UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

wlecieć

Chronologizacja

XVI w., SPXVI
Na podstawie indeksu haseł

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. wlecę
 wlecimy
2 os. wlecisz
 wlecicie
3 os. wleci
 wlecą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. wleciałem
+(e)m wleciał
 wleciałam
+(e)m wleciała
 wleciałom
+(e)m wleciało
 wlecieliśmy
+(e)śmy wlecieli
 wleciałyśmy
+(e)śmy wleciały
2 os. wleciałeś
+(e)ś wleciał
 wleciałaś
+(e)ś wleciała
 wleciałoś
+(e)ś wleciało
 wlecieliście
+(e)ście wlecieli
 wleciałyście
+(e)ście wleciały
3 os. wleciał
 wleciała
 wleciało
 wlecieli
 wleciały

bezosobnik: wleciano

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. wlećmy
2 os. wleć
 wlećcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. wleciałbym
bym wleciał
 wleciałabym
bym wleciała
 wleciałobym
bym wleciało
 wlecielibyśmy
byśmy wlecieli
 wleciałybyśmy
byśmy wleciały
2 os. wleciałbyś
byś wleciał
 wleciałabyś
byś wleciała
 wleciałobyś
byś wleciało
 wlecielibyście
byście wlecieli
 wleciałybyście
byście wleciały
3 os. wleciałby
by wleciał
 wleciałaby
by wleciała
 wleciałoby
by wleciało
 wlecieliby
by wlecieli
 wleciałyby
by wleciały

bezosobnik: wleciano by

bezokolicznik: wlecieć

imiesłów przysłówkowy uprzedni: wleciawszy

gerundium: wlecenie

odpowiedniki aspektowe: wlatać , wlatywać

Pochodzenie

Zob. lecieć

1. o ptaku

Definicja

dostać się do jakiegoś wnętrza, przemieszczając się w powietrzu

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii ruch i spoczynek

Połączenia

  • komar, nietoperz, ptak; samolot wleciał; mucha, osa wleciała
  • wlecieć do domu, do kuchni, do pokoju, do środka, do wnętrza
  • wlecieć przez okno

Cytaty

Pewnego dnia wleciała do pokoju biedronka.

źródło: NKJP: Manuela Gretkowska: Kabaret metafizyczny, 1994

Szybowiec wleciał w las i wytracał prędkość, zahaczając skrzydłami o drzewa.

źródło: NKJP: Adam Wojciech: Szybowiec runął w las, Nowa Trybuna Opolska, 2006

Strzepnął szarańczę, która z furkotem wleciała przez okno i wczepiła mu się we włosy.

źródło: NKJP: Wojciech Żukrowski: Kamienne tablice, 1966

Składnia

bez ograniczeń + wlecieć +
(DOKĄD)

2. o świetle

Definicja

przedostać się do wnętrza czegoś

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii ruch i spoczynek

Relacje znaczeniowe

synonimy:  wpaść

Połączenia

  • powietrze, światło wleciało
  • wlecieć do pokoju, do środka
  • wlecieć przez okno

Cytaty

[...] z ulicy wleciał do bramy rozpaczliwy krzyk.

źródło: NKJP: Roman Bratny: Kolumbowie – rocznik 20, 1957

Otworzyłem okno; do pokoju wleciało świeże powietrze.

źródło: NKJP: Internet

Światło wleci sobie przez wizjer, odbije się od lusterek.

źródło: NKJP: Internet

Składnia

bez ograniczeń + wlecieć +
(DOKĄD)

3. o śpieszącym się

Definicja

pot. 
wbiec dokądś w pośpiechu

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii ruch i spoczynek

Cytaty

Bronek, jak usłyszał przez radio o zamachu na Jana Pawła II, wleciał do kościoła z wrzaskiem, przerwał mszę.

źródło: NKJP: Mariusz Ziomecki: Lato nieśmiertelnych, 2002

Pamiętam, jak z bramy już ujrzeliśmy, że oficyna nasza stoi. Ujrzeliśmy piętro. Drugie. I trzecie [...]. Wlecieliśmy na górę.

źródło: NKJP: Miron Białoszewski: Pamiętnik z Powstania Warszawskiego, 1984

- Rychło w czas. Teraz do roboty! [...] I czapkę zdjąć! - Rzeczywiście, ze zdenerwowania wleciałem nie tyle zresztą w czapce, co w hełmie, bez pamięci o jakichkolwiek formach.

źródło: NKJP: Janusz Głowacki: Rose Café i inne opowieści, 1997

Składnia

bez ograniczeń + wlecieć +
(DOKĄD)

4. o pieniądzach

Definicja

pot. 
niespodziewanie stać się czyjąś własnością

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Finanse własność

Relacje znaczeniowe

synonimy:  wpaść

Cytaty

Czeka mnie trochę papierkowej roboty i jakaś kasa powinna wlecieć do kieszeni.

źródło: Internet: forumprawne.org

Dzięki wszystkim. Jak wleci mi jakaś kasa, to się jeszcze odezwę.

źródło: NKJP: Internet

Jak pieniądze wleciały, to i zabalować trzeba w końcu.

źródło: Internet: pl.jeder.pl

Składnia

bez ograniczeń + wlecieć +
(DOKĄD)

Przysłowia

Pieczone gołąbki nie wlecą same do gąbki
Data ostatniej modyfikacji: 30.04.2021
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN