UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

głosić

Chronologizacja

1 połowa XV w., SStp
Inne znaczenie: 'śpiewać, ćwierkać (o ptakach)'

Pochodzenie

psł. *golsiti 'wydawać głos, mówić głośno, wołać'

1. poglądy

Definicja

rozpowszechniać jakieś idee lub poglądy

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność intelektualna człowieka nazwy działań intelektualnych człowieka

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  rozpowszechniać

Połączenia

  • myśliciel, polityk, prorok głosi
  • głosić doktrynę, hasła, hipotezę, idee, koncepcję, naukę, opinię, poglądy, program, przekonania, sądy, teorię, tezę, zasadę; konieczność czegoś, pochwałę czegoś; frazesy, slogany; herezje; czyjąś chwałę, kult kogoś; miłość, pokój, wiarę, wolność słowa; Dobrą Nowinę, Ewangelię
  • głosić jawnie, konsekwentnie, oficjalnie, otwarcie, publicznie, śmiało
  • iść, zacząć głosić
  • chodzić i głosić, wyznawać i głosić

Cytaty

Głoszono tezy, że świat pełen jest przeciwieństw.

źródło: KWSJP: Stanisław Jedynak: Bogowie, władcy i zwykli ludzie, 1986

Z dnia na dzień wzgardził doczesnością, rozdał majątek żebrakom i poszedł na pustynię rozmyślać i głosić Słowo Boże.

źródło: KWSJP: Marcin Wolski: Agent dołu, 1988

Opierał przyrodoznawstwo i medycynę na poznaniu doświadczalnym oraz głosił potrzebę uczenia się od natury.

źródło: KWSJP: Wacław Gołembowicz: Wędrowiec, 1963

Zginęli śmiercią bohaterów, oddali życie za głoszone przez siebie prawdy.

źródło: KWSJP: Stanisław Haduch: W służbie Eskulapa, 1986

Wyznając zasady stoików, głosił publicznie, że wierzy w bogów, i składał sam ofiary na ołtarzu Jowisza Kapitolińskiego.

źródło: KWSJP: Teodor Jeske-Choiński: Gasnące słońce, 1958

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. głoszę
głosimy
2 os. głosisz
głosicie
3 os. głosi
głoszą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. głosiłem
+(e)m głosił
głosiłam
+(e)m głosiła
głosiłom
+(e)m głosiło
głosiliśmy
+(e)śmy głosili
głosiłyśmy
+(e)śmy głosiły
2 os. głosiłeś
+(e)ś głosił
głosiłaś
+(e)ś głosiła
głosiłoś
+(e)ś głosiło
głosiliście
+(e)ście głosili
głosiłyście
+(e)ście głosiły
3 os. głosił
głosiła
głosiło
głosili
głosiły

bezosobnik: głoszono

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę głosił
będę głosić
będę głosiła
będę głosić
będę głosiło
będę głosić
będziemy głosili
będziemy głosić
będziemy głosiły
będziemy głosić
2 os. będziesz głosił
będziesz głosić
będziesz głosiła
będziesz głosić
będziesz głosiło
będziesz głosić
będziecie głosili
będziecie głosić
będziecie głosiły
będziecie głosić
3 os. będzie głosił
będzie głosić
będzie głosiła
będzie głosić
będzie głosiło
będzie głosić
będą głosili
będą głosić
będą głosiły
będą głosić

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. głośmy
2 os. głoś
głoście

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. głosiłbym
bym głosił
głosiłabym
bym głosiła
głosiłobym
bym głosiło
głosilibyśmy
byśmy głosili
głosiłybyśmy
byśmy głosiły
2 os. głosiłbyś
byś głosił
głosiłabyś
byś głosiła
głosiłobyś
byś głosiło
głosilibyście
byście głosili
głosiłybyście
byście głosiły
3 os. głosiłby
by głosił
głosiłaby
by głosiła
głosiłoby
by głosiło
głosiliby
by głosili
głosiłyby
by głosiły

bezosobnik: głoszono by

bezokolicznik: głosić

imiesłów przysłówkowy współczesny: głosząc

gerundium: głoszenie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. głoszenie
głoszenia
D. głoszenia
głoszeń
C. głoszeniu
głoszeniom
B. głoszenie
głoszenia
N. głoszeniem
głoszeniami
Ms. głoszeniu
głoszeniach
W. głoszenie
głoszenia

