UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

rozmarzać

Chronologizacja

1754, KorBa

1. o ziemi

Definicja

pod wpływem ciepła przestawać być twardym i zimnym lub pokrytym lodem

Wymowa

[rozmar-zać]

Pochodzenie

Zob. marznąć

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii stan skupienia, trwałość materii

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii temperatura i ogień

Relacje znaczeniowe

synonimy:  odmarzać
antonimy:  zamarzać

Połączenia

  • ziemia, grunt; lód; mięso, masło rozmarza

Cytaty

Ziemia rozmarzała i zamarzała na przemian, niestety rozsadzając asfalt.

źródło: NKJP: (SŚ) Pozimowe łatanie, Gazeta Krakowska, 2007-03-13

Marcowa pogoda przypominała a to zimową jeszcze, a to tę z przednówka wiosny, błoto na drogach naprzemiennie zamarzało i rozmarzało, zamieniając się w straszną breję, prawdziwe bagno, i powozy nasze z bagażami co rusz wpadały w nie całymi kołami.

źródło: KWJP: Olga Tokarczuk: Opowiadania bizarne, 2018

Arktyka z mniejszą ilością lodu pochłania więcej ciepła. Rozmarza wieczna zmarzlina, uwalniając uwięziony w niej metan i dwutlenek węgla.

źródło: KWJP: Łukasz Budzicz: Dlaczego mamy klimat w nosie, Gazeta Wyborcza, 2014-11-05

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. rozmarzam
rozmarzamy
2 os. rozmarzasz
rozmarzacie
3 os. rozmarza
rozmarzają

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. rozmarzałem
+(e)m rozmarzał
rozmarzałam
+(e)m rozmarzała
rozmarzałom
+(e)m rozmarzało
rozmarzaliśmy
+(e)śmy rozmarzali
rozmarzałyśmy
+(e)śmy rozmarzały
2 os. rozmarzałeś
+(e)ś rozmarzał
rozmarzałaś
+(e)ś rozmarzała
rozmarzałoś
+(e)ś rozmarzało
rozmarzaliście
+(e)ście rozmarzali
rozmarzałyście
+(e)ście rozmarzały
3 os. rozmarzał
rozmarzała
rozmarzało
rozmarzali
rozmarzały

bezosobnik: rozmarzano

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę rozmarzał
będę rozmarzać
będę rozmarzała
będę rozmarzać
będę rozmarzało
będę rozmarzać
będziemy rozmarzali
będziemy rozmarzać
będziemy rozmarzały
będziemy rozmarzać
2 os. będziesz rozmarzał
będziesz rozmarzać
będziesz rozmarzała
będziesz rozmarzać
będziesz rozmarzało
będziesz rozmarzać
będziecie rozmarzali
będziecie rozmarzać
będziecie rozmarzały
będziecie rozmarzać
3 os. będzie rozmarzał
będzie rozmarzać
będzie rozmarzała
będzie rozmarzać
będzie rozmarzało
będzie rozmarzać
będą rozmarzali
będą rozmarzać
będą rozmarzały
będą rozmarzać

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. rozmarzajmy
2 os. rozmarzaj
rozmarzajcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. rozmarzałbym
bym rozmarzał
rozmarzałabym
bym rozmarzała
rozmarzałobym
bym rozmarzało
rozmarzalibyśmy
byśmy rozmarzali
rozmarzałybyśmy
byśmy rozmarzały
2 os. rozmarzałbyś
byś rozmarzał
rozmarzałabyś
byś rozmarzała
rozmarzałobyś
byś rozmarzało
rozmarzalibyście
byście rozmarzali
rozmarzałybyście
byście rozmarzały
3 os. rozmarzałby
by rozmarzał
rozmarzałaby
by rozmarzała
rozmarzałoby
by rozmarzało
rozmarzaliby
by rozmarzali
rozmarzałyby
by rozmarzały

bezosobnik: rozmarzano by

bezokolicznik: rozmarzać

imiesłów przysłówkowy współczesny:

rozmarzając

gerundium: rozmarzanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. rozmarzanie
rozmarzania
D. rozmarzania
rozmarzań
C. rozmarzaniu
rozmarzaniom
B. rozmarzanie
rozmarzania
N. rozmarzaniem
rozmarzaniami
Ms. rozmarzaniu
rozmarzaniach
W. rozmarzanie
rozmarzania

