UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

wielkoduszny

Chronologizacja

1779, SL

Odmiana

część mowy: przymiotnik


Stopień równy

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. wielkoduszny
wielkoduszny
wielkoduszny
wielkoduszne
wielkoduszna
D. wielkodusznego
wielkodusznego
wielkodusznego
wielkodusznego
wielkodusznej
C. wielkodusznemu
wielkodusznemu
wielkodusznemu
wielkodusznemu
wielkodusznej
B. wielkodusznego
wielkodusznego
wielkoduszny
wielkoduszne
wielkoduszną
N. wielkodusznym
wielkodusznym
wielkodusznym
wielkodusznym
wielkoduszną
Ms. wielkodusznym
wielkodusznym
wielkodusznym
wielkodusznym
wielkodusznej
W. wielkoduszny
wielkoduszny
wielkoduszny
wielkoduszne
wielkoduszna
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. wielkoduszni
wielkoduszni
wielkoduszne
wielkoduszne
D. wielkodusznych
wielkodusznych
wielkodusznych
wielkodusznych
C. wielkodusznym
wielkodusznym
wielkodusznym
wielkodusznym
B. wielkodusznych
wielkodusznych
wielkodusznych
wielkoduszne
N. wielkodusznymi
wielkodusznymi
wielkodusznymi
wielkodusznymi
Ms. wielkodusznych
wielkodusznych
wielkodusznych
wielkodusznych
W. wielkoduszni
wielkoduszni
wielkoduszne
wielkoduszne

Stopień wyższy

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. wielkoduszniejszy
wielkoduszniejszy
wielkoduszniejszy
wielkoduszniejsze
wielkoduszniejsza
D. wielkoduszniejszego
wielkoduszniejszego
wielkoduszniejszego
wielkoduszniejszego
wielkoduszniejszej
C. wielkoduszniejszemu
wielkoduszniejszemu
wielkoduszniejszemu
wielkoduszniejszemu
wielkoduszniejszej
B. wielkoduszniejszego
wielkoduszniejszego
wielkoduszniejszy
wielkoduszniejsze
wielkoduszniejszą
N. wielkoduszniejszym
wielkoduszniejszym
wielkoduszniejszym
wielkoduszniejszym
wielkoduszniejszą
Ms. wielkoduszniejszym
wielkoduszniejszym
wielkoduszniejszym
wielkoduszniejszym
wielkoduszniejszej
W. wielkoduszniejszy
wielkoduszniejszy
wielkoduszniejszy
wielkoduszniejsze
wielkoduszniejsza
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. wielkoduszniejsi
wielkoduszniejsi
wielkoduszniejsze
wielkoduszniejsze
D. wielkoduszniejszych
wielkoduszniejszych
wielkoduszniejszych
wielkoduszniejszych
C. wielkoduszniejszym
wielkoduszniejszym
wielkoduszniejszym
wielkoduszniejszym
B. wielkoduszniejszych
wielkoduszniejszych
wielkoduszniejszych
wielkoduszniejsze
N. wielkoduszniejszymi
wielkoduszniejszymi
wielkoduszniejszymi
wielkoduszniejszymi
Ms. wielkoduszniejszych
wielkoduszniejszych
wielkoduszniejszych
wielkoduszniejszych
W. wielkoduszniejsi
wielkoduszniejsi
wielkoduszniejsze
wielkoduszniejsze

Pochodzenie

Zob. wielki
Zob. dusza

1.a człowiek

Definicja

książk. 
taki, który odznacza się ważnymi zaletami duchowymi: jest szlachetny, wspaniałomyślny i odważny

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Usposobienie człowieka cechy charakteru, temperamentu, zdolności i umiejętności

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Zasady współżycia społecznego zwroty grzecznościowe i zachowania akceptowane społecznie

Relacje znaczeniowe

synonimy:  wielkiego ducha
antonimy:  małego ducha, małoduszny, słaboduszny

Połączenia

  • wielkoduszny człowiek, król

Cytaty

Taka była sława jego hojności, że tysiące wielbicieli i darmozjadów garnęło się do jego świty, by ogrzać się w szczodrym blasku, a wielkoduszny władca nikomu daru nie odmawiał.

źródło: NKJP: Arkady Fiedler: Nowa przygoda: Gwinea, 1962

Efron okazał się człowiekiem wielkodusznym i chciał odstąpić grotę za darmo.

źródło: NKJP: Zenon Kosidowski: Opowieści biblijne, 1963

Skontaktowałem się z baronem [...] i przebaczyłem mu moją złamaną rękę. Widzi pan, jaki byłem wielkoduszny!

źródło: NKJP: Marek Krajewski: Głowa Minotaura, 2009

1.b czyn

Definicja

książk. 
świadczący o tym, że ktoś odznacza się ważnymi zaletami duchowymi: jest szlachetny, wspaniałomyślny i odważny

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Usposobienie człowieka cechy charakteru, temperamentu, zdolności i umiejętności

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Zasady współżycia społecznego zwroty grzecznościowe i zachowania akceptowane społecznie

Relacje znaczeniowe

antonimy:  małoduszny

Połączenia

  • wielkoduszny gest; wielkoduszna decyzja

Cytaty

Tomek ze wzruszeniem podziękował Bentleyowi za wielkoduszną propozycję, lecz nie zgodził się pozostać w Australii.

źródło: NKJP: Alfred Szklarski: Tomek wśród łowców głów, 1965

Piłat czyni [...] gest wielkoduszny wobec Heroda, a przynajmniej uprzejmy.

źródło: NKJP: Mieczysław Maliński: Czy Jezus to powiedział? Zagadki ewangeliczne, 2003

Inwestycja w Polskę jest długoterminowa, wielkoduszna i przezorna zarazem.

źródło: NKJP: Małgorzata Sejnert: Tydzień bez depresji, Gazeta Wyborcza, 1992-05-30

Data ostatniej modyfikacji: 13.08.2021
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json