UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

skowyczeć

skowytać

Chronologizacja

1500, SStp

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. skowyczę
skowyczymy
2 os. skowyczysz
skowyczycie
3 os. skowyczy
skowyczą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. skowyczałem
+(e)m skowyczał
skowyczałam
+(e)m skowyczała
skowyczałom
+(e)m skowyczało
skowyczeliśmy
+(e)śmy skowyczeli
skowyczałyśmy
+(e)śmy skowyczały
2 os. skowyczałeś
+(e)ś skowyczał
skowyczałaś
+(e)ś skowyczała
skowyczałoś
+(e)ś skowyczało
skowyczeliście
+(e)ście skowyczeli
skowyczałyście
+(e)ście skowyczały
3 os. skowyczał
skowyczała
skowyczało
skowyczeli
skowyczały

bezosobnik: skowyczano

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę skowyczał
będę skowyczeć
będę skowyczała
będę skowyczeć
będę skowyczało
będę skowyczeć
będziemy skowyczeli
będziemy skowyczeć
będziemy skowyczały
będziemy skowyczeć
2 os. będziesz skowyczał
będziesz skowyczeć
będziesz skowyczała
będziesz skowyczeć
będziesz skowyczało
będziesz skowyczeć
będziecie skowyczeli
będziecie skowyczeć
będziecie skowyczały
będziecie skowyczeć
3 os. będzie skowyczał
będzie skowyczeć
będzie skowyczała
będzie skowyczeć
będzie skowyczało
będzie skowyczeć
będą skowyczeli
będą skowyczeć
będą skowyczały
będą skowyczeć

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. skowyczmy
2 os. skowycz
skowyczcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. skowyczałbym
bym skowyczał
skowyczałabym
bym skowyczała
skowyczałobym
bym skowyczało
skowyczelibyśmy
byśmy skowyczeli
skowyczałybyśmy
byśmy skowyczały
2 os. skowyczałbyś
byś skowyczał
skowyczałabyś
byś skowyczała
skowyczałobyś
byś skowyczało
skowyczelibyście
byście skowyczeli
skowyczałybyście
byście skowyczały
3 os. skowyczałby
by skowyczał
skowyczałaby
by skowyczała
skowyczałoby
by skowyczało
skowyczeliby
by skowyczeli
skowyczałyby
by skowyczały

bezosobnik: skowyczano by

bezokolicznik: skowyczeć

imiesłów przysłówkowy współczesny: skowycząc

gerundium: skowyczenie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. skowyczenie
skowyczenia
D. skowyczenia
skowyczeń
C. skowyczeniu
skowyczeniom
B. skowyczenie
skowyczenia
N. skowyczeniem
skowyczeniami
Ms. skowyczeniu
skowyczeniach
W. skowyczenie
skowyczenia

imiesłów przymiotnikowy czynny: skowyczący

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. skowyczący
skowyczący
skowyczący
skowyczące
skowycząca
D. skowyczącego
skowyczącego
skowyczącego
skowyczącego
skowyczącej
C. skowyczącemu
skowyczącemu
skowyczącemu
skowyczącemu
skowyczącej
B. skowyczącego
skowyczącego
skowyczący
skowyczące
skowyczącą
N. skowyczącym
skowyczącym
skowyczącym
skowyczącym
skowyczącą
Ms. skowyczącym
skowyczącym
skowyczącym
skowyczącym
skowyczącej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. skowyczący
skowyczący
skowyczące
skowyczące
D. skowyczących
skowyczących
skowyczących
skowyczących
C. skowyczącym
skowyczącym
skowyczącym
skowyczącym
B. skowyczących
skowyczących
skowyczących
skowyczące
N. skowyczącymi
skowyczącymi
skowyczącymi
skowyczącymi
Ms. skowyczących
skowyczących
skowyczących
skowyczących

Pochodzenie

Zob. skowyt

1. o psie

Definicja

o psie: wydawać pyskiem wysokie, przeciągłe odgłosy pod wpływem bólu lub innych nieprzyjemnych doznań

Warianty

  • skowytać

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat zwierząt zwyczaje i zachowania zwierząt

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii dźwięki

Relacje znaczeniowe

synonimy:  skamlać, skomlić

Połączenia

  • pies, szczeniak, zwierzę skowyczy

Cytaty

[...] gospodyni, idąc do kościoła, zaczęła Zucha wiązać na łańcuchu. Latem i jesienią, chociaż było mi go bardzo żal, nie wtrącałem się. Ale teraz jest zima, mróz, i kiedy on tak skowyczy, nie mogę tego słuchać.

źródło: NKJP: Stanisław Kowalewski: Czarne okna, 1961

Potem córka przyniosła psa. Choć wściekle odpychałem go nogą, pokochał mnie do szaleństwa. Kiedy zostawiam go, wyje, nie pije, nie je, skowyczy. Tylko ja sprawić mogę, by był spokojny.

źródło: NKJP: Jerzy Trammer: Miniatury polskie, Gazeta Wyborcza, 1994-03-11

Rozległ się trzask łamanych gałęzi. Pobliska kępa krzewów zapadła się w dół. Niemal jednocześnie rozległo się skowyczenie dingo wewnątrz ogrodzenia.

źródło: NKJP: Alfred Szklarski: Tomek w krainie kangurów, 1957

Na balkonie był jeszcze uwięziony między barierkami skowyczący pies [...].

źródło: NKJP: Ewa Bożek: Skok śmierci, Gazeta Krakowska, 2003-09-22

2. o człowieku

Definicja

pod wpływem bólu lub innych przykrych doznań wydawać ustami wysokie, przeciągłe, nieartykułowane dźwięki, przypominające odgłosy wydawane w takiej sytuacji przez psa

Warianty

  • skowytać

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Stany psychiczne człowieka zachowania emocjonalne

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii dźwięki

Relacje znaczeniowe

synonimy:  jęczeć, jojczyć

Połączenia

  • skowyczeć z bólu
  • skowyczeć cicho, przejmująco, rozpaczliwie, żałośnie

Cytaty

Teraz już nie mogłam krzyczeć [...], skowyczałam z bólu i obrzydzenia i straciłam przytomność.

źródło: NKJP: Roman Antoszewski: Kariera na trzy karpie morskie, 2000

Ogień pędzi po chodniku, po ludziach, którzy nagle przestają walczyć i wszyscy razem miotają się, wrzeszczą, tarzają. Minutę później leżą już tylko i skowyczą od oparzeń.

źródło: NKJP: Jaga Rydzewska: Atalaya. Wojownicy, 2005

3. o wietrze

Definicja

wydawać wysokie, przeciągłe dźwięki, przypominające odgłosy wydawane przez psa pod wpływem bólu lub innych nieprzyjemnych doznań

Warianty

  • skowytać

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii dźwięki

Połączenia

  • wiatr, wicher skowyczał

Cytaty

Wiatr skowyczał, a my piliśmy czerwone wino [...], wytrawne w smaku dzięki domieszce żywicy sosny.

źródło: NKJP: Olga Dębicka: Śladami Greka Zorby, Dziennik Bałtycki, 2000-09-01

Wicher dął przez cały czas, przeraźliwie skowycząc.

źródło: NKJP: Zbigniew Raszewski: Raptularz (1965-67), 1967

[...] auto, skowycząc oponami, zawracało na szosie.

źródło: NKJP: Wojciech Żukrowski: Kamienne tablice, 1966

4. że jest źle

Definicja

pot. 
narzekać na coś lub kogoś przysparzającego mówiącemu kłopotów, tak że emocjonalna reakcja jest silnie uzewnętrzniana głosem

Warianty

  • skowytać

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Stany psychiczne człowieka zachowania emocjonalne

Relacje znaczeniowe

synonimy:  biadolić, jęczeć, skamlać, skamleć, skamłać, skomleć, skomlić, skwierczeć
hiperonimy:  narzekać

Cytaty

- Chłopy! Świętemu odwaliło w dekiel! - skowyczał Ćmaga, gdy objawiłem cel wędrówki. - Jak Boga kocham! Całkiem mu się przeszkliło!

źródło: NKJP: Piotr Śliwiński: Dziki kąt, 2007

Siedział w nim diabelski ambit, nie mógł wybaczyć, że wnuczka poszła za mnie, a nie za księgowego, ciągle skowyczał, że piłby sobie teraz na umór słodką herbatę, zagryzał chlebem z marmoladą.

źródło: NKJP: Janusz Głowacki: Rose Café i inne opowieści, 1997

Wszyscy się tu zwalają, bo myślą, że nie wiadomo jaki dobrobyt, a potem skowyczą, że brudno, że ciasno, że drogo.

źródło: Internet: demotywatory.pl

Składnia

bez ograniczeń + skowyczeć +
że + ZDANIE
bez ograniczeń + skowyczeć +
MOWA WPROST

5. o pomoc

Definicja

pot. 
prosić o coś, uzewnętrzniając głosem silne pragnienie uzyskania tego

Warianty

  • skowytać

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia relacji międzyludzkich

Relacje znaczeniowe

synonimy:  jęczeć, skamlać, skamleć, skamłać, skomleć, skomlić
hiperonimy:  prosić

Cytaty

Skowyczymy o normalność, mimo że już nie potrafimy jej opisać.

źródło: Internet: powiatdabrowski.pl

Składnia

bez ograniczeń + skowyczeć +
o CO
Data ostatniej modyfikacji: 11.06.2024
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json