imiesłów przymiotnikowy czynny: rozmarzający

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. rozmarzający
rozmarzający
rozmarzający
rozmarzające
rozmarzająca
D. rozmarzającego
rozmarzającego
rozmarzającego
rozmarzającego
rozmarzającej
C. rozmarzającemu
rozmarzającemu
rozmarzającemu
rozmarzającemu
rozmarzającej
B. rozmarzającego
rozmarzającego
rozmarzający
rozmarzające
rozmarzającą
N. rozmarzającym
rozmarzającym
rozmarzającym
rozmarzającym
rozmarzającą
Ms. rozmarzającym
rozmarzającym
rozmarzającym
rozmarzającym
rozmarzającej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. rozmarzający
rozmarzający
rozmarzające
rozmarzające
D. rozmarzających
rozmarzających
rozmarzających
rozmarzających
C. rozmarzającym
rozmarzającym
rozmarzającym
rozmarzającym
B. rozmarzających
rozmarzających
rozmarzających
rozmarzające
N. rozmarzającymi
rozmarzającymi
rozmarzającymi
rozmarzającymi
Ms. rozmarzających
rozmarzających
rozmarzających
rozmarzających

odpowiednik aspektowy: rozmarznąć

2. o lodzie

Definicja

o wodzie w stałym stanie skupienia: przechodzić ze stanu stałego w płynny pod wpływem podwyższonej temperatury

Wymowa

[rozmar-zać]

Pochodzenie

Zob. marznąć

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii temperatura i ogień

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii stan skupienia, trwałość materii

Relacje znaczeniowe

synonimy:  puszczać

Połączenia

  • lód rozmarza

Cytaty

Zamarznięty był spory pas przy brzegu, dalej lód rozmarzał i była już woda.

źródło: NKJP: (red): Wchodzisz w okres zmian, Dziennik Bałtycki, 2003-04-08

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. rozmarzam
rozmarzamy
2 os. rozmarzasz
rozmarzacie
3 os. rozmarza
rozmarzają

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. rozmarzałem
+(e)m rozmarzał
rozmarzałam
+(e)m rozmarzała
rozmarzałom
+(e)m rozmarzało
rozmarzaliśmy
+(e)śmy rozmarzali
rozmarzałyśmy
+(e)śmy rozmarzały
2 os. rozmarzałeś
+(e)ś rozmarzał
rozmarzałaś
+(e)ś rozmarzała
rozmarzałoś
+(e)ś rozmarzało
rozmarzaliście
+(e)ście rozmarzali
rozmarzałyście
+(e)ście rozmarzały
3 os. rozmarzał
rozmarzała
rozmarzało
rozmarzali
rozmarzały

bezosobnik: rozmarzano

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę rozmarzał
będę rozmarzać
będę rozmarzała
będę rozmarzać
będę rozmarzało
będę rozmarzać
będziemy rozmarzali
będziemy rozmarzać
będziemy rozmarzały
będziemy rozmarzać
2 os. będziesz rozmarzał
będziesz rozmarzać
będziesz rozmarzała
będziesz rozmarzać
będziesz rozmarzało
będziesz rozmarzać
będziecie rozmarzali
będziecie rozmarzać
będziecie rozmarzały
będziecie rozmarzać
3 os. będzie rozmarzał
będzie rozmarzać
będzie rozmarzała
będzie rozmarzać
będzie rozmarzało
będzie rozmarzać
będą rozmarzali
będą rozmarzać
będą rozmarzały
będą rozmarzać

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. rozmarzajmy
2 os. rozmarzaj
rozmarzajcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. rozmarzałbym
bym rozmarzał
rozmarzałabym
bym rozmarzała
rozmarzałobym
bym rozmarzało
rozmarzalibyśmy
byśmy rozmarzali
rozmarzałybyśmy
byśmy rozmarzały
2 os. rozmarzałbyś
byś rozmarzał
rozmarzałabyś
byś rozmarzała
rozmarzałobyś
byś rozmarzało
rozmarzalibyście
byście rozmarzali
rozmarzałybyście
byście rozmarzały
3 os. rozmarzałby
by rozmarzał
rozmarzałaby
by rozmarzała
rozmarzałoby
by rozmarzało
rozmarzaliby
by rozmarzali
rozmarzałyby
by rozmarzały

bezosobnik: rozmarzano by

bezokolicznik: rozmarzać

imiesłów przysłówkowy współczesny:

rozmarzając

gerundium: rozmarzanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. rozmarzanie
rozmarzania
D. rozmarzania
rozmarzań
C. rozmarzaniu
rozmarzaniom
B. rozmarzanie
rozmarzania
N. rozmarzaniem
rozmarzaniami
Ms. rozmarzaniu
rozmarzaniach
W. rozmarzanie
rozmarzania

imiesłów przymiotnikowy czynny: rozmarzający

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. rozmarzający
rozmarzający
rozmarzający
rozmarzające
rozmarzająca
D. rozmarzającego
rozmarzającego
rozmarzającego
rozmarzającego
rozmarzającej
C. rozmarzającemu
rozmarzającemu
rozmarzającemu
rozmarzającemu
rozmarzającej
B. rozmarzającego
rozmarzającego
rozmarzający
rozmarzające
rozmarzającą
N. rozmarzającym
rozmarzającym
rozmarzającym
rozmarzającym
rozmarzającą
Ms. rozmarzającym
rozmarzającym
rozmarzającym
rozmarzającym
rozmarzającej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. rozmarzający
rozmarzający
rozmarzające
rozmarzające
D. rozmarzających
rozmarzających
rozmarzających
rozmarzających
C. rozmarzającym
rozmarzającym
rozmarzającym
rozmarzającym
B. rozmarzających
rozmarzających
rozmarzających
rozmarzające
N. rozmarzającymi
rozmarzającymi
rozmarzającymi
rozmarzającymi
Ms. rozmarzających
rozmarzających
rozmarzających
rozmarzających

odpowiednik aspektowy: rozmarznąć

3. o muzyce

Definicja

sprawiać, że ktoś zaczyna wyobrażać sobie przyjemne sytuacje, które wspomina z nostalgią albo chciałby, żeby wydarzyły się naprawdę

Wymowa

[rozmažać]

Pochodzenie

Zob. marzyć

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność intelektualna człowieka nazwy działań intelektualnych człowieka

Cytaty

Drugiemu powiodło się lepiej, bo ładnie śpiewał aksamitnym basem, co Nastię rozmarzało, ale kiedy spróbował poufałości, oberwał w ucho tak niespodzianie, że omsknął się ze stołka.

źródło: NKJP: Jerzy Krzysztoń: Wielbłąd na stepie, 1978

Skrzypek rozmarzał i kusił, ale daleko mu było do tamtego z piwnymi oczami i długimi rzęsami w Ogrodzie Apollo, chociaż też był brunetem.

źródło: NKJP: Henryk Rozpędowski: Charleston, 2002

Ciepło buzującego ognia otulało mnie tchnieniem przyjaznym, jakbym przygarnął nasze psisko, kudłatego Rozboja. To ciepło rozmarzało.

źródło: NKJP: Wojciech Żukrowski: Za kurtyną mroku. Zabawa w chowanego, 1995

Cudowne i legendarne maszyny, pojazdy lśniące jak sen i rozłożyste jak pegazy. Szczególnie rozmarzał model używany z wielką lubością przez gestapowców w czasie wojny, ubeków po wojnie i realizatorów telewizyjnego teatru „Kobra” przy każdej sposobności.

źródło: NKJP: Krzysztof Rutkowski: Paryskie pasaże, Gazeta Wyborcza, 1993-03-09

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. rozmarzam
rozmarzamy
2 os. rozmarzasz
rozmarzacie
3 os. rozmarza
rozmarzają

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. rozmarzałem
+(e)m rozmarzał
rozmarzałam
+(e)m rozmarzała
rozmarzałom
+(e)m rozmarzało
rozmarzaliśmy
+(e)śmy rozmarzali
rozmarzałyśmy
+(e)śmy rozmarzały
2 os. rozmarzałeś
+(e)ś rozmarzał
rozmarzałaś
+(e)ś rozmarzała
rozmarzałoś
+(e)ś rozmarzało
rozmarzaliście
+(e)ście rozmarzali
rozmarzałyście
+(e)ście rozmarzały
3 os. rozmarzał
rozmarzała
rozmarzało
rozmarzali
rozmarzały

bezosobnik: rozmarzano

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę rozmarzał
będę rozmarzać
będę rozmarzała
będę rozmarzać
będę rozmarzało
będę rozmarzać
będziemy rozmarzali
będziemy rozmarzać
będziemy rozmarzały
będziemy rozmarzać
2 os. będziesz rozmarzał
będziesz rozmarzać
będziesz rozmarzała
będziesz rozmarzać
będziesz rozmarzało
będziesz rozmarzać
będziecie rozmarzali
będziecie rozmarzać
będziecie rozmarzały
będziecie rozmarzać
3 os. będzie rozmarzał
będzie rozmarzać
będzie rozmarzała
będzie rozmarzać
będzie rozmarzało
będzie rozmarzać
będą rozmarzali
będą rozmarzać
będą rozmarzały
będą rozmarzać

