UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

flaszka

Chronologizacja

1402, SStp

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. flaszka
 flaszki
D. flaszki
 flaszek
C. flaszce
 flaszkom
B. flaszkę
 flaszki
N. flaszką
 flaszkami
Ms. flaszce
 flaszkach
W. flaszko
 flaszki

Pochodzenie

st.-w.-niem. flasca

z p.-łac. flasca 'naczynie na wino z wąską szyjką'

1.a naczynie

Definicja

pot. 
szklane lub plastikowe naczynie, zwykle w kształcie walca zwężającego się u góry, z szyjką zakończoną małym otworem, przeznaczone do przechowywania płynów

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Jedzenie i jego przygotowanie miejsca, osoby, przedmioty, sytuacje związane z jedzeniem

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Jedzenie i jego przygotowanie używki

Relacje znaczeniowe

synonimy:  butelka
hiperonimy:  naczynie

Połączenia

  • litrowa; duża; pękata, płaska; brązowa; pusta; zamknięta; jedna, druga, kolejna, następna, pierwsza, ostatnia; nowa flaszka
  • flaszka z alkoholem, z nalewką, z winem, z wódką
  • flaszka po piwie, po wódce
  • kształt; szyjka flaszki
  • etykietka na flaszce; wódka, woda we flaszce
  • flaszki stoją
  • otworzyć/otwierać, zamknąć/zamykać, zakorkować flaszkę
  • wlać do flaszki
  • sięgnąć po flaszkę

Cytaty

Postawił obok łóżka litrową flaszkę z mlekiem i przelawszy trochę do kubka, usiłował wlać Monice w usta.

źródło: NKJP: Maciej Pinkwart: Dziewczyna z Ipanemy, 2003

Na ławce siedziało dwóch podchmielonych panów z flaszką taniego wina, z której mocno pociągali.

źródło: NKJP: Adam Wajrak: Ocenzurowana wrona, Gazeta Wyborcza, 1997-04-25

W Fontenay cicho jak na wsi. Basia karmiła z flaszki Filipa, co wyglądało dość osobliwie, ja bawiłem się z chłopcami.

źródło: NKJP: Andrzej Bobkowski: Szkice piórkiem: (Francja 1940-1944), 1957

1.b zawartość

Definicja

pot. 
zawartość flaszki - butelki

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Jedzenie i jego przygotowanie miejsca, osoby, przedmioty, sytuacje związane z jedzeniem

Relacje znaczeniowe

synonimy:  butelka

Połączenia

  • cała; niedopita flaszka
  • flaszka bimbru, czystej (wódki), koniaku, piwa, samogonu, spirytusu, wina, wódki, wyborowej; denaturatu
  • wypić flaszkę

Cytaty

Wypili przywiezioną ze sobą flaszkę wódki i pojechali do następnego domu Jana Śpiewaka, gdzie próbowali siłą wyrzucić z mieszkania gospodarza.

źródło: NKJP: Wyzwoliciele z czerwoną gwiazdą, Dziennik Polski, 2002-08-21

Składnia

bez ograniczeń + flaszka +
(CZEGO)

2. z wódką

Definicja

pot. 
butelka wódki

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Jedzenie i jego przygotowanie używki

Relacje znaczeniowe

synonimy:  flacha, flasza

Połączenia

  • przysłowiowa, zwyczajowa flaszka
  • dostać, kupić; postawić, stawiać; wyciągnąć; odbijać, opróżnić/opróżniać flaszkę
  • zbierać na flaszkę, skoczyć po flaszkę

Cytaty

Kolega [...] nie tylko godziwie zapłacił, ale postawił też zwyczajową flaszkę.

źródło: NKJP: Adam Żywiecki: Autohandelspec, Kraków prasa, 1998

Preisner, chociaż surowy, to w sumie fajny gość. W każdą sobotę przyjeżdżał obejrzeć budowę. Jak był zadowolony, wyciągał flaszkę i pierwszego kielicha przypijał do nas.

źródło: NKJP: Niech się mury pną, Dziennik Polski, 2000-05-13

Frazeologizmy

bez flaszki nie rozbierzesz
bez flaszki nie razbieriosz
bez flaszki nie rozbieriosz
Data ostatniej modyfikacji: 18.02.2025
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN