UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

wzrosnąć

rzadziej wzróść

Chronologizacja

SJPXVII, STR, SL, SWil, SJPWar, SJPDor, SJPSz, SJPDun, ISJP, PSWP, USJP

Pochodzenie

Zob. rosnąć

1. dochody

Definicja

stać się większym, liczniejszym lub bardziej intensywnym

Warianty

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Ilość, liczby i liczenie ogólne określenia ilości

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii jakość i intensywność

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii wielkość,

Relacje znaczeniowe

antonimy:  zmniejszyć się

Połączenia

  • dług, eksport, majątek, popyt, produkt krajowy brutto, przychód; lęk, niepokój wzrósł; cena, inflacja, konsumpcja, liczba czegoś, marża, oglądalność, opłacalność, pensja, powierzchnia, przestępczość, przewaga, siła, sprzedaż, stawka, suma, temperatura, wydajność, wartość wzrosła; bezrobocie, ciśnienie, spożycie, tempo, wynagrodzenie, zadłużenie, zainteresowanie, zaludnienie, zapotrzebowanie, zużycie wzrosło; dochody, emerytury, koszty, obroty, oszczędności, podatki, stopy procentowe, wpływy, wydatki, zarobki; emocje, kompetencje wzrosły
  • wzrosnąć do jakiegoś poziomu, do iluś osób, do iluś procent, do iluś złotych
  • wzrosnąć o ileś procent, o połowę, o ileś złotych
  • wzrosnąć dwukrotnie, gwałtownie, minimalnie, nieco, nieznacznie, szybko, trzykrotnie, wyraźnie, znacznie

Cytaty

Z analizy notowań aukcyjnych wynika, że w latach 1990-1998 średnie ceny obrazów na polskim rynku wzrosły dziesięciokrotnie.

źródło: KWSJP: Piotr Sarzyński: Przewodnik po rynku malarstwa, 1999

W ciągu następnych 18 miesięcy znacznie wzrosła zależność Afganistanu od sowieckich tras tranzytowych.

źródło: KWSJP: Piotr Zams: Jak do tego doszło - Afganistan, Obóz , 1985, nr 10

Od 1992 liczba gazet rosyjskojęzycznych na Ukrainie wzrosła o przeszło połowę.

źródło: KWSJP: Anna Strońska: Dopóki milczy Ukraina, 1998

Z raportu wynika, że do 2010 r. ponadtrzykrotnie wzrośnie zapotrzebowanie na agentów biur pomagających w prowadzeniu działalności gospodarczej.

źródło: KWSJP: Warto być informatykiem, a nie górnikiem, Życie, 2000, nr 23

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. wzrosnę
 wzrośniemy
2 os. wzrośniesz
 wzrośniecie
3 os. wzrośnie
 wzrosną

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. wzrosłem
+(e)m wzrósł
 wzrosłam
+(e)m wzrosła
 wzrosłom
+(e)m wzrosło
 wzrośliśmy
+(e)śmy wzrośli
 wzrosłyśmy
+(e)śmy wzrosły
2 os. wzrosłeś
+(e)ś wzrósł
 wzrosłaś
+(e)ś wzrosła
 wzrosłoś
+(e)ś wzrosło
 wzrośliście
+(e)ście wzrośli
 wzrosłyście
+(e)ście wzrosły
3 os. wzrósł
 wzrosła
 wzrosło
 wzrośli
 wzrosły

bezosobnik: wzrośnięto

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. wzrośnijmy
2 os. wzrośnij
 wzrośnijcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. wzrósłbym
bym wzrósł
 wzrosłabym
bym wzrosła
 wzrosłobym
bym wzrosło
 wzroślibyśmy
byśmy wzrośli
 wzrosłybyśmy
byśmy wzrosły
2 os. wzrósłbyś
byś wzrósł
 wzrosłabyś
byś wzrosła
 wzrosłobyś
byś wzrosło
 wzroślibyście
byście wzrośli
 wzrosłybyście
byście wzrosły
3 os. wzrósłby
by wzrósł
 wzrosłaby
by wzrosła
 wzrosłoby
by wzrosło
 wzrośliby
by wzrośli
 wzrosłyby
by wzrosły

bezosobnik: wzrośnięto by

bezokolicznik: wzrosnąć

imiesłów przysłówkowy uprzedni: wzrósłszy

gerundium: wzrośnięcie

odpowiedniki aspektowe: wzrastać , rosnąć

Składnia

Rznieżywotny + wzrosnąć + bez ograniczeń

2. dziecko

Definicja

wychować się w jakimś środowisku lub w jakichś warunkach

Warianty

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Bieg życia narodziny i dzieciństwo

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Bieg życia dorastanie i dojrzałość

Relacje znaczeniowe

synonimy:  wychować się, wyrosnąć

Połączenia

  • dzieci, pokolenia wzrosły
  • wzrosnąć na jakichś książkach, na jakiejś literaturze, na jakichś piosenkach
  • wzrosnąć w jakiejś atmosferze, w jakimś środowisku

Cytaty

Wychował się i wzrósł w otoczeniu filozofów.

źródło: KWSJP: Teodor Jeske-Choiński: Gasnące słońce, 1958

Władysław Wygnaniec resztę życia spędził w Altenburgu pod opieką cesarza, a jego dzieci wzrosły w środowisku niemieckim.

źródło: Internet

Kilka pokoleń wzrosło na moich piosenkach.

źródło: Internet

Kompozytor cenił zarówno uniwersalność [...] języka liturgii, jak i całej wewnętrznej sfery katolicyzmu: „Wzrosłem w głębokim podziwie dla katolicyzmu [...]”.

źródło: NKJP: Stanisław Dąbek: Twórczość mszalna kompozytorów polskich XX wieku : 1900-1995, 1996

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. wzrosnę
 wzrośniemy
2 os. wzrośniesz
 wzrośniecie
3 os. wzrośnie
 wzrosną

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. wzrosłem
+(e)m wzrósł
 wzrosłam
+(e)m wzrosła
 wzrosłom
+(e)m wzrosło
 wzrośliśmy
+(e)śmy wzrośli
 wzrosłyśmy
+(e)śmy wzrosły
2 os. wzrosłeś
+(e)ś wzrósł
 wzrosłaś
+(e)ś wzrosła
 wzrosłoś
+(e)ś wzrosło
 wzrośliście
+(e)ście wzrośli
 wzrosłyście
+(e)ście wzrosły
3 os. wzrósł
 wzrosła
 wzrosło
 wzrośli
 wzrosły

bezosobnik: wzrośnięto

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. wzrośnijmy
2 os. wzrośnij
 wzrośnijcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. wzrósłbym
bym wzrósł
 wzrosłabym
bym wzrosła
 wzrosłobym
bym wzrosło
 wzroślibyśmy
byśmy wzrośli
 wzrosłybyśmy
byśmy wzrosły
2 os. wzrósłbyś
byś wzrósł
 wzrosłabyś
byś wzrosła
 wzrosłobyś
byś wzrosło
 wzroślibyście
byście wzrośli
 wzrosłybyście
byście wzrosły
3 os. wzrósłby
by wzrósł
 wzrosłaby
by wzrosła
 wzrosłoby
by wzrosło
 wzrośliby
by wzrośli
 wzrosłyby
by wzrosły

bezosobnik: wzrośnięto by

bezokolicznik: wzrosnąć

imiesłów przysłówkowy uprzedni: wzrósłszy

gerundium: wzrośnięcie

odpowiednik aspektowy: wzrastać

Składnia

Rzosobowy + wzrosnąć + bez ograniczeń
Data ostatniej modyfikacji: 10.08.2013
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN