UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

wygryzać

Chronologizacja

SKN, SJPXVII, STR, SL, SWil, SJPWar, SJPDor, SJPSz, SJPDun, ISJP, PSWP, USJP

Pochodzenie

Zob. gryźć

1. robić dziury

Definicja

gryząc, robić dziury lub drążyć tunele albo powodować inne uszkodzenie w czymś

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat zwierząt zwyczaje i zachowania zwierząt

Połączenia

gąsienice, mole, myszy, owady wygryzają coś
wygryzać dziury, otwory; oczy komuś

Cytaty

Noce przebiegają pod znakiem pilchów. Te sympatyczne stworzonka [...] robiły nam pobudkę koło północy - wygryzały dziury w chlebie, sprawdzały jakość margaryny (chyba im nie smakowała), zrzucały garnki z półek, ganiały się po namiocie.

źródło: NKJP:Jan Bazyl Lipszyc, Gazeta Wyborcza, 1992-08-07

Silniejsze gryzonie zdążyły się przenieść na uprawy roślin okopowych. Wygryzają dziury w burakach, kaleczą ziemniaki i marchew.

źródło: NKJP: Jan Płaskoń, Gazeta Wyborcza, 1995-08-31

Kiedy gąsienice są jeszcze małe, to w liściach wygryzają niewielkie otwory, kształtem i wielkością przypominające te, które powstają po żerowaniu pchełek, jednak kiedy podrosną, to mogą całkowicie zniszczyć liście kapusty.

źródło: NKJP: Ogrodnicze kalendarium, Dziennik Polski, 2002-07-17

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	wygryzam	wygryzamy
2 os.	wygryzasz	wygryzacie
3 os.	wygryza	wygryzają

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	wygryzałem +(e)m wygryzał	wygryzałam +(e)m wygryzała	wygryzałom +(e)m wygryzało	wygryzaliśmy +(e)śmy wygryzali	wygryzałyśmy +(e)śmy wygryzały
2 os.	wygryzałeś +(e)ś wygryzał	wygryzałaś +(e)ś wygryzała	wygryzałoś +(e)ś wygryzało	wygryzaliście +(e)ście wygryzali	wygryzałyście +(e)ście wygryzały
3 os.	wygryzał	wygryzała	wygryzało	wygryzali	wygryzały

bezosobnik: wygryzano

Czas przyszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	będę wygryzał będę wygryzać	będę wygryzała będę wygryzać	będę wygryzało będę wygryzać	będziemy wygryzali będziemy wygryzać	będziemy wygryzały będziemy wygryzać
2 os.	będziesz wygryzał będziesz wygryzać	będziesz wygryzała będziesz wygryzać	będziesz wygryzało będziesz wygryzać	będziecie wygryzali będziecie wygryzać	będziecie wygryzały będziecie wygryzać
3 os.	będzie wygryzał będzie wygryzać	będzie wygryzała będzie wygryzać	będzie wygryzało będzie wygryzać	będą wygryzali będą wygryzać	będą wygryzały będą wygryzać

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		wygryzajmy
2 os.	wygryzaj	wygryzajcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	wygryzałbym bym wygryzał	wygryzałabym bym wygryzała	wygryzałobym bym wygryzało	wygryzalibyśmy byśmy wygryzali	wygryzałybyśmy byśmy wygryzały
2 os.	wygryzałbyś byś wygryzał	wygryzałabyś byś wygryzała	wygryzałobyś byś wygryzało	wygryzalibyście byście wygryzali	wygryzałybyście byście wygryzały
3 os.	wygryzałby by wygryzał	wygryzałaby by wygryzała	wygryzałoby by wygryzało	wygryzaliby by wygryzali	wygryzałyby by wygryzały

bezosobnik: wygryzano by

bezokolicznik: wygryzać

imiesłów przysłówkowy współczesny: wygryzając

gerundium: wygryzanie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	wygryzanie	wygryzania
D.	wygryzania	wygryzań
C.	wygryzaniu	wygryzaniom
B.	wygryzanie	wygryzania
N.	wygryzaniem	wygryzaniami
Ms.	wygryzaniu	wygryzaniach
W.	wygryzanie	wygryzania

