mordowała
będziesz mordować
będziesz mordowało
będziesz mordować
będziecie mordowali
będziecie mordować
będziecie mordowały
będziecie mordować
3 os. będzie mordował
będzie mordować
będzie mordowała
będzie mordować
będzie mordowało
będzie mordować
będą mordowali
będą mordować
będą mordowały
będą mordować

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. mordujmy
2 os. morduj
mordujcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. mordowałbym
bym mordował
mordowałabym
bym mordowała
mordowałobym
bym mordowało
mordowalibyśmy
byśmy mordowali
mordowałybyśmy
byśmy mordowały
2 os. mordowałbyś
byś mordował
mordowałabyś
byś mordowała
mordowałobyś
byś mordowało
mordowalibyście
byście mordowali
mordowałybyście
byście mordowały
3 os. mordowałby
by mordował
mordowałaby
by mordowała
mordowałoby
by mordowało
mordowaliby
by mordowali
mordowałyby
by mordowały

bezosobnik: mordowano by

bezokolicznik: mordować

imiesłów przysłówkowy współczesny: mordując

gerundium: mordowanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. mordowanie
mordowania
D. mordowania
mordowań
C. mordowaniu
mordowaniom
B. mordowanie
mordowania
N. mordowaniem
mordowaniami
Ms. mordowaniu
mordowaniach
W. mordowanie
mordowania

imiesłów przymiotnikowy czynny: mordujący

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. mordujący
mordujący
mordujący
mordujące
mordująca
D. mordującego
mordującego
mordującego
mordującego
mordującej
C. mordującemu
mordującemu
mordującemu
mordującemu
mordującej
B. mordującego
mordującego
mordujący
mordujące
mordującą
N. mordującym
mordującym
mordującym
mordującym
mordującą
Ms. mordującym
mordującym
mordującym
mordującym
mordującej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. mordujący
mordujący
mordujące
mordujące
D. mordujących
mordujących
mordujących
mordujących
C. mordującym
mordującym
mordującym
mordującym
B. mordujących
mordujących
mordujących
mordujące
N. mordującymi
mordującymi
mordującymi
mordującymi
Ms. mordujących
mordujących
mordujących
mordujących

imiesłów przymiotnikowy bierny: mordowany

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. mordowany
mordowany
mordowany
mordowane
mordowana
D. mordowanego
mordowanego
mordowanego
mordowanego
mordowanej
C. mordowanemu
mordowanemu
mordowanemu
mordowanemu
mordowanej
B. mordowanego
mordowanego
mordowany
mordowane
mordowaną
N. mordowanym
mordowanym
mordowanym
mordowanym
mordowaną
Ms. mordowanym
mordowanym
mordowanym
mordowanym
mordowanej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. mordowani
mordowani
mordowane
mordowane
D. mordowanych
mordowanych
mordowanych
mordowanych
C. mordowanym
mordowanym
mordowanym
mordowanym
B. mordowanych
mordowanych
mordowanych
mordowane
N. mordowanymi
mordowanymi
mordowanymi
mordowanymi
Ms. mordowanych
mordowanych
mordowanych
mordowanych

Składnia

Rzosobowy + mordować +
KOGO + (o CO)
Data ostatniej modyfikacji: 04.07.2025
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json