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. rozmarzajmy
2 os. rozmarzaj
rozmarzajcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. rozmarzałbym
bym rozmarzał
rozmarzałabym
bym rozmarzała
rozmarzałobym
bym rozmarzało
rozmarzalibyśmy
byśmy rozmarzali
rozmarzałybyśmy
byśmy rozmarzały
2 os. rozmarzałbyś
byś rozmarzał
rozmarzałabyś
byś rozmarzała
rozmarzałobyś
byś rozmarzało
rozmarzalibyście
byście rozmarzali
rozmarzałybyście
byście rozmarzały
3 os. rozmarzałby
by rozmarzał
rozmarzałaby
by rozmarzała
rozmarzałoby
by rozmarzało
rozmarzaliby
by rozmarzali
rozmarzałyby
by rozmarzały

bezosobnik: rozmarzano by

bezokolicznik: rozmarzać

imiesłów przysłówkowy współczesny:

rozmarzając

gerundium: rozmarzanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. rozmarzanie
rozmarzania
D. rozmarzania
rozmarzań
C. rozmarzaniu
rozmarzaniom
B. rozmarzanie
rozmarzania
N. rozmarzaniem
rozmarzaniami
Ms. rozmarzaniu
rozmarzaniach
W. rozmarzanie
rozmarzania

imiesłów przymiotnikowy czynny: rozmarzający

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. rozmarzający
rozmarzający
rozmarzający
rozmarzające
rozmarzająca
D. rozmarzającego
rozmarzającego
rozmarzającego
rozmarzającego
rozmarzającej
C. rozmarzającemu
rozmarzającemu
rozmarzającemu
rozmarzającemu
rozmarzającej
B. rozmarzającego
rozmarzającego
rozmarzający
rozmarzające
rozmarzającą
N. rozmarzającym
rozmarzającym
rozmarzającym
rozmarzającym
rozmarzającą
Ms. rozmarzającym
rozmarzającym
rozmarzającym
rozmarzającym
rozmarzającej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. rozmarzający
rozmarzający
rozmarzające
rozmarzające
D. rozmarzających
rozmarzających
rozmarzających
rozmarzających
C. rozmarzającym
rozmarzającym
rozmarzającym
rozmarzającym
B. rozmarzających
rozmarzających
rozmarzających
rozmarzające
N. rozmarzającymi
rozmarzającymi
rozmarzającymi
rozmarzającymi
Ms. rozmarzających
rozmarzających
rozmarzających
rozmarzających

imiesłów przymiotnikowy bierny: rozmarzany

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. rozmarzany
rozmarzany
rozmarzany
rozmarzane
rozmarzana
D. rozmarzanego
rozmarzanego
rozmarzanego
rozmarzanego
rozmarzanej
C. rozmarzanemu
rozmarzanemu
rozmarzanemu
rozmarzanemu
rozmarzanej
B. rozmarzanego
rozmarzanego
rozmarzany
rozmarzane
rozmarzaną
N. rozmarzanym
rozmarzanym
rozmarzanym
rozmarzanym
rozmarzaną
Ms. rozmarzanym
rozmarzanym
rozmarzanym
rozmarzanym
rozmarzanej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. rozmarzani
rozmarzani
rozmarzane
rozmarzane
D. rozmarzanych
rozmarzanych
rozmarzanych
rozmarzanych
C. rozmarzanym
rozmarzanym
rozmarzanym
rozmarzanym
B. rozmarzanych
rozmarzanych
rozmarzanych
rozmarzane
N. rozmarzanymi
rozmarzanymi
rozmarzanymi
rozmarzanymi
Ms. rozmarzanych
rozmarzanych
rozmarzanych
rozmarzanych

odpowiednik aspektowy: rozmarzyć

Składnia

bez ograniczeń + rozmarzać +
(KOGO)
Data ostatniej modyfikacji: 06.11.2025
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json