imiesłów przymiotnikowy czynny: wygryzający

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	wygryzający	wygryzający	wygryzający	wygryzające	wygryzająca
D.	wygryzającego	wygryzającego	wygryzającego	wygryzającego	wygryzającej
C.	wygryzającemu	wygryzającemu	wygryzającemu	wygryzającemu	wygryzającej
B.	wygryzającego	wygryzającego	wygryzający	wygryzające	wygryzającą
N.	wygryzającym	wygryzającym	wygryzającym	wygryzającym	wygryzającą
Ms.	wygryzającym	wygryzającym	wygryzającym	wygryzającym	wygryzającej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	wygryzający	wygryzający	wygryzające	wygryzające
D.	wygryzających	wygryzających	wygryzających	wygryzających
C.	wygryzającym	wygryzającym	wygryzającym	wygryzającym
B.	wygryzających	wygryzających	wygryzających	wygryzające
N.	wygryzającymi	wygryzającymi	wygryzającymi	wygryzającymi
Ms.	wygryzających	wygryzających	wygryzających	wygryzających

imiesłów przymiotnikowy bierny: wygryzany

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	wygryzany	wygryzany	wygryzany	wygryzane	wygryzana
D.	wygryzanego	wygryzanego	wygryzanego	wygryzanego	wygryzanej
C.	wygryzanemu	wygryzanemu	wygryzanemu	wygryzanemu	wygryzanej
B.	wygryzanego	wygryzanego	wygryzany	wygryzane	wygryzaną
N.	wygryzanym	wygryzanym	wygryzanym	wygryzanym	wygryzaną
Ms.	wygryzanym	wygryzanym	wygryzanym	wygryzanym	wygryzanej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	wygryzani	wygryzani	wygryzane	wygryzane
D.	wygryzanych	wygryzanych	wygryzanych	wygryzanych
C.	wygryzanym	wygryzanym	wygryzanym	wygryzanym
B.	wygryzanych	wygryzanych	wygryzanych	wygryzane
N.	wygryzanymi	wygryzanymi	wygryzanymi	wygryzanymi
Ms.	wygryzanych	wygryzanych	wygryzanych	wygryzanych

Składnia

	+	wygryzać	+	CO + (w CZYM)
	+	wygryzać	+	CO + KOMU

2. jeść

Definicja

gryząc, wyjadać coś zupełnie

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Jedzenie i jego przygotowanie czynności związane z jedzeniem

CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat zwierząt zwyczaje i zachowania zwierząt

Cytaty

Byki, za nimi krowy z cielętami, potem kozy, na końcu owce. Dreptały, wygryzając starannie wszystko, co poprzedzające trzody zostawiły.

źródło: NKJP: Zofia Kossak: Przymierze, 1996

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	wygryzam	wygryzamy
2 os.	wygryzasz	wygryzacie
3 os.	wygryza	wygryzają

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	wygryzałem +(e)m wygryzał	wygryzałam +(e)m wygryzała	wygryzałom +(e)m wygryzało	wygryzaliśmy +(e)śmy wygryzali	wygryzałyśmy +(e)śmy wygryzały
2 os.	wygryzałeś +(e)ś wygryzał	wygryzałaś +(e)ś wygryzała	wygryzałoś +(e)ś wygryzało	wygryzaliście +(e)ście wygryzali	wygryzałyście +(e)ście wygryzały
3 os.	wygryzał	wygryzała	wygryzało	wygryzali	wygryzały

bezosobnik: wygryzano

Czas przyszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	będę wygryzał będę wygryzać	będę wygryzała będę wygryzać	będę wygryzało będę wygryzać	będziemy wygryzali będziemy wygryzać	będziemy wygryzały będziemy wygryzać
2 os.	będziesz wygryzał będziesz wygryzać	będziesz wygryzała będziesz wygryzać	będziesz wygryzało będziesz wygryzać	będziecie wygryzali będziecie wygryzać	będziecie wygryzały będziecie wygryzać
3 os.	będzie wygryzał będzie wygryzać	będzie wygryzała będzie wygryzać	będzie wygryzało będzie wygryzać	będą wygryzali będą wygryzać	będą wygryzały będą wygryzać