imiesłów przymiotnikowy czynny: głoszący

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. głoszący
głoszący
głoszący
głoszące
głosząca
D. głoszącego
głoszącego
głoszącego
głoszącego
głoszącej
C. głoszącemu
głoszącemu
głoszącemu
głoszącemu
głoszącej
B. głoszącego
głoszącego
głoszący
głoszące
głoszącą
N. głoszącym
głoszącym
głoszącym
głoszącym
głoszącą
Ms. głoszącym
głoszącym
głoszącym
głoszącym
głoszącej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. głoszący
głoszący
głoszące
głoszące
D. głoszących
głoszących
głoszących
głoszących
C. głoszącym
głoszącym
głoszącym
głoszącym
B. głoszących
głoszących
głoszących
głoszące
N. głoszącymi
głoszącymi
głoszącymi
głoszącymi
Ms. głoszących
głoszących
głoszących
głoszących

imiesłów przymiotnikowy bierny: głoszony

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. głoszony
głoszony
głoszony
głoszone
głoszona
D. głoszonego
głoszonego
głoszonego
głoszonego
głoszonej
C. głoszonemu
głoszonemu
głoszonemu
głoszonemu
głoszonej
B. głoszonego
głoszonego
głoszony
głoszone
głoszoną
N. głoszonym
głoszonym
głoszonym
głoszonym
głoszoną
Ms. głoszonym
głoszonym
głoszonym
głoszonym
głoszonej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. głoszeni
głoszeni
głoszone
głoszone
D. głoszonych
głoszonych
głoszonych
głoszonych
C. głoszonym
głoszonym
głoszonym
głoszonym
B. głoszonych
głoszonych
głoszonych
głoszone
N. głoszonymi
głoszonymi
głoszonymi
głoszonymi
Ms. głoszonych
głoszonych
głoszonych
głoszonych

Składnia

Rzosobowy + głosić +
CO
Rzosobowy + głosić +
że ZDANIE

2. legenda, zasada

Definicja

przekazywać jakąś treść

Kwalifikacja tematyczna

ATEMATYCZNY

Połączenia

  • aksjomat, doktryna, hipoteza, idea, koncepcja, legenda, opinia, porzekadło, przepis, teoria, teza, zasada; komunikat, oświadczenie; plotka, wieść; napis, transparent głosi
  • głosić istnienie czegoś, jakieś prawdy

Cytaty

Stoimy przed wykopanym tu w 1948 roku pniem jakiegoś drzewa iglastego, należącego - jak głosi tabliczka informacyjna - do rodziny podcarpus […]. Archeologiczny olbrzym ma trzy metry średnicy.

źródło: KWSJP: Stefan Henel: Spotkania nad brzegami, 1952

Stał się zaciekłym zwolennikiem hipotezy głoszącej możliwość kontaktów jakichś przedstawicieli pozaziemskiej cywilizacji z Ziemią.

źródło: NKJP: Internet

W okolicach Pafos [...], między trzema skałami, miała wyłonić się z morskiej piany najpiękniejsza z greckich bogiń Afrodyta. [...] Legenda głosi, że jedno opłynięcie skał odmładza o rok.

źródło: KWSJP: Krzysztof Grzybowski: Wyspa, gdzie narodziła się Afrodyta, Życie Warszawy, 2002, nr 20

Plotki głoszą, że większe interesy gangu finansują „porządni” biznesmeni.

źródło: KWSJP: Monika Kwiatkowska: Jak gangster z gangsterem, Dziennik Polski, 1998-02-13

Plakaty i napisy na billboardach głosiły „Nie chcemy obcokrajowców”, „Turcja poza Unią”.

źródło: KWSJP: Dzwonek alarmowy, Trybuna, 2006

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. głoszę
głosimy
2 os. głosisz
głosicie
3 os. głosi
głoszą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. głosiłem
+(e)m głosił
głosiłam
+(e)m głosiła
głosiłom
+(e)m głosiło
głosiliśmy
+(e)śmy głosili
głosiłyśmy
+(e)śmy głosiły
2 os. głosiłeś
+(e)ś głosił
głosiłaś
+(e)ś głosiła
głosiłoś
+(e)ś głosiło
głosiliście
+(e)ście głosili
głosiłyście
+(e)ście głosiły
3 os. głosił
głosiła
głosiło
głosili
głosiły

bezosobnik: głoszono

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę głosił
będę głosić
będę głosiła
będę głosić
będę głosiło
będę głosić
będziemy głosili
będziemy głosić
będziemy głosiły
będziemy głosić
2 os. będziesz głosił
będziesz głosić
będziesz głosiła
będziesz głosić
będziesz głosiło
będziesz głosić
będziecie głosili
będziecie głosić
będziecie głosiły
będziecie głosić
3 os. będzie głosił
będzie głosić
będzie głosiła
będzie głosić
będzie głosiło
będzie głosić
będą głosili
będą głosić
będą głosiły
będą głosić

