UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

melodia

Chronologizacja

2 połowa XVI w., Bańk

Pochodzenie

łac. śred. melodia

z gr. melōidía 'śpiewanie, śpiew; pieśń, muzyka'

1. pieśni

Definicja

kompozycja dźwięków wykonywana głosem lub na instrumentach muzycznych

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność artystyczna człowieka muzyka

Połączenia

  • melodia ludowa
  • melodia arii, hymnu, kolędy, kujawiaka, marsza, międzynarodówki, nokturnu, pieśni, piosenki, poloneza, tanga, utworu, walca
  • melodia do słów, do tekstu
  • melodia z gramofonu, z płyty, z radia
  • rytm i melodia, słowa i melodia, tekst i melodia
  • fragment, kawałek, rytm, takt, urywek, wiązanka melodii
  • banalna, chwytliwa, cicha, cygańska, góralska, jednostajna, leniwa, łagodna, łzawa, marszowa, monotonna, najpiękniejsza, nastrojowa, piękna, piskliwa, popularna, porywająca, prosta, przebojowa, przytłumiona, rzewna, sentymentalna, słodka, skoczna, spokojna, stara, tęskna, ukochana, ulubiona, uroczysta, wesoła, zapomniana, zasłyszana, znana, żywa melodia
  • melodia brzmi, dobiega skądś, płynie, urwała się, towarzyszy czemuś
  • grać, gwizdać, komponować, nucić, pisać, podchwycić, snuć, tworzyć, ułożyć, urwać, usłyszeć, wygrywać, wykonywać, wymyślić, wyśpiewywać, znać melodię
  • pasować do melodii
  • zanucić, zaśpiewać coś na jakąś melodię
  • układać się w melodię

Cytaty

W oddali słychać śpiew i melodię popularnego niegdyś polskiego przeboju.

źródło: NKJP: Marek Krajewski; Mariusz Czubaj: Róże cmentarne, 2009

Świeci lampa, za oknem ciemno, a tu bezpiecznie i z radia płynie jakaś taneczna melodia.

źródło: NKJP: Sonia Raduńska: Kartki z białego zeszytu, 2008

W skroniach tętniła mi melodia jakiegoś błahego walczyka, spleciona wesoło z żywym rytmem końskiego biegu i z turkotem kół po białej drodze.

źródło: NKJP: Jan Józef Szczepański: Polska jesień, 1955

Julek, który bardzo szybko pogodził się z obecnością dziewczyn, wpadł w dobry humor i wygwizdywał kawałki rozmaitych melodii.

źródło: NKJP: Irena Jurgielewiczowa: Ten obcy, 1990

Dorothea nauczyła się grać na klarnecie, Bogusław akompaniował jej na gitarze. Wspólnie pracowali nad dawnymi melodiami klezmerskimi.

źródło: NKJP: Ewa Bugno: Galicjaner Sztetl, Gazeta Krakowska, 2005-06-20

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. melodia
melodie
D. melodii
melodii
neut
melodyj
char
C. melodii
melodiom
B. melodię
melodie
N. melodią
melodiami
Ms. melodii
melodiach
W. melodio
melodie

Składnia

bez ograniczeń + melodia +
CZEGO
bez ograniczeń + melodia +
JAKA

2. wiatru

Definicja

płynne brzmienie

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii dźwięki

Relacje znaczeniowe

synonimy:  muzyka
hiperonimy:  brzmienie

Połączenia

  • melodia deszczu, głosu, języka, morza, tekstu, wiatru, wiersza

Cytaty

Nic tak nie pozwala złapać melodii języka jak poezja.

źródło: NKJP: Elżbieta Cichocka: Rozumem Moskwy nie ogarniesz, Gazeta Wyborcza, 1994-12-24

W konkursowe szranki stają recytatorzy i gawędziarze z różnych grup wiekowych, w większości znakomicie przygotowani przez swoich opiekunów, dobrze obznajomieni z gwarą, wyczuleni na melodię wiersza, obdarzeni talentem.

źródło: NKJP: (ASZ): Którym droga gwara..., Dziennik Polski, 2006-01-12

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. melodia
melodie
D. melodii
melodii
neut
melodyj
char
C. melodii
melodiom
B. melodię
melodie
N. melodią
melodiami
Ms. melodii
melodiach
W. melodio
melodie

Inne uwagi

Zwykle lp

Składnia

bez ograniczeń + melodia +
CZEGO

Frazeologizmy

ktoś ma melodię do czegoś
kurza twarz
kurza melodia
melodia przyszłości
Data ostatniej modyfikacji: 16.05.2014
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json