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		wygryzajmy
2 os.	wygryzaj	wygryzajcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	wygryzałbym bym wygryzał	wygryzałabym bym wygryzała	wygryzałobym bym wygryzało	wygryzalibyśmy byśmy wygryzali	wygryzałybyśmy byśmy wygryzały
2 os.	wygryzałbyś byś wygryzał	wygryzałabyś byś wygryzała	wygryzałobyś byś wygryzało	wygryzalibyście byście wygryzali	wygryzałybyście byście wygryzały
3 os.	wygryzałby by wygryzał	wygryzałaby by wygryzała	wygryzałoby by wygryzało	wygryzaliby by wygryzali	wygryzałyby by wygryzały

bezosobnik: wygryzano by

bezokolicznik: wygryzać

imiesłów przysłówkowy współczesny: wygryzając

gerundium: wygryzanie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	wygryzanie	wygryzania
D.	wygryzania	wygryzań
C.	wygryzaniu	wygryzaniom
B.	wygryzanie	wygryzania
N.	wygryzaniem	wygryzaniami
Ms.	wygryzaniu	wygryzaniach
W.	wygryzanie	wygryzania

imiesłów przymiotnikowy czynny: wygryzający

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	wygryzający	wygryzający	wygryzający	wygryzające	wygryzająca
D.	wygryzającego	wygryzającego	wygryzającego	wygryzającego	wygryzającej
C.	wygryzającemu	wygryzającemu	wygryzającemu	wygryzającemu	wygryzającej
B.	wygryzającego	wygryzającego	wygryzający	wygryzające	wygryzającą
N.	wygryzającym	wygryzającym	wygryzającym	wygryzającym	wygryzającą
Ms.	wygryzającym	wygryzającym	wygryzającym	wygryzającym	wygryzającej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	wygryzający	wygryzający	wygryzające	wygryzające
D.	wygryzających	wygryzających	wygryzających	wygryzających
C.	wygryzającym	wygryzającym	wygryzającym	wygryzającym
B.	wygryzających	wygryzających	wygryzających	wygryzające
N.	wygryzającymi	wygryzającymi	wygryzającymi	wygryzającymi
Ms.	wygryzających	wygryzających	wygryzających	wygryzających

imiesłów przymiotnikowy bierny: wygryzany

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	wygryzany	wygryzany	wygryzany	wygryzane	wygryzana
D.	wygryzanego	wygryzanego	wygryzanego	wygryzanego	wygryzanej
C.	wygryzanemu	wygryzanemu	wygryzanemu	wygryzanemu	wygryzanej
B.	wygryzanego	wygryzanego	wygryzany	wygryzane	wygryzaną
N.	wygryzanym	wygryzanym	wygryzanym	wygryzanym	wygryzaną
Ms.	wygryzanym	wygryzanym	wygryzanym	wygryzanym	wygryzanej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	wygryzani	wygryzani	wygryzane	wygryzane
D.	wygryzanych	wygryzanych	wygryzanych	wygryzanych
C.	wygryzanym	wygryzanym	wygryzanym	wygryzanym
B.	wygryzanych	wygryzanych	wygryzanych	wygryzane
N.	wygryzanymi	wygryzanymi	wygryzanymi	wygryzanymi
Ms.	wygryzanych	wygryzanych	wygryzanych	wygryzanych

Składnia

wygryzać

3. usuwać kogoś

Definicja

pot.

działając nieetycznie, usuwać kogoś skądś, żeby zająć jego miejsce

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia relacji międzyludzkich

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Zasady współżycia społecznego zachowania i wyrażenia nieakceptowane społecznie

Połączenia

wygryzać szefa
wygryzać z funkcji, ze stanowiska, ze stołka; ze składu, z zespołu
metody wygryzania

Cytaty

To prawda, że wzrok mu się szkli, kiedy zaczynasz wywód o tym, jak twoja koleżanka z firmy wygryza waszego nowego szefa, ale nikt nie wymaga od ciebie ślubu milczenia.

źródło: NKJP: Tom Bello, Jeszcze jeden męski punkt widzenia, prasa, 2000

W przyszłości chciałbym zostać kapitanem daviscupowej reprezentacji Polski. Nie zamierzam oczywiście wygryzać ze stanowiska pana Adama Królaka. On po prostu nie będzie pełnił tej funkcji wiecznie.

źródło: NKJP: Marek Michałowski, Gazeta Wyborcza, 1993-10-08

Szef młodziutkiej, bo niespełna dziewięciomiesięcznej firmy, przyjeżdża do Warszawy z głową pełną pomysłów. - Szukamy lokalnego partnera, nie chcemy błądzić po rynku i wygryzać polskich firm - tłumaczy Moens.