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. głośmy
2 os. głoś
głoście

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. głosiłbym
bym głosił
głosiłabym
bym głosiła
głosiłobym
bym głosiło
głosilibyśmy
byśmy głosili
głosiłybyśmy
byśmy głosiły
2 os. głosiłbyś
byś głosił
głosiłabyś
byś głosiła
głosiłobyś
byś głosiło
głosilibyście
byście głosili
głosiłybyście
byście głosiły
3 os. głosiłby
by głosił
głosiłaby
by głosiła
głosiłoby
by głosiło
głosiliby
by głosili
głosiłyby
by głosiły

bezosobnik: głoszono by

bezokolicznik: głosić

imiesłów przysłówkowy współczesny: głosząc

gerundium: głoszenie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. głoszenie
głoszenia
D. głoszenia
głoszeń
C. głoszeniu
głoszeniom
B. głoszenie
głoszenia
N. głoszeniem
głoszeniami
Ms. głoszeniu
głoszeniach
W. głoszenie
głoszenia

imiesłów przymiotnikowy czynny: głoszący

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. głoszący
głoszący
głoszący
głoszące
głosząca
D. głoszącego
głoszącego
głoszącego
głoszącego
głoszącej
C. głoszącemu
głoszącemu
głoszącemu
głoszącemu
głoszącej
B. głoszącego
głoszącego
głoszący
głoszące
głoszącą
N. głoszącym
głoszącym
głoszącym
głoszącym
głoszącą
Ms. głoszącym
głoszącym
głoszącym
głoszącym
głoszącej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. głoszący
głoszący
głoszące
głoszące
D. głoszących
głoszących
głoszących
głoszących
C. głoszącym
głoszącym
głoszącym
głoszącym
B. głoszących
głoszących
głoszących
głoszące
N. głoszącymi
głoszącymi
głoszącymi
głoszącymi
Ms. głoszących
głoszących
głoszących
głoszących

imiesłów przymiotnikowy bierny: głoszony

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. głoszony
głoszony
głoszony
głoszone
głoszona
D. głoszonego
głoszonego
głoszonego
głoszonego
głoszonej
C. głoszonemu
głoszonemu
głoszonemu
głoszonemu
głoszonej
B. głoszonego
głoszonego
głoszony
głoszone
głoszoną
N. głoszonym
głoszonym
głoszonym
głoszonym
głoszoną
Ms. głoszonym
głoszonym
głoszonym
głoszonym
głoszonej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. głoszeni
głoszeni
głoszone
głoszone
D. głoszonych
głoszonych
głoszonych
głoszonych
C. głoszonym
głoszonym
głoszonym
głoszonym
B. głoszonych
głoszonych
głoszonych
głoszone
N. głoszonymi
głoszonymi
głoszonymi
głoszonymi
Ms. głoszonych
głoszonych
głoszonych
głoszonych

Składnia

Rznieżywotny + głosić +
CO
Rznieżywotny + głosić +
że ZDANIE
Rznieżywotny + głosić +
MOWA WPROST

3. kazanie

Definicja

książk. 
wypowiadać jakiś tekst publicznie do zgromadzonych osób

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Język mówienie

Relacje znaczeniowe

synonimy:  wygłaszać
hiperonimy:  mówić

Połączenia

  • kapelan, kaznodzieja, ksiądz, misjonarz głosi
  • głosić homilię, kazanie, rekolekcje; wykłady
  • głosić w kościele, w radiu, w parlamencie

Cytaty

Był wyznania prawosławnego. Jednak w kościele rzymskokatolickim głosił rekolekcje.

źródło: KWSJP: Jadwiga Michalczyk: Profesor Sergiusz Riabinin, Nasze Czuby, 1997, nr 58

Jechał głosić katechezy neokatechumenalne.

źródło: KWSJP: Henryk Dziadosz SJ: Doświadczyć Boga: życie chrześcijańskie w ćwiczeniach duchownych św. Ignacego Loyoli, 2000

Odnosi się teraz wrażenie, że ATK jest bardziej znana za granicą niż w Warszawie [...]. Nasi pracownicy głosili wykłady na prawie 40 uniwersytetach zagranicznych.