źródło: NKJP: Jacek Pawlicki, Polska - Belgia, Gazeta Wyborcza, 1995-10-16

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	wygryzam	wygryzamy
2 os.	wygryzasz	wygryzacie
3 os.	wygryza	wygryzają

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	wygryzałem +(e)m wygryzał	wygryzałam +(e)m wygryzała	wygryzałom +(e)m wygryzało	wygryzaliśmy +(e)śmy wygryzali	wygryzałyśmy +(e)śmy wygryzały
2 os.	wygryzałeś +(e)ś wygryzał	wygryzałaś +(e)ś wygryzała	wygryzałoś +(e)ś wygryzało	wygryzaliście +(e)ście wygryzali	wygryzałyście +(e)ście wygryzały
3 os.	wygryzał	wygryzała	wygryzało	wygryzali	wygryzały

bezosobnik: wygryzano

Czas przyszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	będę wygryzał będę wygryzać	będę wygryzała będę wygryzać	będę wygryzało będę wygryzać	będziemy wygryzali będziemy wygryzać	będziemy wygryzały będziemy wygryzać
2 os.	będziesz wygryzał będziesz wygryzać	będziesz wygryzała będziesz wygryzać	będziesz wygryzało będziesz wygryzać	będziecie wygryzali będziecie wygryzać	będziecie wygryzały będziecie wygryzać
3 os.	będzie wygryzał będzie wygryzać	będzie wygryzała będzie wygryzać	będzie wygryzało będzie wygryzać	będą wygryzali będą wygryzać	będą wygryzały będą wygryzać

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		wygryzajmy
2 os.	wygryzaj	wygryzajcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	wygryzałbym bym wygryzał	wygryzałabym bym wygryzała	wygryzałobym bym wygryzało	wygryzalibyśmy byśmy wygryzali	wygryzałybyśmy byśmy wygryzały
2 os.	wygryzałbyś byś wygryzał	wygryzałabyś byś wygryzała	wygryzałobyś byś wygryzało	wygryzalibyście byście wygryzali	wygryzałybyście byście wygryzały
3 os.	wygryzałby by wygryzał	wygryzałaby by wygryzała	wygryzałoby by wygryzało	wygryzaliby by wygryzali	wygryzałyby by wygryzały

bezosobnik: wygryzano by

bezokolicznik: wygryzać

imiesłów przysłówkowy współczesny: wygryzając

gerundium: wygryzanie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	wygryzanie	wygryzania
D.	wygryzania	wygryzań
C.	wygryzaniu	wygryzaniom
B.	wygryzanie	wygryzania
N.	wygryzaniem	wygryzaniami
Ms.	wygryzaniu	wygryzaniach
W.	wygryzanie	wygryzania

imiesłów przymiotnikowy czynny: wygryzający

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	wygryzający	wygryzający	wygryzający	wygryzające	wygryzająca
D.	wygryzającego	wygryzającego	wygryzającego	wygryzającego	wygryzającej
C.	wygryzającemu	wygryzającemu	wygryzającemu	wygryzającemu	wygryzającej
B.	wygryzającego	wygryzającego	wygryzający	wygryzające	wygryzającą
N.	wygryzającym	wygryzającym	wygryzającym	wygryzającym	wygryzającą
Ms.	wygryzającym	wygryzającym	wygryzającym	wygryzającym	wygryzającej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	wygryzający	wygryzający	wygryzające	wygryzające
D.	wygryzających	wygryzających	wygryzających	wygryzających
C.	wygryzającym	wygryzającym	wygryzającym	wygryzającym
B.	wygryzających	wygryzających	wygryzających	wygryzające
N.	wygryzającymi	wygryzającymi	wygryzającymi	wygryzającymi
Ms.	wygryzających	wygryzających	wygryzających	wygryzających

imiesłów przymiotnikowy bierny: wygryzany

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	wygryzany	wygryzany	wygryzany	wygryzane	wygryzana
D.	wygryzanego	wygryzanego	wygryzanego	wygryzanego	wygryzanej
C.	wygryzanemu	wygryzanemu	wygryzanemu	wygryzanemu	wygryzanej
B.	wygryzanego	wygryzanego	wygryzany	wygryzane	wygryzaną
N.	wygryzanym	wygryzanym	wygryzanym	wygryzanym	wygryzaną
Ms.	wygryzanym	wygryzanym	wygryzanym	wygryzanym	wygryzanej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	wygryzani	wygryzani	wygryzane	wygryzane
D.	wygryzanych	wygryzanych	wygryzanych	wygryzanych
C.	wygryzanym	wygryzanym	wygryzanym	wygryzanym
B.	wygryzanych	wygryzanych	wygryzanych	wygryzane
N.	wygryzanymi	wygryzanymi	wygryzanymi	wygryzanymi
Ms.	wygryzanych	wygryzanych	wygryzanych	wygryzanych

Składnia

wygryzać

KOGO + (z CZEGO)

Data ostatniej modyfikacji: 20.12.2009