źródło: KWSJP: Grzegosz Niegodzisz: Mówi „Słowu” ks. Prof. Remigiusz SOBAŃSKI rektor Akademii Teologii Katolickiej w Warszawie, Słowo Powszechne, 1981, nr 248

Poza katechezą miałem normalne obowiązki wikarego: głoszenie kazań, spowiadanie, prowadzenie pogrzebów.

źródło: KWSJP: Jan Paulas; Cezary Sękalski: Oni nas stworzyli, 2002

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. głoszę
głosimy
2 os. głosisz
głosicie
3 os. głosi
głoszą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. głosiłem
+(e)m głosił
głosiłam
+(e)m głosiła
głosiłom
+(e)m głosiło
głosiliśmy
+(e)śmy głosili
głosiłyśmy
+(e)śmy głosiły
2 os. głosiłeś
+(e)ś głosił
głosiłaś
+(e)ś głosiła
głosiłoś
+(e)ś głosiło
głosiliście
+(e)ście głosili
głosiłyście
+(e)ście głosiły
3 os. głosił
głosiła
głosiło
głosili
głosiły

bezosobnik: głoszono

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę głosił
będę głosić
będę głosiła
będę głosić
będę głosiło
będę głosić
będziemy głosili
będziemy głosić
będziemy głosiły
będziemy głosić
2 os. będziesz głosił
będziesz głosić
będziesz głosiła
będziesz głosić
będziesz głosiło
będziesz głosić
będziecie głosili
będziecie głosić
będziecie głosiły
będziecie głosić
3 os. będzie głosił
będzie głosić
będzie głosiła
będzie głosić
będzie głosiło
będzie głosić
będą głosili
będą głosić
będą głosiły
będą głosić

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. głośmy
2 os. głoś
głoście

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. głosiłbym
bym głosił
głosiłabym
bym głosiła
głosiłobym
bym głosiło
głosilibyśmy
byśmy głosili
głosiłybyśmy
byśmy głosiły
2 os. głosiłbyś
byś głosił
głosiłabyś
byś głosiła
głosiłobyś
byś głosiło
głosilibyście
byście głosili
głosiłybyście
byście głosiły
3 os. głosiłby
by głosił
głosiłaby
by głosiła
głosiłoby
by głosiło
głosiliby
by głosili
głosiłyby
by głosiły

bezosobnik: głoszono by

bezokolicznik: głosić

imiesłów przysłówkowy współczesny: głosząc

gerundium: głoszenie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. głoszenie
głoszenia
D. głoszenia
głoszeń
C. głoszeniu
głoszeniom
B. głoszenie
głoszenia
N. głoszeniem
głoszeniami
Ms. głoszeniu
głoszeniach
W. głoszenie
głoszenia

imiesłów przymiotnikowy czynny: głoszący

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. głoszący
głoszący
głoszący
głoszące
głosząca
D. głoszącego
głoszącego
głoszącego
głoszącego
głoszącej
C. głoszącemu
głoszącemu
głoszącemu
głoszącemu
głoszącej
B. głoszącego
głoszącego
głoszący
głoszące
głoszącą
N. głoszącym
głoszącym
głoszącym
głoszącym
głoszącą
Ms. głoszącym
głoszącym
głoszącym
głoszącym
głoszącej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. głoszący
głoszący
głoszące
głoszące
D. głoszących
głoszących
głoszących
głoszących
C. głoszącym
głoszącym
głoszącym
głoszącym
B. głoszących
głoszących
głoszących
głoszące
N. głoszącymi
głoszącymi
głoszącymi
głoszącymi
Ms. głoszących
głoszących
głoszących
głoszących

imiesłów przymiotnikowy bierny: głoszony

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. głoszony
głoszony
głoszony
głoszone
głoszona
D. głoszonego
głoszonego
głoszonego
głoszonego
głoszonej
C. głoszonemu
głoszonemu
głoszonemu
głoszonemu
głoszonej
B. głoszonego
głoszonego
głoszony
głoszone
głoszoną
N. głoszonym
głoszonym
głoszonym
głoszonym
głoszoną
Ms. głoszonym
głoszonym
głoszonym
głoszonym
głoszonej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. głoszeni
głoszeni
głoszone
głoszone
D. głoszonych
głoszonych
głoszonych
głoszonych
C. głoszonym
głoszonym
głoszonym
głoszonym
B. głoszonych
głoszonych
głoszonych
głoszone
N. głoszonymi
głoszonymi
głoszonymi
głoszonymi
Ms. głoszonych
głoszonych
głoszonych
głoszonych

odpowiednik aspektowy: wygłosić

Składnia

Rzosobowy + głosić +
CO
Data ostatniej modyfikacji: 14.05.2025
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json